ΗΠΑ: Παράτυποι μετανάστες υπό καθεστώς φόβου
12 Απριλίου 2017![](https://static.dw.com/image/37870392_800.webp)
Η Έσμε Κόλιν Γκόμεζ είναι 19 ετών και σπουδάζει στο Πανεπιστήμιον της Ιντιάνα. Τον Μάιο του 2018 θα πάρει το πτυχίο της στην Ψυχολογία. Ωστόσο, το μέλλον της στις ΗΠΑ είναι αβέβαιο. Η μητέρα της την είχε φέρει στη χώρα παράνομα όταν ήταν ακόμη τεσσάρων ετών. Πολλά χρόνια ζούσε χωρίς τα απαιτούμενα έγγραφα. Η οικογένειά της επέστρεψε στο Μεξικό το 2001. «Ήμασταν φτωχοί. Η μεγαλύτερη αδερφή μου κι εγώ δεν είχαμε προοπτική. Η μητέρα μου ήθελε να μας δώσει την ευκαιρία για μια καλύτερη ζωή στις ΗΠΑ», εξηγεί η Έσμε, η οποία δεν έχει επισκεφθεί ποτέ το Μεξικό και αισθάνεται τις ΗΠΑ πατρίδα της. Όπως εξομολογείται, η κατάσταση έχει δυσκολέψει τους τελευταίους μήνες για αυτήν και την αδελφή της. «Οι άνθρωποι είναι εχθρικοί. Στον δρόμο άγνωστοι μου επιτίθενται λεκτικά. Με βρίζουν αποκαλώντας με εγκληματία και μου λένε να γυρίσω πίσω στη χώρα μου», λέει.
Στις ΗΠΑ ζουν περί τα 11 εκατομμύρια άνθρωποι που δεν διαθέτουν τα απαιτούμενα έγγραφα παραμονής. Ορισμένοι δουλεύουν σε εστιατόρια ή ως υπάλληλοι γραφείου, άλλοι είναι τεχνίτες ή ταμίες σε σούπερ μάρκετ. Επισήμως βρίσκονται μεν παράνομα στη χώρα, ωστόσο αποτελούν σημαντικό κομμάτι για τη λειτουργία της αμερικανικής οικονομίας. Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επιδιώκει παρόλα αυτά να τους απελάσει, υλοποιώντας έτσι μια από τις μεγαλύτερες προεκλογικές του δεσμεύσεις. Οι έφοδοι και η εντατικοποίηση της διαδικασίας απελάσεων έχουν προκαλέσει αίσθημα πανικού σε πολλούς μετανάστες τις τελευταίες εβδομάδες σε όλη τη χώρα.
Καταφύγιο σε εκκλησιαστικές οργανώσεις
Η Έσμε κατορθώνει με τη βοήθεια του εξειδικευμένου στο μεταναστευτικό δίκαιο δικηγόρου Έντουαρντ Σόμο να ανανεώνει τακτικά την αίτησή της για συμμετοχή στο πρόγραμμα DACA, το οποίο θέτει υπό καθεστώς προστασίας από απέλαση άτομα που, όπως και η Έσμε, έχουν φθάσει σε μικρή ηλικία στις ΗΠΑ. Η Έσμε συγκαταλέγεται στα περίπου 750.000 άτομα που προστατεύονται από το 2012 από τη συγκεκριμένη διάταξη. Μέσω αυτής λαμβάνει διετή άδεια εργασίας και αριθμό μητρώου κοινωνικών ασφαλίσεων. Επιτρέπεται να σπουδάσει και να κατέχει δίπλωμα οδήγησης. Σήμερα κινδυνεύει να χάσει όλα αυτά τα δικαιώματα εφόσον ο Ντόναλντ Τραμπ κάνει πράξη τις προεκλογικές του εξαγγελίες ακυρώνοντας μεταξύ άλλων το πρόγραμμα DACA.
