نمایشگاه کتاب فرانکفورت ۲۰۲۱؛ نیمی مجازی، نیمی حضوری
۱۴۰۰ مهر ۲۶, دوشنبه
نمایشگاه بزرگ کتاب فرانکفورت یکی از مهمترین محلهای دیدار و تبادل نظر فعالان و دستاندرکاران ادبیات جهان است. نمایشگاه امسال از ۲۰ تا ۲۴ اکتبر برگزار میشود. بسیاری از برنامهها امسال به صورت دیجیتالی عرضه خواهند شد.
۱۵۰۰ ناشر از ۷۴ کشور جهان در نمایشگاه کتاب فرانکفورت امسال تولیدات خود را عرضه میکنندعکس: picture-alliance/dpa/J. Woitas
تبلیغات
هفتادوسومین نمایشگاه بینالمللی کتاب فرانکفورت روز چهارشنبه بیستم اکتبر (۲۸ مهر) گشایش خواهد یافت. در این نمایشگاه که چهار روز ادامه مییابد امکانات زیادی برای تبادل نظر و بحث و گفت وگو در زمینه ادبیات و نشر کتاب در اختیار علاقمندان از سراسر جهان قرار خواهد گرفت.
امسال نیز مانند سال پیش به دلیل پاندمی کرونا شمار زیادی از برنامهها و غرفههای کتاب به صورت دیجیتال عرضه میشود، اما همزمان محوطه نمایشگاه نیز محل ارائه برنامههای متنوعی برای علاقمندان و مشتاقان ادبیات جهان خواهد بود.
نمایشگاه کتاب فرانکفورت همواره فرصتی برای دیدارهای شخصی، عرضه و فروش کتاب و مبادلات حقوقی در زمینه ادبیات است. به گفته یورگن بووس، مدیر این نمایشگاه، این مرکز "محل ثابتی" برای صنعت نشر کتاب هم محسوب میشود.
او میگوید که در یک سال و نیم گذشته به دلیل پاندمی کرونا عرضه و تجارت کتاب مانند بسیاری از حوزه های دیگر با مشکلات زیادی روبرو بوده است. اگر چه برخی از ناشران بیلان مالی مثبتی در مجموع داشتهاند اما نمایشگاه کتاب از آن محروم بوده است.
بووس همزمان ابراز امیدواری میکند که نمایشگاه امسال فرصت مناسبی را برای مبادلات تجاری در این عرصه، به ویژه برای ناشران فراهم کند و دست آوردهای خوب و مثبتی را به همراه داشته باشد.
بازگشت به محوطه نمایشگاه
به دلیل همه گیری کرونا نمایشگاه کتاب فرانکفورت در سال ۲۰۲۰ کاملا به شکل مجازی عرضه شد. به طور یقین این نوع ارائه برنامههای جانبی و کتابها جایگزین مناسبی برای دهها هزار علاقمند بازدیدکننده این نمایشگاه نمیتواند باشد. به این دلیل شعار نمایشگاه امسال "بازگشت به ارتباطات" انتخاب شده که شامل همه نوع پیوند و ارتباط در این حوزه است، از عرضه برنامههای دیجیتالی تا حضور مستقیم در محوطه نمایشگاه و شرکت در برنامههای مفصل و جانبی این رویداد بزرگ فرهنگی و دیدار و تبادل نظر مستقیم و حضوری.
امسال دو سوم از ۱۵۰۰ ناشر شرکت کننده در نمایشگاه از ۷۴ کشور جهان به اصطلاح در "غرفههای ملی" تولیدات خود را عرضه میکنندعکس: picture-alliance/dpa/Daniel Reinhardt
نشستهای مجازی
در نمایشگاه کتاب امسال تلاش شده که امکانات دیجیتالی برای تبادل نظر و برخوردهای اتفاقی که هر سال در نمایشگاه روی میداد نیز فراهم شود. به این منظور علاوه بر برنامههای معرفی و قرائت کتاب و آشنایی با نویسندگان مختلف، برنامههای مجازی از جمله ۱۵ برنامه موسیقی زنده نیز در نظر گرفته شده است.
