شکوفایی و نابودی بیزانس – نمایشگاهی در خانه هنری بن
۱۳۸۸ اسفند ۶, پنجشنبه
شکوه و غنای فرهنگی تمدن بیزانس در روند هزار ساله این امپراطوری محور توجه دنیای مسیحیت در غرب و جهان اسلام در شرق قرار داشت. نمایشگاه "بیزانس" در خانه هنری بن جنبههای گوناگونی از شکوفایی این فرهنگ را به نمایش میگذارد.
تصویر یکی از حواریونعکس: Museum of Historical Treasures of Ukraine, Kiev
تبلیغات
روز پنجشنبه ۲۵ فوریه نمایشگاهی در باره پیدایش امپراطوری روم شرقی، شکوفایی و انحلال آن در خانه هنری شهر بن افتتاح شد. این نمایشگاه تحت حمایت و توجه ویژه رئیسجمهور ترکیه، عبدالله گل، و رئیسجمهور آلمان، هورست کوهلر، بر پا شده و همچنین وزیر فرهنگ و جهانگردی یونان در مراسم افتتاح آن حضور خواهد داشت.
جهت برگزاری نمایشگاه "بیزانس" در خانه هنر بن چندین مرکز تحقیقاتی معتبر، دانشگاه و موزههای مختلف آلمان در چهار سال گذشته همکاری کردهاند. این نمایشگاه در شکل اجرایی خویش استثنائی و بینظیر بوده و بسیاری از آثار ارائه شده برای نخستین بار در جنب یکدیگر در آلمان به نمایش گذاشته میشوند.
نمادی از مهماننوازی ابراهیم، قرن ۱۴ میلادیعکس: 2009 Benaki Museum, Athen
بازسازی شهرها و اماکن عمومی
بیش از ۶۰۰ قطعهی تاریخی و هنری از ۸۱ موزه و مجموعه مهم جهان جهت ارائه در نمایشگاه "بیزانس" در خانه هنر بن انتخاب شدهاند. علاوه بر آن با ارائه آخرین نتایج اکتشافات و تحقیقات باستانشناسی جنبههای گوناگون تمدن و فرهنگ هزارساله بیزانس به نمایش عمومی گذاشته شدهاست.
اسباب بازی از دوران بیزانسعکس: bpk
از ویژگیهای این نمایشگاه بررسی همهجانبه تمدن بیزانس و بازتابی جنبههای گوناگون نظام اجتماعی، سازماندهی سیاسی، ارتش، فرهنگ و زندگی در این دوره است. در جنب نمونههای بینظیری که شکوه و جلال این تمدن را به تماشا میگذارند، نمونههایی از اشیاء مصرفی و جنبههایی از زندگی روزمره نیز به نمایش گذاشته شدهاست.
نمایشگاه خانه هنر شهر بن با نمایش انییمیشن و فیلمهای کوتاه بیننده را به تماشای شهرهای قدیمی و امکان تاریخی تمدن بیزانس دعوت میکند.
پیدایش و نابودی امپراطوری روم شرقی
پایهگذاری شهر کنستانتینپول (قسطنطنیه) توسط کنستانتین کبیر، امپراطور روم، در سال ۳۲۴ میلادی شروع تمدن بیزانس محسوب شده و تصرف این شهر توسط امپراطوری عثمانی در سال ۱۴۵۳ میلادی نقطه پایان آن.
شهر کنستانتین (استانبول کنونی) از بدو پیدایش در دوران یونان قدیم تا کنون از سویی رویارویی جهان غرب و دنیای شرق را بازتاب کرده و از سوی دیگر درهمآمیختگی فرهنگهای گوناگون را نمایان میسازد. این شهر در قرن هفتم قبل از میلاد توسط مستعمرهنشینهای یونانی بنیان شده و پس از بازسازی مجدد در دوران امپراطوری روم شرقی به افتخار امپراطور کنستانتین نامگذاری شد.
تاراج و نابودی شهر کنستانتین
نمایشگاه "بیزانس" در خانه هنر شهر بن بهویژه شکوفایی این تمدن در سالهای آغازین اسلام و نابودی آن توسط صلیبیون در سال ۱۲۰۴ میلادی را در محور توجه قرار میدهد.
غنای اشیاء قیمتی چون طلا، نقره، ابریشم و عاج از سویی و بازمانده جسد قدیسان که در آن دوران دارای ارزش بیشتری در مقایسه با دیگر اشیاء قیمتی بود، از سویی دیگر نشانگر اهمیت امپراطوری روم شرقی بهمثابه قدرتی اقتصادی در تاریخ هزارساله آن است.
انیمیشن کلیسای حواریون در شهر (Ephesos)عکس: Technische Universität Darmstadt, Fachgebiet Informations- und Kommunikationstechnologie in der Architektur, Prof. Manfred Koob
پلی میان فرهنگ شرق و غرب
تاثیر فرهنگ، علوم و هنر یونان قدیم در روند تکاملی امپراطوری روم شرقی غیرقابل انکار بوده و میتوان گفت که تا قرون وسطی ادامه داشته است. گرچه بیزانس ریشههای ناگسستنی در فرهنگ اروپا داشت، ولی از جانب دیگر در رویارویی مداوم با فرهنگ شرق بوده و از طریق جاده ابریشم با تمدنهای غنی آسیا در ارتباط بود.
