نارضایتی آمریکا از دولت اسرائیل؛ سفر نتانیاهو در ابهام
۱۴۰۱ اسفند ۲۵, پنجشنبه![بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائيل](https://static.dw.com/image/57871875_800.webp)
واشنگتن هنوز روی خوش به بنیامین نتانیاهو نشان نداده است. سیاست دولت دست راستی اسرائیل مبنی بر توسعه شهرکهای یهودینشین و اصلاحاتی که در قوانین این کشور در پیش گرفته، انتقاد مقامهای آمریکایی را برانگیخته است. تازهترین نمونه از این انتقادها حرفهای لوید آستین وزیر دفاع آمریکا در در جریان سفر اخیرش به اسرائیل بود.
به گزارش رویترز کاخ سفید هنوز تایید نکرده که نتانیاهو به آمریکا دعوت نشده است. سخنگوی وزارت خارجه آمریکا این خبرگزاری را برای کسب اطلاعات در مورد برنامه سفر نخست وزیر به دولت اسرائیل ارجاع داده است.
دیوید ماکوفسکی، مشاور ارشد پیشین فرستاده ویژه آمریکا برای مذاکرات اسرائیل و فلسطین در این باره گفت: «پیامی که مقامهای آمریکا به وضوح میخواهند به دولت اسرائيل بدهند این است که اگر سیاستهای فعلی را دنبال کند نباید انتظار دیداری در کاخ سفید را داشته باشد.»
رویترز نوشته است که از بازدیدهای رسمی رهبران اسرائيل از اواخر دهه ۱۹۷۰ به این سو اکثر رهبران اسرائیل در همان هفتههای اول پس از رسیدن به نخستوزیری از ایالات متحده بازدید کرده یا با رئیس جمهور آمریکا دیدار داشتهاند. تنها دو نفر از ۱۳ نخست وزیر قبلی اسرائیل تاکنون بیشتر منتظر ماندهاند.
عدم تمایل بایدن برای برخوردی قاطع
روابط آمریکا و اسرائیل همچنان نزدیک است. ایالات متحده از دیرباز حامی اصلی اسرائیل بوده و سالانه بیش از ۳ میلیارد دلار به این کشور کمک نظامی میکند. جو بایدن، رئیس جمهور آمریکا دهها سال است که نتانیاهو را میشناسد، این دو پس از نخستوزیری مجدد نتانیاهو تلفنی با یکدیگر صحبت کردهاند و مقامات ارشد هر دو کشور از زمان تشکیل دولت نتانیاهو در دسامبر گذشته علیرغم بحران سیاسی اسرائیل، دیدارهایی داشتهاند.
به کانال دویچه وله فارسی در تلگرام بپیوندید
اما نرفتن نخست وزیر اسرائیل به واشنگتن نشانه عدم تمایل دولت بایدن برای تایید سیاستهای فعلی او و آنطور که منتقدان میگویند عدم تمایل بایدن برای برداشتن گامهای قویتر در این زمینه است.
یک مقام ارشد وزارت امور خارجه آمریکا گفته است که دولت بایدن گفتگوهای آرام را به انتقاد علنی ترجیح میدهد، به ویژه زمانی که صحبت از بحران در مورد "اصلاحات قضایی" اسرائیل در میان است. به گفته او «هر چیزی که ما در این مورد بگوییم، پتانسیل آن را دارد که عمیقاً نتیجه معکوس به دنبال داشته باشد.»
کریس مورفی، یکی از اعضای دموکرات کمیته روابط خارجی سنا ابزار امیدواری کرده است که دولت بایدن پیامی روشن به اسرائیل دهد. او گفت: «من قطعا مایلم که دولت سیگنالی قوی ارسال کند مبنی بر اینکه ما باید حمایت خود را از کشور آینده فلسطین حفظ کنیم و تصمیماتی که دولت نتانیاهو در حال حاضر اتخاذ می کند، این آینده را تا حد زیادی به خطر میاندازد.»