برای مدیریت نمایشگاه فرانکفورت مشخص است که این برنامهها جایگزینی برای تبادل نظر زنده و حضوری برای مشتاقان ادبیات نیست اما برگزارکنندگان نمایشگاه میخواهند از همه امکانات موجود برای گسترش دامنه ارتباطات فرهنگی و ادبی سود جویند.
روت کامپمن، مدیر بخش مالی نمایشگاه کتاب فرانکفورت میگوید که تلاشها برای "ایجاد فضایی دیجیتالی و ترکیبی در طول سال" است که در آن همه امکانات به کار گرفته شود تا این رویداد فرهنگی تنها به دیدار چند روزه در پاییز بسنده نشود و امکانات نمایشگاه بتوانند در تمام سال در اختیار علاقمندان قرار گیرند.
غرفههای ملی بیشتر ، غرفههای انتشاراتی کمتر
یکی از نوآوریها در سال ۲۰۲۱ این است که تنها یک سوم ناشران در نمایشگاه، انتشارات جدید خود را مانند گذشته در غرفههای جداگانه ارائه میدهند. دو سوم از ۱۵۰۰ ناشر شرکت کننده در نمایشگاه از ۷۴ کشور جهان به اصطلاح در "غرفههای ملی" تولیدات خود را عرضه میکنند.
به دلیل پاندمی کرونا امسال روزانه حداکثر ۲۵ هزار نفر میتوانند از نمایشگاه کتاب فرانکفورت بازدید کنند. این تعداد از بازدیدکنندگان بسیار کمتر از سالهای پیش است. برای این علاقمندان رعایت مقررات ویژه برای جلوگیری از سرایت ویروس کرونا ضروری است، از جمله واکسینه شدن و آزمایش کرونا.
کشور مهمان
کانادا کشور مهمان نمایشگاه کتاب فرانکفورت در سال ۲۰۲۰ بود ، اما از آنجایی که به دلیل پاندمی کرونا امکان سفر به آلمان برای هیچ نویسندهای مهیا نبود، نمایشگاه کتاب دو باره این فرصت را به کانادا داده است تا ادبیات خود را در سال ۲۰۲۱ ارائه دهد. ۶۰ نویسنده از جمله کیم توی و دنی لافریر امسال در فرانکفورت حضور خواهند داشت. کاناداییها ادبیات خود را در دو غرفه ملی عرضه میکنند، یک غرفه به زبان فرانسوی و دیگری به انگلیسی.
در سال ۲۰۱۹ پیش از پاندمی کرونا حدود ۷۵۰۰ ناشر از ۱۰۴ کشور جهان در نمایشگاه کتاب فرانکفورت شرکت کرده بودند و تعداد بازدیدکنندگان این نمایشگاه بیش از ۳۰۰ هزار نفر بود.
برندگان جایزه صلح ناشران آلمان در قرن ۲۱ از آسیه جبار تا آن اپلباوم
جایزه صلح ناشران آلمان از سال ۱۹۵۰ در حاشیه نمایشگاه کتاب فرانکفورت به نویسندگان تاثیرگذاری اعطا میشود که در راستای زندگی صلحآمیز انسانها فعالیت میکنند. روایتی تصویری از برندگان این جایزه از سال ۲۰۰۰ تا کنون.
عکس: Angel Navarrete/IMAGO/El Mundo
آن اپلباوم (۲۰۲۴)
جایزه صلح نشران آلمان در سال ۲۰۲۴ به اپلباوم، روزنامهنگار، ستوننویس و تاریخنگار آمریکایی لهستانی رسید. شورای گزینش اتحادیه ناشران آلمان در استدلال انتخاب این چهره فرهنگی به عنوان برنده سال ۲۰۲۴ تصریح کرد، "در دورانی که ارزشها و دستاوردهای دموکراسی بیش از پیش مورد تمسخر و حمله قرار میگیرند، نوشتهها و آثار او [آن اپلباوم] سهمی مهم در راه حفظ دموکراسی و صلح محسوب دارند".
