حوادث لردگان؛ برخوردهای امنیتی و آمارهای ضد و نقیض
۱۳۹۸ مهر ۱۵, دوشنبه![رئیس مرکز تحقیقات ایدز شمار مبتلایان به ایدز در چنارمحمودی را ۲۸ نفر و یک مقام محلی تعداد آنان را حدود ۶۵ نفر اعلام کرد](https://static.dw.com/image/50687694_800.webp)
با گذشت نزدیک به یک هفته از اعتراضات مردم چنارمحمودی لردگان به شیوع ایدز در این روستا، هنوز هم آمار ضد و نقیضی از مبتلایان به این بیماری منتشر میشود.
رئیس مرکز تحقیقات ایدز ایران شمار مبتلایان را حدود ۲۸ نفر عنوان کرده، اما طبق گفته استاندار چهارمحال و بختیاری با استناد به گزارش وزارت بهداشت، تعداد مبتلایان قاعدتا به حدود ۶۵ نفر میرسد.
پیشتر منابع مختلف شمار مبتلایان به اچآیوی در روستای چنار محمودی و یا افراد مشکوک به آن را بین ۲۶ تا ۲۰۰ نفر برآورد کرده بودند.
مبتلا شدن شماری از اهالی روستای چنار محمودی از توابع شهرستان لردگان استان چهارمحال و بختیاری به ویروس بیماری ایدز، اعتراضات وسیعی را در پی داشت که به ناآرامی و درگیری میان مردم و نیروهای امنیتی و بازداشت تعدادی از معترضان انجامید.
مردم چنار محمودی میگویند، عامل انتقال اچآیوی "سرنگهای آلودهای" بوده که از آنها برای گرفتن آزمایش قند خون ساکنان این روستا استفاده شده است. وزارت بهداشت ایران اما ضمن تأیید آلوده بودن "عدهای" به اچآیوی، انتقال آن از طریق سرنگ آلوده را تکذیب کرده است.
مرکز تحقیقات ایدز: ۲۸ نفر مبتلا هستند
مینو محرز، رئیس مرکز تحقیقات ایدز اما امروز دوشنبه ۱۵ مهر (هفتم اکتبر)انتقال اچآیوی از طریق سرنگ آزمایش قند خون را "غیرممکن" دانست و گفت: «به دلیل عدم اطلاع درست از فرآیند و راههای انتقال ایدز متاسفانه موضوع لردگان بزرگ شد و مردم ترسیدهاند. تا جایی که من میدانم یکسری افراد در این روستا که از سوی بهورز معاینه شدند، اچآیوی مثبت بودند و زن و بچههایشان نیز مبتلا شدهبودند. بر همین اساس حدود ۲۸ نفر اچآیوی مثبت در یک روستا شناسایی شده و به همین دلیل شلوغ شده و گفته شده که به دلیل سرنگ آزمایش قند خون انتقال ویروس اتفاق افتاده است.»
به گزارش ایسنا، خانم محرز همچنین با اشاره به سه راه انتقال ویروس ایدز یعنی "رابطه جنسی محافظتنشده"، "استفاده از سرنگ مشترک در معتادان تزریقی" و انتقال از طریق "مادر آلوده به اچآیوی به جنین"، گفت: «باید بدانیم که با سرنگ آزمایش قند خون، خون از بدن گرفته میشود، اما خونی به بدن وارد نمیشود. بنابراین اصلا ممکن نیست کسی از این طریق به اچآیوی مبتلا شود.»
این در حالی است که در یکی از ویدئوهایی که در شبکههای اجتماعی منتشر شده، زنی از اهالی چنار محمودی میگوید: «سوزنی که به ما زدند خون داخلش بود. گفتم خون داخلش است، گفت اشکالی ندارد.»
حدود ۶۵ مبتلا طبق روایت استاندار؟
آمار رئیس مرکز تحقیقات ایدز ایران از مبتلایان به اچآیوی در چنار محمودی نیز با آمار ارائهشده از طرف مسئولان محلی خوانایی ندارد. در حالی که مینو محرز شمار مبتلایان را "حدود ۲۸ نفر" عنوان کرده، اقبال عباسی، استاندار چهارمحال و بختیاری، گفته است: «بنا بر گزارش وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با انجام آزمایش از یکهزار و ۳۰۰ نفر از جمعیت روستای لردگان، کمتر از ۵ درصد مردم این روستا مبتلا به ویروس HIV هستند و تحت مشاوره و درمان قرار گرفتهاند.»
بر این اساس، شمار مبتلایان به بیماری ایدز در میان هزار و ۳۰۰ نفر از جمعیت چنار محمودی قاعدتا بایستی به حدود ۶۵ نفر برسد. استاندار چهارمحال و بختیاری در عین حال توضیحی درباره انجام آزمایش از بقیه جمعیت این روستا نداده است. به گفته مقامهای ایران، روستای چنارمحمودی بیش از هزار و ۸۰۰ نفر جمعیت دارد.
به گفته استاندار چهارمحال و بختیاری: «آزمایشات علمی نشان میدهد آماری که در فضای مجازی مطرح میشود صحت ندارد و به قصد ناامید کردن مردم این موضوعات را مطرح کنند و آنها را به راهاندازی تظاهرات تحریک میکنند در حالیکه مردم نباید به این آمارها توجهی داشته باشند.»
در حالی که چهارشنبه گذشته محمدحسین قربانی، عضو کمیسیون بهداشت مجلس شورای اسلامی، شمار مبتلایان به اچآیوی در چنار محمودی را "تنها ۲۶ نفر" عنوان کرده بود، خبرگزاری مهر با استناد به یک "منبع" که نامش را ذکر نکرده بود، نوشت که "۵۰ نفر" در این روستا به این ویروس مبتلا هستند و "پرونده آنها در مراکز درمانی و امنیتی موجود است."