نویسنده: الهه آزاد
تحریریه: مصطفی ملکان
گزارش تصویری زیر نمونههایی از آثار هنری و اماکن تاریخی بازسازی شده در نمایشگاه "بیزانس" در خانه هنر بن را نشان میدهد:
کلیسای شهر (Ephesos) بازسای بزرگترین کلیسای این شهر و نمایش آن در یک انیمیشن.عکس: Technische Universität Darmstadt
نمای شهر (Ephesos) در امپراطوری بیزانس این شهر یکی از بزرگترترین و پرجمعیتترین شهرهای امپراطوی روم است. بازسازی این شهر بر اساس حفاری و تحقیقات باستانشناسی در انیمیشنی در نمایشگاه خانه هنری بن نشان داده میشود.عکس: 2010 Technische Universität Darmstadt, Fachgebiet Informations- und Kommunikationstechnologie in der Architektur, Prof. Manfred Koob
نقش برجسته دو سرباز مقدس این نقش برجسته سنگی دو سرباز سواره را نشان میدهد که نیزه به دشمن میزنند. تاثیرات هنر دوره اشکانی دراین نقش برجسته آشکار است.عکس: 2009 Benaki Museum, Athen
شمایل سه سرباز مقدس این نماد متعلق به قرن ۱۲ میلادی از چوب ساخته شده و روی آن با طلا کار شدهاست. در پشت این سه سرباز عیسی مسیح نشان داده میشود که تاج گلی روی سر این سه سرباز نگه داشتهاست.عکس: National Preserve of Tauric Chersonesos
نقش برجسته ملکه بیزانس این نقش برجسته از جنس عاج بوده و در قرن ۶ میلادی ساخته شدهاست. ملکه بیزانس با شکوه و جلال تمام در دربار خویش نشان داده میشود. لباس، مروارید و جواهرات غنای دربار بیزانس را باتاب میکند.عکس: Kunsthistorisches Museum, Wien, Antikensammlung
سرستون مرمر با نقش برجسته طاووس این سرستون در کلیسای اسقف مقدونیه پیدا شده و به قرن ۵ یا ۶ میلادی تعلق دارد. طاووس روی این ستون مرمری با جزئیات کامل تراشیده شده و نمونه بینظیری از هنر دوران بیزانس را نشان میدهد.عکس: Nationalmuseum, Belgrad
نمای شهر کنستانتینپول (قسطنطنیه) در نمایشگاه "بیزانس" شهر کنستانتینپول در دوره امپراطوی روم شرقی بازسازی شده و به شکل انیمیشن نشان داده میشود.عکس: KAH Bonn
بشقاب پایهدار با نقش شیر بشقاب پایهدار از جنس خاک رس بوده و روی آن لعاب داده شدهاست. نقش داخل این بشقاب شیری را در رویارویی با مار نشان میدهد. این نقش نمایانگر ارتباط نزدیک هنر بیزانس و هنر شرق است.عکس: National Preserve of Tauric Chersonesos
ظرف عود به فرم کلیسا این ظرف نقره در قرن ۱۲ میلادی ساخته شده و در گنجینه کلیسای مارکوی مقدس در ونیز نگهداری میشود. این ظرف که به فرم کلیسای ساخته شده، تاثیرات هنر بیزانس و دنیای مسیحیت غرب را بازتاب میکند.عکس: Procuratoria della Basilica di San Marco
موزائیک با نماد یک فرشته این قطعه موزائیک در یکی از مشهورترین کلیساهای شهر راونا در ایتالیا پیدا شدهاست. این شهر در ابتدا یکی از مراکز مهم تمدن بیزانس بوده و پس از آن یکی از مراکز مهم مسیحیت اروپاست.عکس: SBAP – Ravenna
گوشواره و گردنبند طلا این گوشواره آویزان با نقش و نگار تزئین شده و بخشی از تزئینات سر اشراف دوره بیزانس بهشمار میآید. گردنبند طلا دارای صلیبی با سنگهای قیمتی است.عکس: Museum of Historical Treasures of Ukraine/Römisch-Germanisches Zentralmuseum Mainz
صلیب گردن این قطعه که از نظر مسیحیان مقدس است، شامل سه صلیب (دو صلیب طلائی و یک صلیب چوبی) است. روی این صلیب با مینیاتور صحنههایی از زندگی عیسی مسیح، مانند تولد وغسل، تزئین شده است. روی این صلیب چنین نوشته شده: «این پسر تو است».عکس: Nationales Archäologisches Institut und Museum
شمایل دو قدیس این شمایل از چوب ساخته و با ورقههای طلا تزئین شده است. شمایل دو تن از حواریون است که به صورت قرینه ساخته شدهاند و عیسی مسیح در بالای سر آنان قرار دارد. اکثر محققان این شمایل را متعلق به قرن ۷ میلادی میدانند.عکس: The Bohdan and Varvara Khanenko Museum of Arts, Kiew