Kosmonautima cure i vazduh i vrijeme
20. decembar 2020
U ruskom dijelu Međunarodne svemirske stanice (MSS) kosmonauti u velikom cajtnotu traže pukotinu. Rezerve kiseonika opadaju, a još nije jasno gdje on curi, javlja agencija Tass poslije razgovora centrale u Moskvi sa posadom svemirske stanice.
Kosmonaut Sergej Rižikov im je poručio da vazduh izlazi kod prelaza ka modulu Zvijezda, ali da posada još ne zna gdje.
Pad pritiska je registrovan još početkom avgusta, ali sada vrijeme curi. U igri je mogućnost da se taj dio MSS-a kompletno blokira kako se ne bi ugrozila cijela stanica. No to bi u velikoj mjeri ograničilo rad na MSS-u.
Nema opasnosti po ljude
U oktobru je posada pribjegla triku – pustili su kesicu sa čajem da levitira i da je usisa rupa kroz koju curi vazduh. Tako su zbilja našli pukotinu od 4,5 centimetara koju su začepili. Nije bilo jasno kako je do nje došlo, ali je jasno da vazduh i dalje nekuda izlazi.
Nije pomogao ni izlazak jednog kosmonauta do spoljne strane stanice. Ruska svemirska agencija Roskosmos sve vrijeme naglašava da ne postoji neposredna opasnost po posadu. „Sve je pod kontrolom“, tvrdi Dimitrij Rogozin, šef Roskosmosa.
Za februar je planiran let teretne sonde Progres koja treba da dopremi nove količine kiseonika na MSS. Ukoliko u međuvremenu postane gusto, američka NASA bi mogla da uskoči i pošalje bespilotnu letjelicu sa kiseonikom.
Modulu prošao rok trajanja?
Međunarodna svemirska stanica stara je više od dvije decenije. Prije dvije godine je otkrivena jedna rupa koja je izazvala kontroverze. U posljednje vrijeme se astronauti pate sa snabdijevanjem strujom i toaletom.
Na MSS-u se trenutno na 400 kilometara od Zemlje nalazi sedmoro ljudi: dvojica Rusa, četvorica Amerikanaca i jedan Japanac.
U oktobru je kosmonaut sa najdužim stažom u svemiru Genadij Padalka u jednom intervjuu bio sasvim direktan: „Svi moduli ruskog dijela su potrošeni“, rekao je on. Zapravo je oprema planirana da traje 15 godina i rok joj je odavno prošao, kaže Padalka.
MSS je jedina svemirska stanica – zapravo vještački satelit sa ljudskom posadom – koja uopšte postoji. Na njoj se u bestežinskom stanju vrše značajni eksperimenti iz raznih naučnih disciplina. MSS neprestano kruži orbitom tako da obiđe Zemlju za 92 minuta.
nr (afp, tass, dw)