بيشترين تاکيد کشورهاي کمککننده افغانستان در کنفرانس لندن بر تقويت نيروهاي داخلي و مبارزه با فساد بود تا افغانستان بتواند مسووليت تامين امنيت را از نيروهاي بينالمللي به عهده بگيرد.

در کنفرانس لندن گفته شد که مسووليت تامين امنيت چند ولايت افغانستان در سال جاري و يا سال آينده به نيروهاي دولتي افغانستان واگذار خواهد شد.

تقويت حکومتداري و مبارزه با فساد اداري ديگر مسايلي بودند که در اين کنفرانس مطرح شدند.

براساس اعلاميهاي که در کنفرانس لندن به نشر رسيد، شيوه همکاري جامعه جهاني با افغانستان تغيير خواهد کرد، طوري که کشورهاي کمک کننده به جاي انجام مستقيم ماموريت، حکومت افغانستان را براي حکومتداري بهتر کمک خواهند کرد.

انتقال امنيت

تاکنون مسووليت تامين امنيت هيچ يک از ولايتهاي افغانستان به نيروهاي دولت افغانستان سپرده نشده است. مقامهاي وزارت دفاع مي گويند، دليل اين که هنوز ارتش افغانستان نميتواند به تنهايي در برابر طالبان بجنگد، نداشتن سلاحهاي سنگين و تجهيزات نظامي هوايي است.

جنرال ظاهر عظيمي، سخنگوي وزارت دفاع افغانستان، ميگويد آموزش اردوي ملي افغانستان با معيارهاي بينالمللي به پيش ميرود اما عدم دسترسي اردو به تانک و تجهيزات هوايي، دليل اصلي ناتواني اردوي افغانستان در عمليات مستقلانه در برابر طالبان است.

عظيمي ميافزايد: "اينکه مستقل عمليات کرده نميتوانيم، قواي هوايي نداريم. اگر شما قواي هوايي نداشته باشيد، مستقل عمليات کرده نميتوانيد، شما قواي زرهي تان در داخل قطعات نيست، وقتي قواي زرهي نداشته باشيد شما مستقل عمليات کرده نمي توانيد."

عظيمي ميگويد انتقال امنيت از نيروهاي خارجي به نيروهاي افغان براساس شرايط امنيتي ولايتها و توانايي نيروهاي امنيتي صورت ميگيرد: "مردم افغانستان آرزو دارند که هرچه زودتر، يک روز اين انتقال آغاز شود اما روند طوري باشد که اطمينان و اعتماد به وجود بيايد که ظرفيت و توانايي به وجود آمده که قواي افغان، ميتوانند مسووليت را به عهده خود بگيرند. خوشبختانه بين ما و جامعهي جهاني همينگونه يک توافق وجود دارد".

حکومت داري بهتر

يکي از خواستهاي جامعه جهاني از رييس جمهور کرزي، بلند بردن ظرفيت ادارات حکومت افغانستان و عرضه بهتر خدمات اجتماعي به مردم بود.

مقامهاي حکومت افغانستان ميگويند برنامههاي قناعتبخشي را براي ايجاد حکومتداري بهتر در کنفرانس کابل ارايه ميکند. 

عمر زاخيلوال، وزير ماليه افغانستان ميگويد خواست دولت افغانستان اين است که تا دوسال آينده 50 درصد کمکهاي بين المللي از طريق دولت افغانستان به مصرف برسد.

زاخيلوال ميافزايد:"تعهدي که ما با جامعه جهاني داريم، اين است که اينها کمکهاي خود از طريق دولت افغانستان را تا دو سال به 50 درصد برسانند". به گفته زاخيلوال، افغانستان بايد در مورد مديريت کاري، به جامعه جهاني اطمينان دهد.

وزير ماليه افغانستان بوروکراسي پيچيده در ادارات افغانستان را مانع اصلي در برابر حکومتداري بهتر ميداند و ميگويد ساده سازي کارهاي اداري در ادارات آغاز ميشود.