عکس: Angel Navarrete/IMAGO/El Mundo
سلمان رشدی (۲۰۲۳)
اتحادیه ناشران آلمان جایزه صلح خود در سال ۲۰۲۳ را به سلمان رشدی اهدا کرد. رشدی از زمان انتشار کتاب "آیات شیطانی" بیش از سه دهه است که با تهدید به مرگ مواجه است، در سال گذشته از یک حمله جان بدر برد. آیتالله خمینی در فتوایی خواستار کشتن او و هر کسی شد که در انتشار این کتاب دست داشت و برای آن جایزه تعیین کرد. این فتوا هیچگاه رسماً لغو نشد.
عکس: Andrew Matthews/AP/picture alliance
سرهی ژادان (۲۰۲۲)
جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۲۲ به سرهی ژادان، شاعر، نویسنده و مترجم اوکراینی تعلق گرفت. بنیاد جایزه صلح ناشران آلمان در رستای تصمیم خود اعلام کرد، این نویسنده ۴۸ ساله اوکراینی به خاطر آثار هنری برجستهاش و همچنین به دلیل رویکرد انساندوستانهاش به شهروندان در جنگ و کمک به آنها با به خطر انداختن جانش مورد تقدیر قرار میگیرد. ژادان در منطقه لوهانسک به دنیا آمده است.
عکس: Wolfgang Rattay/REUTERS
تسیتی دانگارمبگا (۲۰۲۱)
جایزه صلح انجمن ناشران آلمان در سال ۲۰۲۱ به "تسیتی دانگارمبگا" نویسنده، فیلمساز و فعال مدنی اهل زیمبابوه رسید. خانم دانگارامبگا امروزه یکی از مطرحترین فیلمسازان زیمبابوه است و موضوع خشونت علیه زنان از محورهای کار اوست. او همچنین از زنان فیلمساز جوان در کشورش حمایت میکند و از سال ۱۹۹۰شرکت تولید فیلم Nyeria" را تاسیس کرده است.
عکس: Sebastian Gollnow/dpa/picture alliance
آمارتیا سن (۲۰۲۰)
جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۲۰ به آمارتیا سن، اقتصاددان و فیلسوف هندی اهدا شد. به اعتقاد هیئت داوران اتحادیه ناشران و کتابفروشان آلمان "فعالیت الهامبخش سن فراخوانی است برای تقویت و ترویج گونهای از فرهنگ تصمیمگیری سیاسی که بر احساس مسئولیت در قبال دیگران استوار است و از هیچ کس حق تصمیمگیری را نمیگیرد". برخی آثار این فیلسوف که برنده جایزه نوبل اقتصاد نیز است، به فارسی برگردانده شدهاند.
عکس: Anindito Mukherjee/EPA/dpa/picture alliance
آلیدا و یان آسمن (۲۰۱۸)
جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۱۸ به آلیدا و یان آسمن، دو فرهنگشناس آلمانی، اعطا شد. آلیدا آسمن (راست در تصویر)، ادیب و فرهنگشناس، با پژوهشهایش در زمینه فرهنگ یادآوری و عدم فراموشی به شهرت رسیده است. همسر او، یان آسمن، به عنوان مصرشناس، آثاری آفریده که به درک کشمکشهای فرهنگی و مذهبی معاصر در سراسر دنیا کمک کرده است.
عکس: picture-alliance/dpa/A. Dedert
سباستیائو سالگادو (۲۰۱۹)
برنده جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۱۹ نه ادیب و نویسنده بود و نه سیاستمدار یا روزنامهنگار. اتحادیه ناشران و کتابفروشان آلمان این جایزه معتبر را به "سباستیائو سالگادو" اهدا کرد؛ عکاس مشهور برزیلی که پاسداری از طبیعت، دلمشغولی اصلی او بوده است. سوژهها و عکسهای منحصر به فرد سالگادو همان چیزی است که او را از دید داوران، سزاوار دریافت جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۱۹ کرد.
