تا کنون تنها واکسن یک وسیله محافظتی در برابر ویروس گریپ یا انفلوانزا شمرده میشود، در غیر آن استراحت کامل، نوشیدن چای و عرق کردن می تواند به فرد بیمار کمک کند. اما حالا شاید به زودی یک داروی مؤثر ضد انفلوانزا ساخته شود.
به اساس تخمین سازمان جهانی صحت سالانه حدود سه تا پنج میلیون نفر در سراسر جهان به ویروس گریپ یا انفلوانزا مصاب میشوند. به قول این سازمان حدود۶۵۰ هزار تن از این مصاب شدگان از اثر بیماری جهاز تنفسی ناشی از این ویروس میمیرند.
یک تیم تحقیقاتی تحت رهبری داکتر ریچارد پلمپر از اتلانتا، مرکز ایالت جورجیای ایالات متحده امریکا، حالا یک داروی ضد ویروس انفلوانزا را موفقانه آزمایش کرده است. این آزمایش اما تا کنون تنها روی حیوان گوشتخواری به نام راسو، که شبیه سمور است، و همچنان در لابراتوار بالای انساج غشای مخاطی جهاز تنفسی بدن انسان، انجام یافته است.
ماده دارویی به نام EIDD-2801 مانع انزایم موسوم به RNA-Polymeras (آر ان ای پولیمیراز) می گردد. این انزایم نقش مهمی در تکثر ژنوم ویروس دارد. این ماده دارویی سبب تغییرات ژنتیکی در ویروس میشود. وقتی این تغییرات به قدر کافی صورت بگیرد، آنگاه ویروس دیگر نمیتواند تکثر کند. تیم محققان نتایج آزمایشات شان را به تاریخ ۲۳ اکتوبر ۲۰۱۹ در مجله علمی طبی "ساینس ترانسلیشنل مدیسن" به نشر رساندند.
مؤثر در برابر ویروس های زیاد
داکتر پلمپر، استاد دانشگاه بیو طبی ایالت جورجیای ایالات متحده امریکا میگوید: «این مالیکول در برابر انفلوانزا بسیار مؤثر است.» داکتر پلمپر با همکاران خود از دانشگاه اموری اتلانتا روی تولید ماده دارویی EIDD-2801 کار کرده است. او می افزاید: «این ماده بالای یک طیف وسیع ویروس های انفلوانزا آزمایش گردیده و دیده شده است که میتواند مانع بزرگی را در برابر این ویروس ها ایجاد کند.»
گریپ یا انفلوآنزا یک بیماری ویروسی بی خطر نیست. چه چیزی در برابر انفلوآنزا کمک می کند؟ چگونه واکسن آن ساخته می شود؟ به دلیل موج تازه انفلوآنزا در آلمان، در این تصاویر معلومات در این باره داده می شود.
عکس: picture-alliance/dpa/A. Weigel
سردرد، جان درد و تب؟
در آلمان اکنون دوباره یک نوع از انفلوآنزا شیوع یافته است. درهفته گذشته طبق معلومات موسسه روبرت کُخ بیش از 3000 نفر به این ویروس مبتلا شده اند. از زمان آغاز فصل انفلوآنزا در ماه اکتوبر گذشته تا حال اضافه از13000 واقعه وجود داشته است. این رقم ابتلا به گریپ در چارچوب سالانه معمولی می باشد. عامل اصلی این انفلوآنزا، ویروس موسوم به (A/H1N1) است.
عکس: picture-alliance/dpa/A. Weigel
خوب، اما خطرناک
به خصوص برای کودکان خوردسال و افراد مسن و پیر ویروس های انفلوآنزا خطرناک اند. این ویروس ها به چشم قابل دید نیستند اما در صورتیکه فرد به آن مبتلا شود علائمی چون تب، جان درد، سردرد و سرفه را به همراه می داشته باشد. در ضمن بسیاری از این ویروس ها تنها از یک جدار پروتئین و یک رشته کوچک ژنیتیکی ساخته شده اند.
عکس: Novartis Vaccines
بی اهمیت نیستند
یک انفلوآنزای همه گیر باعث ترس انسان ها می شود، زیرا پیامد خطرناکی می تواند داشته باشد. با ابتلا به انفلوآنزای اسپانیایی در سال های 1918- 1920 بیش از 25 میلیون نفر جان دادند. بسیاری از آنها بین سنین 20 تا 40 سال داشتند. تعداد زیادی در نتیجۀ التهاب ریه یا سینه بغل مردند. در آن زمان نیز ویروس (A/H1N1) عامل اصلی بود.
