خبرگزاری رسمی عربستان، روز جمعه ۱۱ سپتامبر (۲۰ شهریور) به نقل از یک مقام وزارت امور خارجه این کشور گفت که کمکهای بسیار مشخصی به پناهجویان سوری انجام شده است.
او تصریح کرد که گزارشهای منتشر شده در رسانهها حامی مطالب غیرواقعی و نادقیق است.
هیچ کدام از شش کشور شورای همکاری خلیج فارس، شامل، عربستان سعودی، امارات متحده عربی، قطر، بحرین، عمان و کویت تاکنون به کنوانسیون بینالمللی پناهندگان نپیوستهاند که از زمان جنگ جهانی دوم بر حقوق قانونی پناهجویان تاکید دارد.
بیشتر بخوانید: چرا کشورهای ثروتمند عربی پناهجوی سوری نمیپذیرند؟
با این وجود کشورهای حوزه خلیج فارس میگویند که پس از جنگ داخلی سوریه صدها تن از شهروندان این کشور را پذیرفتهاند اما آنها به عنوان پناهجو محسوب نمیشوند.
وزارت خارجه عربستان با بیان اینکه دو و نیم میلیون شهروند سوریه را از زمان آغاز بحران در سال ۲۰۱۱ پذیرفته است میگوید که این اقدامات بر اساس اصول "دینی و انسانی" صورت گرفته و این کشور قصد "نمایش تبلیغاتی و فخرفروشی" نداشته است.
به گفته مقامات سعودی "برای حفظ شان انسانی"، این افراد نه به عنوان پناهنده، بلکه به عنوان افراد مقیم و با برخورداری از همه حقوق قانونی از جمله حق کار و آموزش ودرمان مجانی پذیرفته شدهاند. این مقامات تصریح میکنند که بیش از ۱۰۰ هزار جوان سوری نیز مشغول تحصیل مجانی در این کشور هستند.
بیانیه وزارت خارجه عربستان همچنین تصریح میکند که این کشوربا پرداخت ۷۰۰ میلیون دلار به میلیونها پناهجوی سوری ساکن کشورهای اردن، لبنان و دیگر کشورهای همسایه کمک کرده است.
در همین حال مقامات امارات متحده عربی نیز گفتند که بیش از ۲۰۰هزار سوری در حال حاضر در این کشور اقامت دارند. البته مشخص نیست که آیا همه این افراد پس از جنگ به این کشور رفتهاند و یا پیش از این در امارات اقامت داشتهاند.
۳۷۰۰ کیلومتر فاصله سوریه تا آلمان است. سفر پرخطری که پناهجویان سوری برای گریز از وطن و رساندن خود به آلمان در پیش میگیرند، چندین هفته و گاه چندین ماه طول میکشد؛ سفری که میتواند پایان زندگیشان را رقم بزند.
عکس: picture-alliance/dpa/N. Armerدوما، شهری واقع در شمال شرق دمشق بارها مورد حملات هوایی ارتش سوریه قرار گرفت. تصویری از مردی که اگر چه زخمی است، اما به همراه دیگران در تلاش برای پیدا کردن بازماندگان حمله است. شهر دوما لحظاتی پیش از آن توسط جنگندههای ارتش بشار اسد بمباران شده بود. طبق ارزیابی سازمان ملل از آغاز جنگ و درگیری در سوریه در سال ۲۰۱۱ تا کنون دست کم ۲۵۰ هزار نفر کشته شدهاند.
عکس: picture-alliance/A.A./M. Rashedدر اردوگاه آوارگان سوری در سوروچ در مرز ترکیه و سوریه حدود ۴۰ هزار نفر پناه گرفتهاند. در خاک سوریه که در چند کیلومتری این اردوگاه قرار دارد، جنگ همچنان ادامه دارد. در دوردست شهر کوبانی دیده میشود. این اردوگاه مانند شهری کوچک سازماندهی شده که از مدرسه و مسجد و حتی خیابانهای پهن برخوردار است. پناهجویان سوری با وجود این میکوشند که خود را به جایی امنتر برسانند و زندگی تازهای را شروع کنند.
عکس: Getty Images/C. Courtعبدالرحمان یاسر السعد از جمله آوارگان سوری است که موفق شد خود را به شهر ازمیر در ترکیه برساند. این نوجوان ۱۶ ساله زخمی را که در جریان جنگ بر پیکرش وارد شده، به دیگر آوارگان نشان میدهد. او در مدرسه بود که ارتش سوریه در جریان یکی از حملات هوایی خود با بمبهای بشکهای این مدرسه را هدف قرار داد و شمار زیادی را زخمی کرد.
عکس: picture-alliance/AA/E. Menguarslanبسیاری از پناهجویان سوری در راه سفر خود به کشورهای عضو اتحادیه اروپا از شهر ازمیر در ترکیه میگذرند و میکوشند که از این طریق خود را به یونان برسانند. یکی از وسایل مهمی که آنان به همراه دارند، جلیقه نجات است، چرا که بسیاری از آنان شنا بلد نیستند و باید آمادگی لازم را برای عبور از راههای آبی داشته باشند. این آوارگان شب و روز را در خیابانها سپری میکنند تا موقعیت بهتری برای ادامه سفر فراهم شود.