با اين وجود، وزارتخانههاي کليدي افغانستان سالانه کمتر از 50 درصد بودجه انکشافي شان را به مصرف ميرسانند.

حلقههاي حکومتي

در آستانه کنفرانس کابل، حکومت افغانستان تمام وزارتخانهها را به "پنج حلقه" تقسيم کرده و هر حلقه توسط يک وزير رهبري ميشود.

اين حلقههاي حکومتي هر کدام خواستهاي مشخص نقدي از جامعه جهاني در کنفرانس کابل دارند.

براساس اين تقسيم بندي، ده وزارتخانه در حلقه حکومتداري فعاليت دارند، پنج وزارتخانه در حلقه زراعت و توسعه روستايي، پنج وزارتخانه در حلقه توسعه منابع بشري و هشت وزارتخانه در حلقه زيربناهاي اقتصادي فعاليت دارند.

زاخيلوال ميگويد اين حلقهها سبب شده تا هماهنگي و همکاري بيشتري براي پيشبرد امور حکومتي به وجود آيد:"طي چند ماه اخير هماهنگي به مراتب نه تنها در داخل حلقهها بلکه بين حلقهها و بين ادارات ما و دونرها به مراتب قويتر و بالاتر بوده نسبت به قبل از کنفرانس".

مبارزه با فساد

فساد گسترده اداري به نگراني اصلي کمکدهندگان افغانستان تبديل شده است.

به همين دليل، کشورهاي کمککننده افغانستان از سوي ماليهدهندگان شان تحت فشار قرار دارند.

پيش از کنفرانس لندن، رييس جمهور کرزي اداره عالي نظارت از تطبيق استراتژي مبارزه با فساد اداري را آغاز کرد. پس از اين کنفرانس آقاي کرزي فرمان داد تا داراييهاي تمام مقامهاي دولتي در اين اداره ثبت شود.

قسيم لودين، معاون اداره عالي نظارت ميگويد براي اينکه بتواند در سطح گسترده با فساد مبارزه کند به مبلغ مشخص مالي نياز دارد.

لودين ميگويد: "اداره عالي نظارت تقريبا در حدود 40 تا 50 ميليون دالر در سالهاي اول، دوم و سوم نياز دارد تا بتواند که هم در مرکز و هم در ولايات، در عرصههاي مختلف با فساد مبارزه کند".

اکنون مقامهاي حکومت افغانستان ميگويند راهکارها و ميکانيزمهاي مشخصي را براي مبارزه با فساد طرح کرده اند.

زاخيلوال ميگويد: "تمام وزارتخانههاي ما در پهلوي برنامههاي خود يک استراتژي داخل وزارتي را براي مبارزه با فساد خواهند داشت. فلهذا اقدامهاي زيادي صورت گرفته، من فکر ميکنم از تعهداتي که سپرده ايم بيشتر عمل کرده ايم و کمتر نه".

در همين حال، داکتر اشرف غني احمدزي، مسوول برگزاري کنفرانس کابل، ميگويد هدف اساسي اين کنفرانس تغيير وعدهها به عملکردها است زيرا به مردم افغانستان به اندازه کافي وعدهها سپرده شده است.

داکتر احمدزي ميگويد: "نکته عمده تغيير بعد از اين اجرا است. مردم ما وعده شنيده اند. معلوم دار اميد است و تا ريشه در آب است اميد ثمري است، اما تنها اين کفايت نميکند. بايد يک حس حرکت و استعجاليت ايجاد شود تا ما بتوانيم از سال آينده به صورت اساسي بهره بگيريم".

حکومت افغانستان ميگويد در کنفرانس کابل خواهان کمکهاي جديد جامعه جهاني نيست، بلکه ميخواهد تا درصدي بيشتر کمکهاي جامعه جهاني از طريق دولت افغانستان مصرف شود و يا اگر پولها توسط نهادهاي غيردولتي به مصرف ميرسند، براساس اولويتهاي حکومت افغانستان مصرف شوند.

گزارشگر: حسين سيرت

ويراستار: عارف فرهمند