آمریکا برای مقابله با روسیه بمبهای هستهای کوچکتر میسازد
۱۳۹۶ بهمن ۱۴, شنبه
آمریکا قصد دارد زرداخانه اتمی خود را با بمبهای هستهای کوچکتر نوسازی کند. پنتاگون با انتشار دکترین هستهای خود اعلام کرد که این بمبها برای مقابله با تهدیدهای روسیه ساخته میشود و نقش بازدارنده خواهند داشت.
تبلیغات
در دکترین جدید پنتاگون که روز جمعه (۲ فوریه/۱۳ بهمن) درباره "وضعیت هستهای" انتشار یافت، آمده است که برای مقابله با روسیه، زرادخانه اتمی آمریکا تنوع بیشتری پیدا میکند و بمبهای هستهای کوچکتر تولید خواهد شد.
در گزارش ۷۰ صفحهای دکترین هستهای پنتاگون تاکید میشود که اگرچه بمبهای کوچکتر قدرت تخریبی کمتری دارند اما از قدرت بازدارندگی بیشتری برخوردارند. طبق این دکترین بمبهای جدید زرادخانه هستهای آمریکا گسترش پیدا نخواهد کرد اما قرار است کلاهکهای هستهای را در موقعیتهای تازهای استفاده کنند.
دولت دونالد ترامپ از طریق دکترین جدید و نوسازی زرداخانه هستهای خود، بر خلاف استراتژی دولت قبلی به ریاست باراک اوباما عمل میکند که محدود ساختن سلاحهای هستهای در سطح جهان را در پیش گرفته بود.
دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، روز جمعه (۲ فوریه/۱۳ بهمن) اظهار داشت: «این استراتژی امکان استفاده از سلاحهای هستهای را کاهش خواهد داد و در عین حال، بازدارندگی در برابر حملات علیه آمریکا و متحدان و شرکای آن را افزایش خواهد داد.»
سند پنتاگون برخی نگرانیهای دولت ایالات متحده در قبال برنامههای هستهای کره شمالی، ایران و چین را هم نشان میدهد. اما بیشترین توجه دکترین جدید هستهای آمریکا بر روسیه است.
جیمز ماتیس، وزیر دفاع آمریکا میگوید "الحاق شبه جزیره کریمه" و "تهدید هستهای علیه متحدان آمریکا" بازگشت دوباره روسیه به مسابقه تسلیحاتی را نشان میدهد.
اما به گفته منتقدان دکترین جدید پنتاگون میتواند خود باعث مسابقه تسلیحات هستهای جدیدی گردد و خطر استفاده از تسلیحات هستهای را بالاتر ببرد.
کارشناسان در این رابطه اشاره میکنند که ایالات متحده در حال حاضر نیز در زرادخانه خود از سلاحهای هستهای با قدرت انفجاری نسبتا محدود برخوردار است. آنها در این ارتباط به بمبافکنهای (۱۵۰) B-61 اشاره میکنند که در خاک اروپا مستقر هستند.
بمبهای هستهای بهاصطلاح کوچک، به بمبهایی بسیار ویرانگری اطلاق میشود که قدرت تخریبی آنها با بمبهایی که آمریکا در پایان جنگ دوم جهانی بر هیروشیما و ناکازاکی ژاپن انداخت، برابر است.
آمریکا در حال حاضر حدود ۷ هزار کلاهک هستهای در زرادخانه خود دارد؛ در مقایسه روسیه فقط از چند صد کلاهک هستهای برخوردار است.
فناوریهای انقلابی که میدانهای جنگ را متحول کردند
گروهی از کارشناسان نسبت به ترکیب هوش مصنوعی با فناوری تسلیحات کشنده به سازمان ملل هشدار داده و خواستار اقدام جدی برای جلوگیری از آن شدهاند. فناوریهای جدید همیشه تحولاتی انقلابی را در عرصه جنگ و پیشبرد آن رقم زدهاند.
عکس: Getty Images/E. Gooch/Hulton Archive
بیش از صد کارشناس اخیرا در نامهای به سازمان ملل متحد از این سازمان خواستند تا بهکارگیری سلاحهای کشندهای را که بدون دخالت انسان کار میکنند، ممنوع کند. با اینکه هنوز از "روباتهای قاتل" در عمل خبری نیست، اما پیشرفتها در زمینه هوش مصنوعی موجب شده تا این ایده به واقعیت نزدیکتر شود. به گفته کارشناسان روباتهای قاتل پس از باروت و بمب اتمی "سومین انقلاب" در زمینه پیشبرد جنگها هستند.
عکس: Bertrand Guay/AFP/Getty Images
نخستین فناوری که منجر به بروز انقلاب در پیشبرد جنگ شد، در چین ابداع شد. در قرن ده تا دوازدهم میلادی در چین از پودری سیاهرنگ برای هل دادن پرتابه به سمت جلو در تفنگهای ساده استفاده میشد. طی دو قرن بعد این پودر سیاه رفته رفته از خاور میانه به اروپا راه پیدا کرد و جای تیر و کمان را در جنگها گرفت.