اما مهدی محمودی چالبطان، نماینده لردگان در شورای عالی استانها، در گفتوگو با سایت "رویداد۲۴"، گفته بود: «روستای چنار محمودی حدود ۶۰۰ خانوار دارد که گفته شده بیش از ۲۰۰ نفر آنها مشکوک به ابتلا به ایدز هستند». همزمان "یک منبع آگاه" نیز در گفتوگو با این سایت خبری شمار مبتلایان را "حدود ۶۰ نفر" اعلام کرده بود.
روایت رسانههای حکومتی از "دستهای پشت پرده"
چهارشنبه گذشته عکسها و ویدئوهایی از تجمع اعتراضی اهالی روستای چنار محمودی در مقابل ساختمان فرمانداری شهرستان لردگان در شبکههای اجتماعی منتشر شد. معترضان شنبه گذشته نیز در ادامه اعتراضات خود با تجمع مقابل فرمانداری، دفتر امام جمعه و خانه بهداشت لردگان با نیروهای امنیتی و انتظامی درگیر شدند.
در جریان این اعتراضات تابلوی فرمانداری و اداره بهداشت لردگان پایین کشیده شد و معترضان خودرو و دفتر امام جمعه این شهر را آتش زدند. ماموران هم اقدام به شلیک تیر هوایی کرده و به سوی معترضان گاز اشکآور پرتاب کردند.
در این میان، برخی رسانههای نزدیک به حکومت ایران از "دستهای پشت پرده و ضد انقلاب" در پس ناآرامیهای لردگان خبر دادهاند. از جمله خبرگزاری مهر نوشته بود که "شماری فرصتطلب" میخواستهاند با حمله به فرمانداری "اعتشاش" ایجاد کنند. استاندار چهارمحال و بختیاری نیز ناآرامیها را به "ضد انقلاب" نسبت داد و گفت: «یکی از دستگیرشدگان فرزند یک ضد انقلاب سرشناس است.»
همزمان خبرگزاری فارس نیز خبر متشنج شدن اوضاع در لردگان را در قالب "تحریک مردم از سوی برخی افراد" پوشش داد و به نقل از "یک مقام آگاه" یکی از بازداشتشدگان اعتراضات اخیر را "از اعضای خانواده شاپور بختیار" معرفی کرد و مدعی شد که «فرد دستگیرشده اصالتا اهل چهارمحال و بختیاری است، اما مقیم خارج از کشور بوده که با هویت جعلی وارد کشور شده و با هوشیاری دستگاههای امنیتی در لردگان چهارمحال و بختیاری بازداشت شد.»
این خبرگزاری منتسب به سپاه پاسداران از قول این "مقام آگاه" افزود: «این شخص در ماجرای اعتراض مردم لردگان نسبت به شیوع ویروس HIV در یکی از روستاهای شهرستان لردگان، نقش لیدر را داشته و به کمک تعدادی از همراهان خود سعی در منحرف کردن اعتراضات مردمی داشت.»
تلویزیون حکومتی ایران نیز همزمان تصاویر عدهای را نشان داد که گفته میشود به خاطر شرکت در اعتراضهای لردگان بازداشت شدهاند.
خبرگزاری ایرنا اما نوشته است: «درگیریهای لردگان نتیجه اتفاقی با ابعاد اجتماعی- فرهنگی است که اکنون به چالشی سیاسی و امنیتی تبدیل شده و البته نمیتوان انتظار داشت که رسانههای بیگانه بهراحتی از فرصت موجسواری روی آن بگذرند و سوءاستفادهای هم از آن صورت نگیرد.»
این خبرگزاری دولتی در عین حال افزوده است: «در سوی دیگر ماجرا نسبت دادن تمامی ماوقع لردگان به عناصر "ضدانقلاب" و "ضد وطن" و "عوامل بیگانه" هم نه تنها دردی را دوا نمیکند بلکه با گسترش بیاعتمادی به مسوولان و اظهارات آنان، نارضایتیها را روی دور تند و تصاعدی میبرد.»
اعزام "نیروی ویژه" برای "پیگیری موضوع از نزدیک"
در پی این حوادث علی لاریجانی، رئیس مجلس شورای اسلامی، روز گذشته از قرار اعزام کمیتهای حقیقتیاب به شهرستان لردگان برای تحقیق درباره ابتلای شماری از اهالی چنار محمودی به اچآیوی خبر داد. محمد خالدی سردشتی، نماینده لردگان در مجلس نیز شامگاه گذشته از دستور هیأت رئیسه مجلس برای "تحقیق و تفحص" از حوادث چنار محمودی و اعزام "نیروی ویژه" به این منطقه برای "پیگیری موضوع از نزدیک" خبر داد.
در حالی که معترضان عامل انتقال این ویروس را استفاده خانه بهداشت از "سرنگهای آلوده" به هنگام آزمایش قند خون عنوان میکنند، مقامهای وزارت بهداشت ایران روایت متفاوتی دارند و شخص وزیر نیز ضمن رد این ادعا، کانون آلودگی را "معتادان تزریقی و افرادی با روابط نامطلوب" عنوان کرده و خواستار "اعاده حیثیت" به بهیار بازداشتی شده است.
به گفته مسعود مردانی، عضو کمیته کشوری ایدز، برآورد میشود که در ایران حدود ۸۰ هزار نفر به ویروس بیماری ایدز مبتلا باشند، اما تاکنون "حدود ۳۸ هزار" نفر از آنان "شناسایی" شدهاند.