ایتالیا: نخستین کشور اتحادیه اروپا در دست پوپولیستها
۱۳۹۷ خرداد ۳, پنجشنبه![جوزپه کونته، نخستوزیر جدید ایتالیا](https://static.dw.com/image/43904785_800.webp)
ایتالیا، سومین اقتصاد بزرگ اتحادیه اروپا، نخستین کشور عضو این اتحادیه است که حال دولتی اروپاگریز و پوپولیستی دارد. جوزپه کونته، نامزد دو حزب راستگرای افراطی "لیگ شمال" و حزب پوپولیستی"جنبش پنج ستاره" از سوی رئیسجمهور ایتالیا مأمور تشکیل کابینه شده است. این حقوقدان ۵۳ ساله که حال چهره اصلی دولت ایتالیاست تا چند ماه پیش برای بسیاری از مردم این کشور ناشناخته بود.
جوزپه کونته که از همسرش جدا شده و یک پسر ده ساله دارد، متولد روستایی کوچک در جنوب ایتالیاست و تا کنون یک دفتر وکالت در شهر رم داشت و در دانشگاه فلورنس هم حقوق تدریس میکرد. او اوایل ماه مارس (اسفند گذشته) برای اولین بار در جمع طرفداران حزب پوپولیستی "جنبش پنج ستاره" ظاهر شد. این حزب جوزپه کونته را نامزد احتمالی خود برای تصدی وزارتخانهای نوپا به نام "وزارتخانه کاهش دیوانسالاری" معرفی کرد.
توافق بر سر نامزدی بیطرف
پس از انتخابات و پیروزی دو حزب افراطی ایتالیا، چانهزنی میان ماتئو سالوینی رهبر حزب راستگرای افراطی "لیگ شمال" و لوئیجی دیمایو، رهبر حزب پوپولیستی "جنبش پنج ستاره" برای تشکیل دولت ائتلافی جدید به دراز کشید، چون هیچکدام از این دو سیاستمدار حاضر به پذیرش دیگری در صدر کابینه نبود. این دو سرانجام بر سر یک نامزد بیطرف یعنی جوزپه کونته به توافق رسیدند و او را به سرجو ماتارلا، رئیسجمهور ایتالیا معرفی کردند.
کونته پس از دیدار با رئیسجمهور و دریافت مأموریت برای تشکیل دولت در نخستین کنفرانس خبری خود با اعتماد به نفس گفت که میخواند "جایگاه ایتالیا در اروپا و جهان" را روشن کند و تصمیم دارد "رهبر دولت تغییر" باشد.
او میخواهد وعدههای انتخاباتی احزاب اروپاگریز و پوپولیستی ائتلاف دولتی ایتالیا را اجرا کند و با افزایش بودجه از سیاستهای ریاضتی که هدف آنها کاهش بدهیهای ایتالیاست، فاصله گیرد. پی گرفتن چنین سیاستی به معنای درافتادن با اتحادیه اروپا خواهد بود که در چند سال اخیر با اعطا چندین بسته کمک مالی کلان، مانع از ورشکستگی دولت ایتالیا شدهاست.
احزاب دولت ائتلافی ایتالیا همچنین میخواهند آن بخش از توافقنامههای اتحادیه اروپا را که به گفته آنها به ضرر ایتالیاست، تغییر دهند. آنها وعده دادهاند که قوانین پناهندگی را سختتر خواهند کرد و صدها هزار پناهجو را هم از ایتالیا اخراج میکنند.
نخستوزیری بدون اقتدار؟
جای تردید نیست که مهمترین پستهای کلیدی دولت جدید ایتالیا به رهبران احزاب پیروز در انتخابات تعلق خواهد گرفت که تأثیر به سزایی در تصمیمگیرهای نهایی نخستوزیر جدید ایتالیا خواهند داشت. رسانههای ایتالیایی از هماکنون جوزپه کونته را نخستوزیر بدون قدرت میخوانند و برخی این پرسش را مطرح میکنند که او با چه اقتداری میخواهد با رهبران اتحادیه اروپا مانند آنگلا مرکل یا امانوئل مکرون دیدار کند.
در مقابل کسانی مانند فراکفو پاونچلو، استاد علوم سیاسی که کونته را از سالهای همکاری در دانشگاه میشناسند معتقدند که او شخصیتی منفعل ندارد و بدون استدلال نظرات خود، میدان را واگذار نخواهد کرد. جوزپه کونته برای معرفی خود در حساب کاربری خود در واتساپ جملهای از جان افکندی نوشته است: «موفقیت در هرکاری با اراده برای انجام آن آغاز میشود.»