عکس: Getty Images/E. Gooch/Hulton Archive
اختراع باروت منجر به استفاده از توپخانه در میدانهای جنگ شد. در قرن ۱۶ میلادی ارتشها با بکارگیری توپهای ساده و شلیک به سمت نیروهای پیادهنظام دشمن مانع از پیشروی آنها میشدند. این توپها همچنین نقش مؤثری در خراب کردن دژهای دفاعی طرف مقابل داشتند.
عکس: picture-alliance/akg-images
اواخر قرن ۱۹ میلادی اختراع مسلسل بعد جدیدی به صحنههای جنگ اضافه کرد. سربازان حالا با کمک مسلسل میتوانستند از پشت سنگرهایشان در عرض چند ثانیه با سرعتی زیاد نیروهای دشمن را که در حال نزدیک شدن به آنان بودند، به رگبار ببندند. کارآیی ویرانگر و مرگبار مسلسل، خود را در جنگ جهانی اول به خوبی نشان داد.
عکس: Imperial War Museums
اختراع نخستین هواپیما در سال ۱۹۰۳ نیز از چشم برنامهریزان و مغزهای متفکر جبهههای جنگ بدور نماند. ارتش آمریکا شش سال بعد نخستین هواپیمای نظامی خود را خرید که "Wright Military Flyer" نام داشت. در سالهای بعد آزمایشهای بیشتری با هواپیماهای توسعهیافته انجام شد. در پایان جنگ جهانی دوم بمبافکنها جزو ثابت و از ملزومات اصلی نیروهای هوایی ارتش در بسیاری از کشورها بودند.
عکس: picture-alliance/dpa/dpaweb/U.S. Airforce
تا پیش از جنگ جهانی اول سربازان و اسبها نقش اصلی در جابهجایی تجهیزات و ادوات جنگی را داشتند. در زمان جنگ جهانی اول تانکها و خودروهای نظامی جای سربازان و اسبها را گرفتند. نتیجه این تغییر پیشروی سریعتر نیروهای نظامی و خرابیهای بیشتر بود. آلمان نازی در آن زمان از این امکان جدید برای پیشبرد سیاستهای جنگی خود از جمله استراتژی "جنگهای برقآسا" استفاده کرد.
عکس: ullstein bild - SV-Bilderdienst
هر چند توپخانه عاملی مؤثر در میدانهای جنگی بود، اما با این حال برد توپها چندان زیاد نبودند. تا اینکه در جنگ جهانی دوم نخستین موشکها وارد صحنه شدند. موشکها اهدافی در فاصله چند صد کیلومتری را از میان میبردند. نخستین موشک به نام "وی۲" (V2) که ساخت آلمان بود، ساختار سادهای داشت و بعدها پایه ساخت تمام موشکها و سامانههای پرتابکنندهای شد که میتوان آنها را با کلاهکهای هستهای مجهز کرد.
عکس: picture-alliance/dpa
اواخر جنگ جهانی دوم نخستین جتهای جنگی با موتورهای پرقدرت در کنار هواپیماهای ملخی به کار گرفته شدند. جتهای جنگی به واسطه سرعت فوقالعاده بالایشان میتوانستند سریعتر به هدف برسند. در عین حال سرنگون کردن آنها نیز کار دشواری بود. پس از جنگ جهانی دوم فناوری جتهای جنگی به طرز چشمگیری توسعه یافته و تکمیل شد.
عکس: picture-alliance
۶ اوت سال ۱۹۴۵ زمانی که آمریکا نخستین بمب اتمی را بر فراز هیروشیما منفجر کرد، "دومین انقلاب" در زمینه پیشبرد جنگ رقم خورد. در این واقعه بین ۶۰ تا ۸۰ هزار نفر درجا کشته شدند. در سالهای جنگ سرد میان ایالات متحده و اتحاد جماهیر شوروی، سبقت گرفتن از یکدیگر برای تجهیز زرادخانههای هستهای موجب ایجاد رعب و وحشتی فراگیر نسبت به احتمال بروز یک جنگ هستهای شد.
عکس: Getty Images/AFP
در دهههای گذشته استفاده از کامپیوترها در راستای پیشبرد جنگ به شدت فراگیر شده است. از طریق کامپیوتر ارتباطات نظامی بسیار سریعتر و سادهتر شده و کارایی و دقت بسیاری از سلاحهای جنگی نیز بهبود یافته است. نیروهای مسلح در سالهای گذشته به طور فزایندهای تمرکز خود را روی توسعه تواناییهای سایبری برای دفاع از زیرساختها و حمله به دشمنان در فضای سایبری گذاشتهاند.