عکس: Getty Images/T. Lohnes
مارگارت اتوود (۲۰۱۷)
برندهی جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۱۷ مارگارت اتوود، نویسندهی بنام کانادایی است. در توضیح اتحادیه ناشران آلمان در راستای انتخاب اتوود به عنوان برندهی سال ۲۰۱۷ آمده است که این نویسندهی ۷۷ سالهی کانادایی در رمانها و آثار غیرداستانیاش "همواره شم سیاسی و حساسیت بالای خود برای تحولات و جریانهای نامحسوس و خطرناک" را به نمایش گذاشته است.
عکس: picture-alliance/dpa/A. Dedert
كارولین امکه (۲۰۱۶)
جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۱۶ به کارولین امکه Carolin Emcke تعلق گرفت. امکه نویسندهای است که با تمام وجود علیه نفرت و چند قطبی شدن جامعه مبارزه میکند. برای او امر خصوصی و امر سیاسی از یکدیگر جداییناپذیرند. کارولین امکه (متولد سال ۱۹۶۷) سالهاست که با کتابها، مقالهها و سخنرانیهایش علیه تفکر جزمی و چند قطبی شدن جامعه مبارزه میکند.
عکس: picture alliance/dpa/A.Dedert
نوید کرمانی (۲۰۱۵)
برندهی جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۱۵ نوید کرمانی بود که در سالهای اخیر آثار متعددی منتشرکرده است. دین و زندگی در جوامع چندفرهنگی و همچنین جایگاه فردیت در دنیای مدرن از مشغلههای ذهنی نوید کرمانی است. ناشران آلمان از او به عنوان "یکی از مهمترین صداها در جامعه آلمان" یاد کرده و معتقدند که کرمانی از جامعه آلمان میخواهد که زندگی صلحآمیز انسانها با پیشنههای ملی و مذهبی متفاوت را میسر کند.
عکس: picture alliance/dpa/T. Frey
جرون لنیر (۲۰۱۴)
جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۱۴ به جرون لنیر، نویسنده آمریکایی و یکی از پیشگامان تحقیق در فضای مجازی اهدا شد. از جمله آثار مهم او "شما ابزار نیستید" نام دارد که به اثرات منفی اینترنت در جامعه مدرن میپردازد. به اعتقاد لنیر دنیای دیجیتال باید ساختاری بیابد که هم حقوق فردی را محترم شمارد و هم مشارکت همگانی را ترویج کند. استفاده و سوءاستفاده از دانش و داده در اینترنت از دیگر موضوعات آثار او است.
عکس: REUTERS/K. Pfaffenbach
سوتلانا آلکسیویچ (۲۰۱۳)
جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۱۳ به سوتلانا آلکسیویچ از بلاروس تعلق گرفت که در سال ۲۰۱۵ نیز جایزه نوبل ادبی را از آن خود کرد. این نویسندهی منتقد به ویژه برای خلق آثاری به شهرت رسیده که در آنها به پیامدهای فاجعه اتمی در نیروگاه چرنوبیل و نیز جنگ شوروی در افغانستان پرداخته است. از مستندنگاریهای دقیق این نویسنده میتوان دریافت که در امپراتوری الکساندر لوکاشنکو، رئیسجمهور روسیه سفید، چه میگذرد.
عکس: picture-alliance/dpa
لیائو ییوو (۲۰۱۲)
اتحادیه ناشران آلمان جایزه صلح در سال ۲۰۱۲ را به لیائو ییوو، شاعر و نویسنده چینی، اعطا کرد. او به خاطر آثار انتقادیاش که در چین ممنوع هستند، چند سال نیز در زندان به سر برد. اتحادیه ناشران آلمان دلیل برگزیدن لیائو ییوو به عنوان برنده این جایزه را "زبان قوی و بیریای" این نویسنده خواند که در مقابله با سرکوبهای سیاسی، به زبان شنوای محرومان چین بدل شده است.
