حمایت اروپا از دانمارک و گرینلند در پی سخنان جنجالی ترامپ
۱۴۰۴ دی ۱۶, سهشنبه
دولتهای گرینلند و دانمارک نسبت به اظهارات اخیر دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، درباره احتمال الحاق گرینلند به ایالات متحده، واکنشهایی هشدارآمیز داشتهاند. بسیاری از رهبران و سران دولتهای اروپایی نیز امروز سهشنبه ششم ژانویه (۱۶ دی) بر حق حاکمیت دانمارک و مصونیت مرزهای اروپا تأکید کردهاند.
ینس فردریک نیلسن، رئیس دولت گرینلند، اعلام کرد: «دیگر بس است.» مته فردریکسن، نخستوزیر دانمارک، نیز هشدار داد که حمله به یک شریک ناتو از سوی آمریکا مُهر پایانی بر این ائتلاف نظامی خواهد بود. ترامپ پیشتر گفته بود که ایالات متحده «حدود دو ماه دیگر به موضوع گرینلند رسیدگی خواهد کرد.»
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
ترامپ روز یکشنبه (۴ ژانویه / ۱۴ دی) در هواپیمای ریاست جمهوری "ایر فورس وان" گفت: «ما به دلایل امنیت ملی به گرینلند نیاز داریم و دانمارک قادر به انجام این کار نخواهد بود.» او افزود: «بیایید ۲۰ روز دیگر درباره گرینلند صحبت کنیم.» او در یک گفتوگوی تلفنی با مجله آمریکایی "آتلانتیک" تأکید کرد: «ما قطعا به گرینلند نیاز داریم. ما برای دفاع، به آن نیاز داریم.»
رئیس دولت گرینلند تهدیدهای ترامپ را قاطعانه رد کرد. نیلسن در فیسبوک نوشت: «دیگر نه فشاری، نه اشارهای، نه خیالپردازیهایی برای الحاق. ما برای گفتوگو آمادهایم. برای بحث آمادهایم.» اما این امر، به گفته او، باید "از مجاری مناسب و با احترام به قوانین بینالمللی" انجام شود.
در صورت مداخله آمریکا "همهچیز تمام خواهد شد"
نخستوزیر دانمارک نیز از ایالات متحده خواست تا "تهدیدهای خود علیه یک متحد تاریخی" را متوقف کند. مته فردریکسن گفت: «کاملاً بیمعناست که بگوییم ایالات متحده باید کنترل گرینلند را در دست بگیرد.»
او در گفتوگویی با شبکه دانمارکی "تیوی۲"، نسبت به پیامدهای حمله احتمالی آمریکا به جزیره گرینلند، که متعلق به دانمارک به عنوان عضو ناتو است، هشدار داد. فردریکسن گفت اگر آمریکا به چنین حملهای دست بزند، «همهچیز تمام خواهد شد.»
این موضوع، به گفته فردریکسن، به ناتو و در نتیجه به معماری امنیتی پس از جنگ جهانی دوم مربوط میشود و دولت دانمارک «هر کاری بتواند میکند تا این اتفاق نیفتد.»
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
دولت آلمان در این خصوص بر لزوم پایبندی به قوانین بینالمللی تأکید کرده است. سباستیان هیله، معاون سخنگوی دولت، در برلین گفت، مرزها نباید با زور جابهجا شوند و قلمروها نباید به زور ضمیمه شوند".
یوهان وادهفول، وزیر خارجه آلمان، خواستار گفتوگو در چارچوب ناتو درباره تقویت دفاعی شده است. او در گفتوگو با شبکه رادیوی سراسری آلمان، "دویچلندفونک" اعلام کرد که ترامپ "به درستی اشاره کرده" که علاقه چین و روسیه به منطقه قطب شمال افزایش یافته است.
وادهفول افزود: «این موضوع به منافع امنیتی ما مربوط میشود.» به گفته او، دانمارک که مسئولیت دفاع از گرینلند را بر عهده دارد، «قطعاً آماده است درباره این مسایل با ایالات متحده گفتوگو کند.»
سخنگوی وزارت خارجه فرانسه نیز تأکید کرد: «مرزها نباید با زور جابهجا داده شوند.» او افزود: «گرینلند متعلق به گرینلندیها و دانمارکیهاست و تنها خود آنان درباره آن تصمیم میگیرند.»
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، نیز موضعی مشابه اتخاذ کرد. کشورهای شمال اروپا، از جمله سوئد، نروژ و فنلاند، هم در پلتفرمهای آنلاین، حمایت خود را از دانمارک ابراز داشتند.
حمایت اروپا از دانمارک و گرینلند
پس از اظهارات اخیر ترامپ درباره گرینلند، شمار زیادی از رهبران و سران دولتهای اروپایی بر دفاع خود از "اصول جهانشمول" حق حاکمیت و مصونیت مرزها در اروپا تأکید کردهاند.
