در حالی که آلمان از سال ۲۰۲۴ اخراج به افغانستان را از سر گرفته است، سایر کشورهای عضو اتحادیه اروپا در این مورد تردید دارند و از بروکسل خواهان حمایت شده اند. 

سخنگوی کمیسیون اتحادیه اروپا اخیراً اعلام کرد که مقامات این اتحادیه در جریان دو «ماموریت تخنیکی» که در ماه جنوری انجام شد، از افغانستان بازدید کرده اند.

صفحه اینستاگرام ما را دنبال کنید!

در این ماموریت‌ها «شیوه‌های همکاری در مورد پذیرش دوباره و سازماندهی احتمالی عملیات بازگرداندن [پناهجویان]» مورد بررسی قرار گرفته است.

نگرانی‌های قانونی و اخلاقی

اخراج به افغانستان چند سال پیش غیرقابل تصور بود و مملو از نگرانی‌های قانونی و اخلاقی است.

دیده‌بان حقوق بشر هشدار داده که طالبان سرکوب را در سال گذشته "تشدید" کرده‌اند.

این سازمان حقوق بشری به قوانین جدیدی اشاره کرده که آزادی مطبوعات و محدودیت‌های بیشتر برای زنان و دختران را محدود می‌کند.

با این حال، در پی سیاست سختگیرانه‌تر اتحادیه اروپا در قبال پناهندگان، اکثر ۲۷ دولت عضو این اتحادیه اکنون از چنین اخراج‌هایی حمایت می‌کنند.

عرفات جمال، کارمند کمیساریای سازمان ملل متحد در افغانستان، این موضوع را «بسیار نگران‌کننده» خواند. او انتقاد کرد که احتمالاً این تصمیم ریشه در احساسات دارد تا عقل.

بین سال‌های ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۴، حدود یک میلیون درخواست پناهندگی توسط افغان‌ها در کشورهای اتحادیه اروپا ارائه شد. تقریباً نیمی از این تعداد درخواست در این دوره پذیرفته شد.

در سال ۲۰۲۵، اکثر درخواست‌های پناهندگی توسط افغان‌ها و پس از آن توسط ونزوئلایی‌ها و سوریایی‌ها ارائه شد.

در ماه اکتبر، بلجیم از کمیسیون اروپا خواست تا اجازه بازگشت داوطلبانه و اخراج پناهجویان رد شده را بدهد.

فردی روزمونت، مدیر عمومی اداره مهاجرت بلجیم، به خبرگزاری فرانسه گفت که این کشور در حال حاضر با کمیسیون اروپا و سایر کشورها برای «یافتن راه حلی برای این مشکل» همکاری می‌کند.

در همین حال، سایر کشورها قبلاً اقداماتی را انجام داده‌اند. آلمان از سال ۲۰۲۴ بیش از ۱۰۰ افغان را از طریق پروازهای چارتر به افغانستان اخراج کرده و در حال مذاکره برای توافق اخراج با طالبان است.

اتریش نیز در اکتبر گذشته از این اقدام پیروی کرد و برای اولین بار از سال ۲۰۲۱، افرادی را به افغانستان اخراج کرد.

اخراج به کشوری که با بحران گرسنگی روبرو است

با این حال، کشورهایی مانند فرانسه همچنان در مورد این موضوع تردید دارند.

سخنگوی کمیسیون اروپا اظهار داشت که اخراج‌ها به افغانستان «چالش‌هایی را ایجاد می‌کند».

زیرا أفغانستان با بحران گرسنگی روبرو است و خشکسالی و کاهش کمک‌های بشردوستانه آن را تشدید کرده است. از سال ۲۰۲۳ بیش از پنج میلیون أفغان به این کشور بازگشته‌اند و بسیاری شان از ایران و پاکستان برگشت داده شده اند. آنها اغلب برای یافتن کار تلاش می‌کنند.

مذاکرات با طالبان در مورد بازگشت به افغانستان نیز آسان نیست. دولت‌های اروپایی پس از بازگشت اسلام‌گرایان رادیکال به قدرت در سال ۲۰۲۱، سفارتخانه‌های خود را در افغانستان مسدود کردند.

در حالی که اتحادیه اروپا هنوز یک مأموریت دیپلماتیک در این کشور دارد، تماس‌ها به چند مورد خاص محدود می‌شود.

در عین حال، طالبان مشروعیت برخی از سفارتخانه‌های افغانستان در خارج از این کشور را رد می‌کنند. این امر باعث ایجاد برخی از مشکلات مانند صدور پاسپورت معتبر برای بازگشت کنندگان می‌شود.

بنابراین، مأموریت‌های اتحادیه اروپا در افغانستان عمدتاً بر این موارد و سایر مسائل عملی متمرکز شده‌اند.

مطالب ویدیویی را در صفحه یوتیوب ما ببینید!

به گفته یک منبع آگاه از مذاکرات، نمایندگان اتحادیه اروپا هواپیماها و تأسیسات میدان هوایی را بازرسی کرده و با طالبان در مورد اینکه چه اتفاقی برای بازگشت‌کنندگان در افغانستان خواهد افتاد، گفتگو کرده‌اند.

منبع گفته است: «آنها در حال بررسی شرایط هستند؛ آنها می‌خواهند ببینند که آیا می‌توانند سیستمی برای اخراج‌های دسته‌جمعی اجرا کنند یا خیر.»

نماینده کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل اما هشدار داد که در چنین وضعیتی، کمک‌های اروپا به افغانستان باید به طور قابل توجهی افزایش یابد. او هشدار داد که بازگشت پناهندگان بدون حمایت بیشتر از افغانستان "ناهماهنگ" خواهد بود و "ناگزیر منجر به عدم تعادل خطرناک" خواهد شد.