Από την ύπαρξη του προγράμματος αυτού εξαρτάται και η κόρη του Ισμαέλ Ντελγάδο. Ο ίδιος, ως πατέρας, δεν προστατεύεται από αυτό. Φοβούμενος την απέλαση ζει εδώ και ενάμιση χρόνο μακριά από την οικογένειά του στις εγκαταστάσεις της εκκλησιαστικής οργάνωσης Sanctuary Church. Αυτή προσφέρει καταφύγιο και οικονομική στήριξη σε ανθρώπους χωρίς νόμιμα έγγραφα. Ο 46χρονος άνδρας έλαβε ήδη τον Αύγουστο του 2015 γράμμα από την αμερικανική αρχή μετανάστευσης και τελωνείων ICE, η οποία τον ενημέρωσε ότι επρόκειτο να απελαθεί εντός 60 ημερών. Ο Ισμαέλ Ντελγάδο ζει εδώ και 25 χρόνια στις ΗΠΑ, δούλευε ως μάγειρας σε μια λέσχη γκολφ και υπέπεσε στην αντίληψη των αρχών εξαιτίας μιας κλήσης της τροχαίας. Ο πατέρας δύο παιδιών δεν μπορούσε να διανοηθεί ότι θα φύγει από τη χώρα, μακριά από την οικογένειά του, κι έτσι κατέφυγε στην εκκλησία Shadow Rock United Church of Christ στα βόρεια του Φοίνιξ.
Στο στόχαστρο των αρχών για… μια κλήση
Ο Κεν Χάιντσελμαν είναι ο ιερέας της συγκεκριμένης εκκλησίας, όπου –εκτός από τον Ισμαέλ- φιλοξενείται και ένας ακόμη πατέρας από την Αριζόνα. Για την ενορία της εκκλησίας θεωρείται αυτονόητο να βοηθά. «Οι έφοδοι έχουν ενταθεί αυτό το διάστημα. Γονείς συλλαμβάνονται από την ICE αφού έχουν αφήσει τα παιδιά τους στο σχολείο. Και το βράδυ απλά δεν επιστρέφουν σπίτι», λέει ο αμερικανός ιερέας, ο οποίος παρατηρεί ότι το αίσθημα του φόβου στους κόλπους της ενορίας του εντείνεται. «Ο κύκλος των ανθρώπων που εμπιστεύεται ο Ισμαέλ έχει συρρικνωθεί τόσο πολύ ώστε δεν βγαίνει πια καθόλου από την εκκλησία. Αντ' αυτού τον επισκέπτεται η οικογένειά του εδώ πολλές φορές μέσα στην εβδομάδα. Αυτές είναι οι μόνες οικογενειακές στιγμές που τους έχουν απομείνει».
Η σκληρότητα που επιδεικνύει η κυβέρνηση Τραμπ στο συγκεκριμένο πεδίο φοβίζει ανθρώπους σε όλη τη χώρα. Πόσο μάλλον που τόσο η κυβέρνηση όσο και η αρμόδια αρχή ICE δεν επικεντρώνονται μόνο σε μετανάστες που έχουν διαπράξει εγκλήματα, όπως είχε ανακοινώσει ο Τραμπ σε ομιλία του ενώπιον του Κογκρέσου. Στο μεταξύ στο στόχαστρο των αρχών βρίσκονται και οι πιο επουσιώδεις παραβάσεις, όπως μια κλήση για παράνομο παρκάρισμα. «Η στάση των αρχών είναι ακραία. Αν οι μητέρες φοβούνται ότι δεν θα μπορούν πλέον να παραλάβουν τα παιδιά τους από το σχολείο, κάτι πάει στραβά», σχολιάζει ο δικηγόρος Έντουαρντ Σόμο, ο οποίος είναι μέλος της Ένωσης Αμερικανών Δικηγόρων για θέματα Μετανάστευσης. Αυτή προσφέρει βοήθεια σε μετανάστες χωρίς έγγραφα, εξηγώντας τους τη νομική τους κατάσταση και τα δικαιώματά τους. Ωστόσο, αυτό δεν καταπολεμά τον φόβο τους. Ο Έντουαρντ Σόμο παρατηρεί ότι σε όλη τη χώρα «άνθρωποι ζουν μέσα στην αβεβαιότητα και με τον φόβο ότι σε κάθε χτύπημα της πόρτας μπορεί να είναι η αστυνομία της υπηρεσίας μετανάστευσης».
Ζανίν Ίστενιτς / Άρης Καλτιριμτζής