عکس: National Museum of Health and Medicine, Armed Forces Institute of Pathology/Washington D.C./United States
چه چیزی کمک می کند؟
با ابتلا به یک بیماری ویروسی، داکتر معمولا تنها با علائم بیماری مبارزه می کند و شربت سرفه و داروی مسکن تجویز می کند، داروی ضد تب می دهد و یا اینکه دارویی که بیمار بتواند استراحت کند و بخوابد. اما برای موارد شدید داروهای ضد ویروسی وجود دارد که آنها از سرایت و تکثیر این ویروس به دیگر اعضای بدن جلوگیری می کنند.
عکس: Fotolia
تولید پیچیده واکسن
فرد می تواند خود را برای جلوگیری از ابتلا به انفلوآنزا واکسن کند. البته ویروس انفلوآنزا با سرعت تغییر ژنیتیکی میدهد. بنا براین هر ساله یک واکسن جدید در شرایط شدیداً تعقیم شده تولید می شود. ویروس ها برای تولید این واکسن از ذرات غیر فعال سه نوع ویروسی که در جریان سال بیشتر شیوع داشته اند، گرفته می شوند.
عکس: Novartis Vaccines
ویروس انفلوآنزا از جنین مرغ
برخی از تولید کننده گان، واکسن ویروس انفلوآنزا را در تخم بارور مرغ تکثیر می کنند. طوری که ویروس های مورد نظر در لابراتوار به داخل تخم بارور مرغ تزریق می گردند و در نتیجه واکسن ویروس بعدا از طریق جنین مرغ انکشاف می یابد. یک عدد تخم مرغ ممکن است به اندازه یک واکسن کفایت کند.
عکس: GlaxoSmithKline
انفلوآنزای خوکی
ویروس های انفلوآنزای خوکی همچنان خوک ها را مورد حمله قرار می دهند و باعث بیماری های تنفسی در وجود آنها می شوند. از جمله این ویروس ها نوع فرعی ( اچ1 ان 1) است. این ویروس به بسیاری از گونه های پستانداران از جلمه به انسانها حمله کرده است. سال 2009 ویروس انفلوآنزای خوکی سبب بیماری همه گیر شده بود.
عکس: Fotolia/Lilifox
سراسیمگی نه تنها در هانگ کانگ
انفلوآنزای خوکی در سال 2009 از مکسیکو و ایالات متحده امریکا به بیش از 200 کشور دیگر جهان سرایت کرد. به خصوص در جنوب آسیا، افریقا و جنوب امریکا بسیاری از مردم مبتلا شدند. بر اساس گزارش سازمان جهانی صحت بیش از18000 هزار انسان درسراسر جهان بر اثر پیامدهای انفلوآنزای خوکی مردند.
عکس: AP
تهدید انفلوآنزای مرغی
ویروس انفلوآنزا همچنان می تواند پرندگان را مورد حمله قرار دهد. در این صورت دام پزشکان از وبای پرندگان صحبت می کنند، که این البته تنها یک کلمه دیگر برای انفلوآنزای مرغی است. اساساً هر نوع ویروس انفلوآنزا با ریشۀ (A) می تواند سبب انفلوآنزای مرغی شود، تنها کافیست که چنین ویروسی خود را با وجود پرنده مطابقت دهد. این ویروس ها می توانند تحت شرایط خاص به انسان نیز منتقل شوند.
عکس: picture-alliance/dpa
و در نهایت
شستن دست ها بهترین پیشگیری در برابر انواع ویروس های گریپ یا انفلوآنزا است. به خصوص نباید انگشتان ناشسته خود را به چشم و بینی خود زد، چرا که با این کار در واقع عوامل بیماری زا به راحتی به داخل بدن سرایت می کنند.
عکس: BilderBox
10 عکس1 | 10
این ماده دارویی از جمله در برابر ویروس "انفلوانزای خوکی" نیز آزمایش شده است که در سال ۲۰۰۹ در سراسر جهان شیوع یافته بود. حیوان گوشتخوار راسو در واکنش خود در برابر ویروس های انفلوانزا شبیه انسان است. پس از تطبیق داروی جدید بالای راسو دیده شده است که مرحله تب ناشی از ویروس انفلوانزا در بدن این حیوان به مراتب کوتاه تر از حیوانات گروه همسان آن است.
مقاوم بودن در برابر داروی جدید مشاهده نشده است
در رابطه با داروهای که تا کنون برای دفع انفلوانزا به کار گرفته میشدند، این مشکل وجود داشت که ویروس های انفلوانزا، در نتیجه تغییرات ژنتیکی، در برابر داروها مقاوم میشدند. داکتر مارت توتس، یکی از نویسندگان اصلی تحقیقات حالا میگوید که ویروس ها برای مقاومت در برابر داروی جدید با موانع بزرگی روبرو اند.