عکس: dapd
بوعلام صنصال (۲۰۱۱)
جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۱۱ به بوعلام صنصال نویسنده الجزایری تعلق گرفت. اتحادیه ناشران آلمان انتخاب او در آن سال را پیامی به جنبش دموکراسیخواهی در الجزایر خوانده و "روایتهای شورانگیز و همدلی درونی او در محترم شمردن فرهنگها و فهم تبادلات فرهنگی" را دلیل شایستگی او برای کسب این جایزه دانسته بود. صنصال از روشنفکرانی است که بیپرده از شرایط اجتماعی و سیاسی حاکم در الجزایر انتقاد میکنند.
عکس: picture-alliance/dpa
دیوید گروسمن (۲۰۱۰)
برندهی جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۱۰ دیوید گروسمن، نویسنده اسرائیلی بود. او در آثار خود بهگونهای همهسویه به مسائل و رویدادهای خاورمیانه میپردازد و راهی برای مقابله با جنگ و احساس ناتوانی در برابر آن میجوید. به باور گروسمن علیرغم دشواری دستیابی به صلح نباید از سخن گفتن در بارهی آن دست شست. او معتقد است، کسانی که از رسیدن به صلح ناامید شدهاند، "مغلوب و تسلیم خشونت و تلخی جنگ شدهاند".
عکس: picture-alliance/dpa
کلادیو ماگریس (۲۰۰۹)
کلادیو ماگریس، نویسنده و فیلسوف ایتالیایی جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۰۹ را به دست آورد. او در بسیاری از کتابهای خود از جمله در مشهورترین اثر خود که "دانوب، سرگذشت یک رودخانه" نام دارد، به اسطورههای سیاسی جهان غرب پرداخته است. به اعتقاد اتحادیه ناشران آلمان، ماگریس در آثار خود به بهترین شکل به سرنوشت مشترک اروپا پرداخته و سنتهای باارزش اروپا را در کنار تنوع فرهنگی آن نشان داده است.
عکس: Getty Images/AFP/H. Guerrero
آنزلم کیفر (۲۰۰۸)
جایزه صلح ناشران آلمان در سال ۲۰۰۸ به آنزلم کیفر(Anselm Kiefer)، نقاش و مجسمهساز آلمانی تعلق گرفت که "خاطره" برای نمونه در ارتباط با فاجعه هولوکاست موضوع اصلی آثار اوست. "هویت ملی" از دیگر مشغلههای ذهنی این هنرمند آلمانی است. آثار عظیم او با مواد و مصالح گوناگونی چون کاه، سفال، سرب، لاک الکل، خاکستر، گلها و گیاهان خلق شده است.
عکس: picture-alliance/dpa
ساول فریدلندر (۲۰۰۷)
در سال ۲۰۰۷ جايزه صلح ناشران آلمان به ساول فريدلندر، تاريخدان اسرائيلىآمريكايى تعلق گرفت که از پژوهشگران صاحبنام فاجعه هولوکاست است. خانواده او مانند هزاران يهودى ديگر در اردوگاه آشويتس به قتل رسيدند. هيچ مورخ ديگرى مانند فريدلندر تا به اين حد به نگارش خاطرات و تاريخ هولوكاست نپرداخته است. به اعتقاد اتحاديه ناشران آلمان فریدلندر "به فغان و فرياد خاكستر انسانهاى سوزانده شده، نام و نشان بخشيد".
عکس: picture-alliance/dpa
ولف لپنيز (۲۰۰۶)
جایزه صلح اتحادیه ناشران آلمان در سال ۲۰۰۶ به ولف لپنيزWolf Lepenies ، جامعهشناس و پژوهشگر آلمانی اهدا شد که هنر را همواره در پيوند با مسئوليتهای اجتماعی میبيند. لپنيز معتقد است که "فرهنگ بايد هميشه مداخله كند، همان گونه كه هميشه مداخله كرده يا بايد میكرده است". برخورد میان فرهنگ و سیاست و نیز برخورد میان "کار فکری روشنفکر" و مسئولیت اجتماعی او از موضوعات محوری آثار این اندیشمند آلمانی است.