در بیانیه مشترکی که روز سهشنبه از سوی فریدریش مرتس صدراعظم آلمان، امانوئل مکرون رئیس جمهوری فرانسه، مته فردریکسن، نخستوزیر دانمارک، و نیز سران دولتهای بریتانیا، لهستان، ایتالیا و اسپانیا منتشر شد، آمده است: «اینها اصولی جهانشمول هستند و ما از دفاع از آنها دست نخواهیم کشید.»
این سیاستمداران تأکید کردند که امنیت در منطقه قطب شمال از "اهمیتی بالا برای اروپا" برخوردار است و این امنیت باید به طور مشترک همراه "با متحدان ناتو، از جمله ایالات متحده، و با رعایت اصول منشور سازمان ملل متحد" تأمین شود.
به گفته این بیانیه، ایالات متحده که از سال ۱۹۵۱ با دانمارک توافقنامهای دفاعی دارد، از این منظر "شریکی مهم" به شمار میرود. رهبران اروپایی تأکید کردهاند: «گرینلند به مردمش تعلق دارد. تصمیمگیری درباره مسائل مربوط به دانمارک و گرینلند، فقط و فقط به دانمارک و گرینلند مربوط میشود.»
اتحادیه اروپا نیز پیشتر بر "اصول حاکمیت ملی و تمامیت ارضی" دانمارک تأکید کرده بود. سخنگوی کمیسیون اروپا گفته بود که اتحادیه اروپا از این اصول "جهانشمول" دفاع خواهد کرد.
مشاور ترامپ: چرا گرینلند مستعمره دانمارک است؟
همسر استیون میلر، مشاور سیاسی پرنفوذ ترامپ، شنبه گذشته، با انتشار تصویری از گرینلند که به رنگ پرچم آمریکا در آمده بود، موجی از خشم را برانگیخت. کیتی میلر این تصویر را در حساب کاربری خود در شبکه اجتماعی اکس منتشر کرده و بالای آن با حروف بزرگ نوشته بود: «به زودی.»
استیون میلر در پاسخ به سؤال شبکه "سیانان" مبنی بر اینکه آیا ایالات متحده مداخله نظامی را منتفی میداند یا نه، این پرسش را مطرح کرد که بر چه "مبنایی" گرینلند اصلا "مستعمره دانمارک" است!
میلر گفت: «ایالات متحده باید گرینلند را به عنوان بخشی از ایالات متحده داشته باشد. مطلقا هیچ دلیلی برای فکر کردن یا صحبت کردن درباره این موضوع در چارچوب یک عملیات نظامی، همانطور که شما پرسیدید، وجود ندارد.» او افزود: «هیچکس به خاطر آینده گرینلند وارد جنگ نظامی با ایالات متحده نخواهد شد.»
ترامپ در ماههای گذشته بارها گرینلند را تهدید به الحاق به ایالات متحده کرد و حتی کاربرد زور را نیز منتفی ندانست. انتصاب اخیر فرستادهای ویژه برای گرینلند توسط ترامپ، هم در خود این جزیره، هم در کپنهاگ و هم در اتحادیه اروپا موجی از اعتراض را در پی داشت. ترامپ این اقدام خود را با استناد به منافع امنیتی ایالات متحده و با ادعای حضور مسکو و پکن پیرامون این جزیره مهم ژئواستراتژیک توجیه میکند.
در این میان، آجا کمنیتس، نماینده گرینلند در پارلمان دانمارک، ترامپ را به "انتشار دروغهایی درباره کشتیهای جنگی چین و روسیه" متهم کرد. او از ساکنان این جزیره خواست تا خود را برای "همه سناریوها آماده کنند" و اظهارات ترامپ درباره گرینلند را جدیتر بگیرند. گرینلند بخشی از پادشاهی دانمارک محسوب میشود، اما از خودمختاری گستردهای برخوردار است.
گرینلند بزرگترین جزیره جهان است که در شمال اقیانوس اطلس و اقیانوس منجمد شمالی واقع شده و بین آمریکای شمالی و اروپا قرار دارد. این جزیره همچنین در مسیر مستقیم یک راه احتمالی پرتاب موشک میان روسیه و ایالات متحده واقع شده است.
در خاک گرینلند منابع خام ارزشمندی نهفته است که تاکنون به ندرت مورد بهرهبرداری قرار گرفتهاند. اخیرا با گشایش مسیرهای دریایی جدید ناشی از تغییرات اقلیمی، علاقه ژئواستراتژیک آمریکا، چین و روسیه به منطقه قطب شمال به شکل چشمگیری افزایش یافته است.