وضعیتی هشداردهنده
گروه جداگانهای متشکل از ۹۲ قانونگذار آمریکا نیز در نامهای به بایدن هشدار دادند که اصلاحات قضایی نتانیاهو میتواند به کسانی که در اسرائیل طرفدار الحاق کرانه باختری هستند، قدرت دهد، «چشمانداز راهحل دو دولتی را تضعیف و موجودیت اسرائیل را بهعنوان یک کشور یهودی و دموکراتیک تهدید کند.»
رهبران ایالات متحده از زمانی که جیمز بیکر، وزیر امور خارجه پیشین این کشور در سال ۱۹۸۹ به اسرائیل توصیه کرد از سیاست الحاق سرزمینهای فلسطینی و توسعه شهرکسازی خودداری کند، به ندرت از سیاستهای اسرائیل انتقاد کردهاند.
مخالفت نتانیاهو با طرح هرتسوگ
"طرح بازنگری قضایی" نتانیاهو هفتههاست که اسرائيل را با بحرانی عمیق و اعتراضات گسترده روبرو کرده است. اسحاق هرتسوگ، رئیس جمهور اسرائیل برای بیرون آمدن کشورش از این بنبست طرحی را پیشنهاد کرده که با انتخاب کمیته انتخاب قضات شروع می شود. بر این اساس، نهادی که قضات دیوان عالی جدید را انتخاب میکند باید از سه وزیر، رئیس دیوان عالی کشور، دو قاضی و دو کارمند دولتی تشکیل شود که باید مورد موافقت رئیس دیوان عالی کشور و وزیر دادگستری قرار گیرند.
اما نتانیاهو بلافاصله این پیشنهاد را رد کرد. نخست وزیر اسرائيلپیش از سفر به برلین گفت که نمایندگان ائتلاف وی طرح ارائه شده توسط رئیس جمهور را تایید نکردهاند. به گفته او عناصر محوری پیشنهاد هرتسوگ تنها وضعیت فعلی را ادامه میدهند و "تعادل لازم" را فراهم نمیکنند.
بیشتر بخوانید:رئيسجمهور اسرائيل با لایحه اصلاحات قضایی مخالفت کرد
دولت اسرائیل متشکل از احزاب راستگرا و افراطی مذهبی میخواهد به سرعت طرح "بازنگری قضایی" را پیش ببرد، طرحی که استقلال قوه قضاییه و تفکیک قوا را تضعیف میکند. "اصلاحات" مورد نظر نتانیاهو قدرتی بیش از حد به نخستوزیر میدهد، او را در برابر دادگاه و اتهام فساد مالی مصون میکند و به گفته معترضین استقلال قوه قضاییه و دمکراسی اسرائيل را به خطر میاندازد.
طبق این قانون تنها پارلمان است که اجازه برکناری شخص نخستوزیر از مقامش را خواهد داشت، آنهم تنها به دلایل "روحی یا جسمی". بخشی دیگر از طرح "بازنگری قضایی" به پارلمان اسرائیل اجازه خواهد داد، تصمیمات دیوان عالی این کشور را با یک اکثریت ساده لغو کند. نتانیاهو اصرار دارد که اعمال تغییرات در دستگاه قضایی و بهویژه کنترل دادگاه عالی، "یک نیاز ملموس برای جبران خطاهای چند دهه گذشته" است.
هشدار هرتسوگ درباره یک جنگ داخلی
اسحاق هرتسوگ پیشنهاد خود را در یک سخنرانی تلویزیونی پس از بیش از دو ماه اعتراض گسترده علیه این پروژه و انتقادات بینالمللی از آن ارائه کرد. رئیس جمهور اسرائیل گفت که بقای کشور در گرو دستیابی به این سازش است. او هشدار داد که اسرائیل در بحرانی عمیق و در یک نقطه عطف قرار دارد.
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
هرتسوگ با اشاره به خطر یک جنگ داخلی آنرا "خط قرمز" دانست و افزود که در هفتههای اخیر با هزاران نفر از هر دو طرف صحبت کرده و صدای "نفرت واقعی" را شنیده است. او گفت: «هر کس معتقد است که یک جنگ برادرکشی واقعی نقطهای است که ما به آن نخواهیم رسید، آگاه نیست. ما در لبه پرتگاه هستیم.» او تاکید کرد که به هیچ قیمتی و به هیچ وجه این اجازه چنین روندی را نخواهد داد.