عکس: picture-alliance/AA/E. Atalayاین آواره توانست در پی واژگون شدن قایق خود را به ساحل شهر بودروم در ترکیه برساند. او پیشتر یکی از سرنشینان قایق قاچاقچیانی بود که در پی دریافت مبالغ کلان وعده میدهند که آوارگان را بطور غیرقانونی به یونان برسانند. شمار سرنشینان این قایقها اغلب بیش از گنجایش آنها است.
عکس: Getty Images/AFP/B. Kilicاین تصویر دو گردشگر در جزیره یونانی کوس را نشان میدهد که ناظر تلاش عدهای پناهجو برای رساندن خود به ساحل هستند. آوارگان برای اینکه بتوانند خود را از شهر ساحلی بودروم در ترکیه به جزیره کوس برسانند، حدود یکهزار یورو به قاچاقچیان میدهند. راه آبی بین بودروم و کوس چند کیلومتر بیش نیست، اما از آنجایی که بسیاری از سرنشینان شنا بلد نیستند، در پی واژگون شدن قایق خطر غرق شدن آنان را تهدید میکند.
عکس: picture-alliance/dpa/Y. Kolesidisگردشگرانی که برای تفریح و گذران تعطیلات به جزیره کوس آمدهاند، در این هفتهها شاهد واقعیت تلخ آوارگان و پناهجویان بودهاند که روزها را به امید ادامه سفر و رساندن خود به غرب اروپا به شب میرسانند.
عکس: picture-alliance/AA/G. Balciبسیاری از آوارگان و پناهجویانی که به یونان رسیدهاند، بر آنند که از طریق منطقه بالکان به غرب اروپا بیایند. یکی از مهمترین ایستگاهها در این مسیر ایستگاه راهآهن گفلیا در مقدونیه است. پناهجویان میکوشند به هر قیمتی که شده به درون یکی از قطارهایی که به سمت صربستان در حرکت است، راه یابند و به سفر خود ادامه دهند.
عکس: picture-alliance/dpa/G. Licovskiاین تصویر اگر چه در نگاه اول تا اندازهای شاعرانه به نظر میرسد و عدهای را در طلوع آفتاب نشان میدهد، اما در اصل روایتگر راه دشواری است که پناهجویان در پیش رو دارند. آنان در نخستین ساعات بامداد و با طلوع آفتاب به راه میافتند و در امتداد ریلهای قطار که دیگر مورد استفاده قرار ندارند، خود را با پای پیاده از صربستان به مجارستان میرسانند. مقصد بعدی آنها غالبا آلمان و اتریش است.
عکس: Getty Images/AFP/A. Messinisیک پناهجوی سوری از بیم آنکه او و خانوادهاش در کمپی در مجارستان اسکان داده شوند، خود را روی ریل ایستگاه راهآهن در شهر بیچکه انداخته است. آنان بر این گمان بودند که میتوانند خود را با قطار از بوداپست به وین برسانند، اما با این واقعیت روبرو شدند که نامشان قرار است در اردوگاهی در مجارستان به ثبت برسد.
عکس: Reuters/L. Baloghصدها تن از آوارگان سوری، عراقی و افغان سرنوشتشان را در دست گرفته و میکوشند که از طریق اتوبان خود را از مجارستان به اتریش برسانند. بسیاری از آنان روزهای زیادی را در ایستگاه راهآهن بوداپست سپری میکنند، تا شاید بتوانند خود را با قطار به اتریش برسانند؛ این رویا در بسیاری موارد اما متحقق نمیشود و چارهای برای آنان جز این نمیماند که با پای پیاده به سفر طولانیشان ادامه دهند.
عکس: picture-alliance/dpa/B. Roesslerتصویری از یک پناهجو که خود را سرانجام به ایستگاه راهآهن مونیخ رسانده است. بسیاری از پناهجویان به آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان امید بستهاند؛ چرا که برخلاف برخی از کشورهای اروپایی در آلمان با خوشآمدگویی روبرو شدهاند.
عکس: Getty Images/AFP/C. Stache
سهم ناچیز کشورهای حوره خلیج فارس از پناهجویان
بر اساس آخرین آمار کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان کشورهای لبنان، اردن، ترکیه و عراق بیشترین تعداد از آوارگان سوری را پذیرفتهاند. نام مصر و برخی کشورهای اروپایی در نیز در این لیست دیده میشود.
کشور لبنان در حدود یک و نیم میلیون سوری را در خود جای داده و پیشبینی میشود این تعداد تا پایان سال به ۲ میلیون نفر برسد. بیش از ۷۵۰ هزار پناهجوی سوری نیز به اردن رفتهاند.
بیشتر بخوانید: اختلاف نظر در اسرائیل بر سر پذیرفتن پناهجویان سوری
ترکیه نیز میزبان یک و نیم میلیون آواره است که به نظر میرسد تا پایان سال ۲۰۰هزار نفر به این پناهجویان افزوده شود. عراق که بخشهای بزرگی از این کشور در کنترل پیکارجویان داعش است نیز میزبان بیش از ۲۵۰هزار آواره سوری است.
بیش از ۶ میلیون ۵۰۰ هزار نفر از شهروندان سوریه نیز در داخل این کشور آواره هستند که بیشتر این افراد در مناطق تحت کنترل دولت سوریه زندگی میکنند.
با این وجود نامی از کشورهای حاشیه خلیج فارس در لیست سازمانهای بینالمللی دیده نمیشود. این موضوع موجب افزایش انتقادها در غرب و منطقه خاورمیانه به این کشورها شده است.