Ο πίνακας λέγεται Τοπίο ντυμένο στα κυριακάτικά του, είναι ωστόσο Δευτέρα, έργο του Αλέξη Ακριθάκη του 1970. Μια απίστευτη συσσώρευση χρωμάτων, κόκκινου, πορτοκαλί και χρυσού σε διάφορα γεωμετρικά σχήματα. Υπάρχει μια πλησμονή, αλλά δεν ξέρεις αν είναι κορεσμός κάλλους ή φόρτος πτωμάτων σε κάποια ανθρώπινη χωματερή, χαρμόσυνο μήνυμα ή θανάσιμος οιωνός. Κι από πάνω, στον ουρανό, μέσα σ’ ένα αναλυτό γαλάζιο λικνίζονται δυο θεόρατα πτηνά, αλλά δεν ξέρεις αν είναι θεσπέσια όντα του παραδείσου ή τερατώδη πλάσματα της Αποκάλυψης.

Πάντα πίσω από τις φαντασμαγορίες του εξαιρετικού αυτού καλλιτέχνη καιροφυλακτεί η σκοτεινή πλευρά των πραγμάτων. Αυτή η διφυία ήταν ίδιον της ψυχής του και στη συνέχεια της τέχνης του. Η μεγάλη αναδρομική έκθεση Ακριθάκη αυτόν τον καιρό στο Μουσείο Μπενάκη προσφέρει ένα πανόραμα της πληθωρικής του τέχνης που εκτυλίχθηκε στον σύντομο βίο του, από εκείνο το ματωμένο Ηλιοβασίλεμα του 1960 ως τα σκίτσα των μαραγκιασμένων ψυχών, τα λεγόμενα 61 σχέδια τροφίμων του Δρομοκαϊτείου του 1993. Λίγο μετά ήρθε το τέλος.

Η εποχή του Βερολίνου

Το αινιγματικό τοπίο που έχει βάλει τα κυριακάτικά του συμπίπτει με την καίρια διετία 1968-1970, όταν ο Ακριθάκης έζησε με τη γυναίκα του Φώφη ως υπότροφος του DAAD στο Βερολίνο. Την περίοδο εκείνη τα έργα του με τη μέθοδο τσίκι-τσίκι, που έλεγε ο Ταχτσής, σαν πυκνά κεντήματα με το πενάκι στο χαρτί, γεμίζουν εκτυφλωτικά χρώματα. Την ίδια περίοδο αντιδρά στη δικτατορία των συνταγματαρχών με απροκάλυπτα πολιτικά έργα, όπως ο πίνακας La Grèce originale (1967), όπου τα εθνικά σύμβολα συμφύρονται με έναν φλεγόμενο κίονα, τανκς και τα σίδερα της φυλακής, ή το έργο Μαριονέττες (1970), έξι φιγούρες για κουκλοθέατρο.

Πρόκειται για αναρτημένες φωτογραφικές προτομές των Χίτλερ, Φράνκο, Νίξον, Πομπιντού, Κουρτ Γκέοργκ Κίσινγκερ και Τζόνσον. Κάτω του θώρακος ο καλλιτέχνης έχει σχεδιάσει με άκρο σαρκασμό τα αναπεπταμένα ή αποχαυνωμένα ή και ανύπαρκτα ανδρικά διάσημα όλων αυτών των ηγετών των μεγάλων εθνών της οικουμένης. Στο έργο Στρατηγός (1970) ο ανώτερος αυτός αξιωματικός έχει στα χείλη μια ανατριχιαστική τραμπική σύσπαση ενώ κάτω από τα κρεμάμενα παράσημά του κρέμεται από την ανοιχτή μπατιλέτα του στηριγμένο με σπαγκάκι ένα αηδές μόριο. Εξευτελισμός της στρατοκρατίας.

Το Άνθος του Αλέξανδρου Σχινά

Ο Ακριθάκης χρησιμοποιεί κάθε τόσο επανερχόμενα μοτίβα, βαλίτσες και καραβάκια, σφήνες και δόντια, ποδήλατα και χαρταετούς. Αλλά και λουλούδια, ένα μοτίβο που πυκνώνει στα τέλη της δεκαετίας του 80 και οδηγεί στην ατομική του έκθεση «Τα λουλούδια μου στους αυτόχειρες φίλους μου» το 1990. Στεκόμαστε σ’ ένα λουλούδι του 1989 αφιερωμένο στη Βίκυ, την έφηβη κόρη μιας γειτόνισσας στην Αθήνα. Αριστερά κάτω ο καλλιτέχνης έχει γράψει «Αυτό το άνθος ίσως δεν είναι για μας αλλά».

Πρόκειται για αποσπασματικό στίχο από το περίφημο ποίημα του συγγραφέα Αλέξανδρου Σχινά Άνθος. Αλλά και προηγουμένως ο πίνακας "4 παραλλαγές του φασισμού στην Ελλάδα" του 1967 είναι ρητά αφιερωμένος "στον Άλεκ Σχινά". Είχαν γνωριστεί στην Αθήνα στα μέσα της δεκαετίας του 60, καθώς ανήκαν και οι δύο στον κύκλο του πρωτοποριακού περιοδικού Πάλι του Νάνου Βαλαωρίτη. Η φευγαλέα σημείωση του Ακριθάκη στα ημερολόγιά του «Αναχώρησις Αλέξανδρου Σχινά - [από την Αθήνα]» δεν δηλοί το τέλος της σχέσης. Αυτή συνεχίστηκε και στη Γερμανίαόπου βρέθηκαν ύστερα από λίγο και οι δύο. Ήταν η φιλία δυο αντισυμβατικών. Και για τους δύο ισχύουν οι στίχοι που έγραψε ο Δημήτρης Άναλις για τον Ακριθάκη: «Η χειραποσκευή του Ακριθάκη δεν ανοίγει με κλειδί / αλλά με κατσαβίδι. Διάλεξε μια φλόγα που δεν / ζεσταίνει παρά τον διαβάτη, τον περιπλανώμενο. / Για τους άλλους, τους καθιστούς, το μηχάνημα δεν λειτουργεί.»