عکس: AP
اورهان پاموک (۲۰۰۵)
اتحادیه ناشران آلمان در سال ۲۰۰۵ جایزه صلح خود را به اورهان پاموک نویسنده برجسته ترکیه اهدا و در استدلال این انتخاب اعلام کرد، او آثاری آفریده که "اروپا و ترکیه اسلامی را به یکدیگر نزدیک میکند، به دفاع از حقوق انسانها و اقلیتها برمیخیزد و همواره در برابر مسائل سیاسی کشورش موضعگیری میکند. اورهان پاموک را "داستانسرای پسامدرن" میدانند که آثارش پر از تصاویر، استعارهها و گفتارهای دوپهلوست.
عکس: picture-alliance/AA
پیتر استرهازی (۲۰۰۴)
برندهی جایزه صلح اتحادیه نشران آلمان در سال ۲۰۰۴ پیتر استرهازی، نویسندهی مجاری بود. استرهازی که از چهرههای سرشناس ادبیات معاصر مجارستان محسوب میشود، در سال ۲۰۰۰ با انتشار "هارمونیهای آسمانی" شهرت جهانی کسب کرد. این اثر تاریخی درباره خانوادهی اصیلی است که استرهازی سرگذشت و فراز و نشیبهای این خانواده را در زمان روی کار آمدن حکومت کمونیستی روایت میکند.
عکس: picture-alliance/dpa/A. Dedert
سوزان سونتاگ (۲۰۰۳)
اتحادیه ناشران آلمان در سال ۲۰۰۳ با جایزه صلح از سوزان سونتاگ، نویسندهی سرشناس آمریکایی به خاطر تلاش او "در جهان تصاویر جعلى و حقایق تحریفشده" براى "حرمت اندیشهى آزاد" تقدیر کرد. سونتاگ از منتقدان جنگ عراق و سیاستهاى سلطهجویانه آمریکا بود. آثار این نویسنده فقید به بیش از ۳۰ زبان ترجمه شده و عرصههاى گوناگونى از رمان گرفته تا رسالهنویسى و از نمایشنامه گرفته تا سناریونویسى را در برمىگیرند.
عکس: picture alliance/U. Baumgarten
چینوآ آچهبه (۲۰۰۲)
چینوآ آچهبه نویسنده فقید نیجریهای که در کنار نویسندگانی چون نادین گوردیمر (آفریقای جنوبی) و بن اکری (نیجریه) از مهمترین چهرههای ادبی آفریقا محسوب میشود، در سال ۲۰۰۲ جایزه صلح اتحادیه ناشران آلمان را دریافت کرد. او به "پدر ادبیات آفریقا" شهرت داشت. "چیزها از هم میپاشند" از مهمترین آثار آچهبه است که به بیش از ۵۰ زبان ترجمه شده و میلیونها نسخه از آن به فروش رسیده است.
عکس: picture-alliance/AP
یورگن هابرماس (۲۰۰۱)
در سال ۲۰۰۱ یورگن هابرماس، فیلسوف و جامعهشناس نامدار آلمانی جایزه صلح اتحادیه ناشران آلمان را کسب کرد. هابرماس یکی از بانفوذترین اندیشمندان آلمانی محسوب میشود و در مباحث فلسفی، اجتماعی و سیاسی آلمان و اروپا نقش مهمی ایفا میکند. او در آثارش به دگرگونیها و چالشهای دنیای مدرن میپردازد. هابرماس از چهرههای برجسته فلسفه است که بهشکل فعال و قاطعانه در بحثهای مربوط به سیاستهای روز مشارکت دارند.
عکس: Getty Images/AFP/L. Gouliamaki
آسیه جبار (۲۰۰۰)
آسیه جبار، نویسنده فقید الجزایری که یکی از برجستهترین نویسندگان کشورهای شمال آفریقا محسوب میشود، برندهی جایزه صلح اتحادیه ناشران آلمان در سال ۲۰۰۰ بود. استقلال الجزایر، استعمار فرانسه و برابری حقوقی زن و مرد از موضوعات محوری آثار آسیه جبار است که در زادگاهش، الجزایر به عنوان نماد آزادی زنان شناخته شده است.