«Όχι» στα τουρκικά
21 Αυγούστου 2009
Περισσότερες από 12 χιλιάδες υπογραφές συγκέντρωσε μέσα σε τρεις μόλις ημέρες η πρωτοβουλία του λεγόμενου «Κόμματος των Βούλγαρων Ανδρών» που ζητά την απαγόρευση της προβολής δελτίου ειδήσεων στην τουρκική γλώσσα από την κρατική τηλεόραση. Ο επικεφαλής της πρωτοβουλίας, Ρόσεν Μάρκοφ, θα παραδώσει εντός των επομένων ημερών τις υπογραφές στην διευθύντρια της κρατικής τηλεόρασης της Βουλγαρίας. Σε περίπτωση που δεν ανασταλεί η προβολή του δελτίου ειδήσεων στην τουρκική γλώσσα μέχρι τις 10 Νοεμβρίου, ο ίδιος απειλεί με κινητοποιήσεις έξω από τα κεντρικά γραφεία της κρατικής τηλεόρασης στη Σόφια.
Γιατί τώρα;
Το βασικό επιχείρημα των εθνικιστικών κύκλων που ξεκίνησαν την σχετική πρωτοβουλία στηρίζεται στη νομοθεσία για τη λειτουργία των ΜΜΕ. Βάσει αυτής όλα τα ραδιοφωνικά και τηλεοπτικά προγράμματα πρέπει να προβάλλονται στην επίσημη γλώσσα του κράτους, δηλαδή στη βουλγαρική. Το δελτίο ειδήσεων στην τουρκική μεταδίδεται από την κρατική τηλεόραση εδώ και 9 χρόνια. Εύλογο το ερώτημα, γιατί επανέρχεται τώρα το θέμα στην επικαιρότητα;
Στην αναζήτηση της απάντησης πρέπει να ληφθεί υπόψη πρωτίστως το νέο πολιτικό τοπίο, όπως αυτό διαμορφώθηκε μετά τις εκλογές του Ιουλίου. Το κόμμα των τουρκικής καταγωγής Βούλγαρων, το «Κίνημα για Δικαιώματα και Ελευθερίες», δεν συμμετέχει πλέον στη διακυβέρνηση της χώρας και αυτό για πρώτη φορά μετά από 8 χρόνια. Μερίδα των πολιτών, σύμφωνα με σχετική δημοσκόπηση, επιρρίπτει στο κόμμα ότι αφενός δεν δρομολόγησε πολιτικές για την κοινωνική ενσωμάτωση της μειονότητας και αφετέρου ότι εξυπηρετεί τα συμφέροντα συγκεκριμένων εκπροσώπων της διεφθαρμένης πολιτικής ελίτ.
Τα συμφέροντα «επιχειρηματικών κύκλων»
Ο επικεφαλής του κόμματος, Αχμέντ Ντογκάν, έχει κάνει λόγο για «επιχειρηματικούς κύκλους» που χρηματοδοτούν το κόμμα για να επηρεάζουν πολιτικές αποφάσεις. Λίγο πριν τις εκλογές μάλιστα είχε αφήσει να εννοηθεί ότι ο ίδιος είναι το πρόσωπο που «μοιράζει εξουσία και χρήματα στη Βουλγαρία». Ο ισχυρισμός του αυτός είχε προκαλέσει οργισμένες αντιδράσεις, οι οποίες είχαν ως αποτέλεσμα να ενισχυθεί σημαντικά το κόμμα του νυν πρωθυπουργού Μπορίσοφ. Ο πρώην δήμαρχος της Σόφιας προτίθεται να εξετάσει τώρα εάν θα πρέπει να συνεχιστεί η προβολή του επίμαχου δελτίου ειδήσεων στην τουρκική. Προεκλογικά είχε δηλώσει ότι δεν θα ανεχτεί σε καμία περίπτωση διακρίσεις σε βάρος του τουρκικού πληθυσμού.
Πρόκειται για ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο ζήτημα, όπως υπογραμμίζει ο Βούλγαρος κοινωνιολόγος Ιβάιλο Ντίτσεβ: «Μπορεί να προκύψει μια λανθασμένη εικόνα. Υπάρχουν πολλές κατηγορίες για διαφθορά υψηλόβαθμων στελεχών του τουρκικού αυτού κόμματος. Εάν αποδειχθεί η ενοχή τους ενώπιον του δικαστηρίου θα δημιουργούνταν σε πολλούς η εντύπωση ότι υπάρχει μια στενή σχέση μεταξύ του τουρκικού στοιχείου και της εγκληματικότητας. Γι΄ αυτό απευθύνω έκκληση στην κυβέρνηση να μεταθέσει τις όποιες αποφάσεις της για αργότερα».
Εν αναμονής πολιτικής απόφασης
Το θέμα βρίσκεται πολύ ψηλά στην ατζέντα του νέου κοινοβουλίου, μολονότι υπάρχουν πολύ πιο σοβαρά θέματα για να ασχοληθεί, όπως τονίζει ο κοινωνιολόγος. Θα κλείσει όντως η τουρκική σύνταξη στην κρατική τηλεόραση, ρωτήθηκε ένας εκ των συντακτών, ο Ιζέτ Ισμαϊλοβ; «Δεν είναι θέμα της διεύθυνσης ή του ραδιοτηλεοπτικού συμβουλίου, αλλά της κυβέρνησης. Θα ήταν λοιπόν μια αμιγώς πολιτική απόφαση».
Λάδι στη φωτιά έριξε ο ίδιος ο πρωθυπουργός Μπόικο Μπορίσοφ με την απόφασή του να υιοθετήσει πρόταση του εθνικιστικού κόμματος Ατάκα. Η πρόταση προβλέπει την καθιέρωση ημέρας μνήμης για τα θύματα του βουλγαρικού αγώνα κατά της οθωμανικής κυριαρχίας τη δεκεαετία του ΄70.
Bistra Seiler/Κώστας Συμεωνίδης
Υπεύθ. σύνταξης: Σταμάτης Ασημένιος