توتس میافزاید: «ما در تجربه های خود تا کنون هیچگونه مقاومت ناشی از تغییر ژنتیکی ویروس ها را مشاهده نکرده ایم.» او اظهار اطمینان کرده است که "موانع ژنتیکی در برابر مقاوم شدن ویروس ها بسیار بزرگ اند. ماده جدید احتمالاً در آینده یکی از بهترین دارو ها در برابر گریپ یا انفلوانزا خواهد بود".
داکتران در نظر دارند که این ماده جدید دارویی را در سال آینده میلادی برای اولین بار بالای انسان ها آزمایش کنند.
با فرا رسیدن خزان، فصل سرماخوردگی و زکام نیز شروع میشود. اما مردم به دلیل سرماخوردگی عادی نزد داکتر نمیروند؛ بلکه روشهای تداوی و پیشگیری سنتی و خانوادگی را انجام میدهند، مثلاَ در آلمان این موارد را توصیه میکنند.
عکس: Fotolia
پاهای تان را گرم نگهدارید!
غالباَ یکی از نشانههای اولیه سرماخوردگی احساس سردی پاهاست، به این دلیل در الماریهای لباس آلمانیها جورابهای گرم وجود دارند. لیو هامبرت، نویسنده آسترالیایی در کتاب خود زیر عنوان «آنچه من در مورد آلمانیها میدانم» نوشته است که آلمانیها به صورت بسیار زیاد با پاهای لخت شان مشکل دارند. این که آیا جورابهای پشمی در مبارزه علیه ویروس مفید است یا صرفاَ مایه تسکین دل مریض میگردد، هنوز معلوم نیست.
عرق کنید!
آلمانیها راه حل بسیاری بیماریها و مشکلات زندگی را در سونا درمییابند. گفته میشود اگر از حمام بخار و کابینهای داغ سونا به شکل درستاش استفاده شود، سیستم ایمنی بدن را تقویت میکند. هرچند توصیه میشود که در صورت داشتن تب به سونا نروید، اتحادیه سوناهای آلمان میگوید که سونا رفتن برای تداوی سرماخوردگی کمک زیاد میکند.
عکس: Fotolia/Robert Kneschke
خود را گرم نگهدارید!
یکی دیگر از توصیهها این است که وقتی مریض شدید هرگز نگذارید بدن تان سرد شود. داکتران به کسانی که شکم دردی یا درد عضلات دارند توصیه میکنند که برای یک روز با مشکوله آب داغ در بستر بخوابند. برخیها استدلال میکنند که افزایش گرمای بدن نفخ و سوءهاضمه را رفع میکند. البته این مهم است که مطمئن باشید سر مشکوله آب، خوب محکم بسته شده است!
عکس: picture alliance/D. Ebener
زنجبیل
از گذشتههای دور به این سو زنجبیل در طب سنتی چینی و طب آیورودی (اصول علمی باستانی و کهن) نقش بازی کرده است. این گیاه به دلیل قدرتاش در رفع دلبدی و تهوع و همچنین «بیماریهای سفر» مشهور است. در آلمان از زنجبیل بیشتر در چای استفاده میشود.
عکس: Fotolia/awiec
چای بنوشید!
زنجبیل تنها چیزی نیست که آلمانیها چای آن را میخورند. بلکه برای بیماریهای مختلف از گیاهانی مثل زالبای، نعنا، بادیان، بابونه و ... چای میسازند و نوش جان میکنند. تاثیر این گیاهان روی کاهش درد و التیام مرض یک طرف، اما مشخص است که نوشیدن چای برای لحظهای به فرد بیمار آرامش ذهنی میدهد.
عکس: Colourbox
غذا
همانگونه که کوریاییها به مفید بودن «کیمچی» برای صحت باور دارند، آلمانیها میگویند «زاور کراوت» (sauerkraut) برای سلامتی مفید است. این غذای مملو از ویتامین (C) و فلاونوید یک غذای مشهور به ویروس کش است.
عکس: picture-alliance/dpa/P. Pleul
لیموی داغ
لیموها مملو از ویتامین (C) اند. هرچند ثابت نشده است که ویتامین باعث جلوگیری یا التیام سرماخوردگی میشود، اما نوشیدن لیمو در آب داغ، دست کم در بهبود گلودرد مفید است. اگر لیموی حل شده در آب برای تان ترش است، کمی عسل هم به آن اضافه کنید.