نتايج نخستين ديدار رييس جمهورى چين از آمريكا
۱۳۸۵ اردیبهشت ۱, جمعه![رؤساى جمهور آمريكا و چين](https://static.dw.com/image/1975289_800.webp)
ترش مناسبات و همكارىهاى اقتصادى و موضوع كسرى تراز بازرگانى دو كشور بود.
ديدار هو جينتائو Hu Jintao رييس جمهورى چين از آمريكا با چنان تشريفاتى همراه بود كه برخى آن را كمتر به يك ديدار سياسى شبيه مىدانند. موزيك مارش نظامى، سرود ملى، احترام نظامى و پرچمهاى در اهتزاز، استقبالى بود كه آمريكائيان براى نخستين ديدار هو جينتائو از كاخ سفيد در نظر گرفتند.
با اين حال مطرح شدن مباحثى كه اختلاف نظر جينتائو و جرج دبليو بوش همتاى آمريكايىاش را به همراه داشت رنگ ديگرى به اين بازديد داد. حدود دو و نيم ساعت پس از ديدار دو سياستمدار، بوش گفت: ما در همهى موارد همفكر نيستيم، اما مىتوانيم در بارهى همهى اين موارد در كمال دوستى گفتگو كنيم.
...و بوش با صراحت لهجه يكى از موارد اختلاف را اينگونه بيان كرد: من با رييسجمهور هو باز هم در مورد اهميت احترام به حقوق بشر گفتگو خواهم كرد. دولت چين بسيار موفقتر خواهد بود، اگر به آزادى عقيده و مذهب توجه بيشترى نشان دهد.
بوش باز هم از موارد مورد مشاجره سخن گفت، موضوع كسرى تراز بازرگانى دو كشور و جعل ماركها را پيش كشيد و از تهديدات چين عليه تايوان سخن گفت.
اشاره رييس جمهورى آمريكا به وضعيت حقوق بشر در چين با اقدام اعتراضى يكى از اعضاى فرقهى فالون ـ گنگ Falun Gong قوت بيشترى يافت. يكى از اعضاى اين فرقه كه با كارت شناسايى مخصوص خبرنگاران وارد كاخ سفيد شده بود، حين سخن گفتن رييس جمهور چين شروع به فرياد كشيدن كرد و گفت: آقاى بوش، جلوى اين مرد را بگيريد، جلوى كشتار را بگيريد.
خبرنگار ديگرى پس از اين جنجال در همين زمينه سئوالى را مطرح كرد: آقاى رييسجمهور، چين در چه زمانى دمكراتيك و صاحب انتخابات آزاد خواهد شد؟
جيتائو كه سعى مىكرد، آرامش خود را حفظ كند گفت: من نمىدانم كه منظور شما از دمكراسى چيست؟ اما ما در چين معتقديم كه اگر كشورى دمكراتيك نباشد، مدرنيسم هم در آن وجود نخواهد داشت.
افزون بر اين دو سياستمدار از لزوم مقابلهى بيشتر با جعل ماركها و كسرى بازرگانى دو كشور و ضرورت ايجاد بيشتر بازارهاى آزاد سخن گفتند. در زمينهى سياسى نيز مهمترين مسائل، بحران اتمى ايران و كره شمالى بود. بوش در خصوص ايران گفت: نظر چين براى ما بسيار مهم است و من با رييسجمهور بيشتر سخن خواهم گفت، در اين مورد كه چگونه مىتوانيم به ايرانى برسيم كه فاقد سلاح هستهاى، مواد سازنده و يا دانش توليد آن است.
از اينكه آيا چين در تحريم ايران با ديگر اعضاى شوراى امنيت همسو خواهد شد، سخنى به ميان نيامد، ولى رييس جمهور چين بطور مبهم گفت: هر دو طرف توافقنظر دارند كه مذاكرات هستهاى با كره شمالى بايد ادامه يابد و بحران ايران بايد از راه مسالمتآميز حل شود.