مستند "تمرینهایی برای یک انقلاب"، ساخته پگاه آهنگرانی، با روایتهای شخصی از امید، سرکوب و تاریخ معاصر ایران، موفق به دریافت جایزه "چشم طلایی" به عنوان بهترین مستند جشنواره فیلم کن شد.
مستند "تمرینهایی برای یک انقلاب" ساخته پگاه آهنگرانی، جایزه بهترین مستند جشنواره کن را دریافت کردعکس: Julie Edwards/Avalon.red/IMAGO
تبلیغات
مستند "تمرینهایی برای یک انقلاب" ساخته پگاه آهنگرانی، فیلمساز ایرانی موفق شد جایزه "چشم طلایی" (L’Œil d’or)، مهمترین جایزه بخش مستند جشنواره فیلم کن ۲۰۲۶ را دریافت کند.
این مستند در بخش "نمایشهای ویژه" هفتادونهمین دوره جشنواره فیلم کن به نمایش درآمد و از میان ۲۱ مستند حاضر در بخشهای رسمی و جنبی جشنواره، به عنوان اثر برگزیده انتخاب شد.
"تمرینهایی برای یک انقلاب" نخستین فیلم بلند مستند پگاه آهنگرانی است و به روایت مقاطع مهمی از تاریخ معاصر ایران میپردازد؛ دورههایی که به گفته سازندگان فیلم، جامعه ایران در آنها به تغییر اجتماعی امیدوار شده، اما این امیدها بارها سرکوب شدهاند.
فیلم با استفاده از آرشیوهای خانوادگی، ویدئوهای خانگی، تصاویر اعتراضات، روزنامهها، ویدیوهای یوتیوب، انیمیشن و صداهای آرشیوی، بیش از چهار دهه از تاریخ معاصر ایران را مرور میکند.
روایت فیلم از خلال زندگی پنج نفر از نزدیکان و افراد تاثیرگذار در زندگی پگاه آهنگرانی پیش میرود؛ از اعضای خانواده تا کسانی که در شکلگیری نگاه سیاسی و اجتماعی او نقش داشتهاند.
این مستند تلاش میکند تاریخ ایران را از انقلاب ۱۳۵۷ تا به امروز، از زاویهای شخصی و انسانی روایت کند و در بخشهایی حتی به جنگ اخیر میان ایران، آمریکا و اسرائیل نیز میپردازد.
هیات داوران جایزه "چشم طلایی" در بیانیه خود اعلام کرد: «این فیلم امکان ورود به واقعیت پیچیده و چندلایه ایران معاصر را از طریق ترکیبی از سینمای شخصی، تاریخی و شاعرانه فراهم میکند.»
داوران همچنین از "روایت زنده و فوری" فیلم و نگاه آن به ارزش زندگی انسانها در میانه "موجهای خشن تاریخ" تمجید کردند.
جشنواره کن نیز در معرفی این اثر، به ترکیب متنوع عناصر بصری فیلم و شیوه روایت شخصی آن اشاره کرده است.
پگاه آهنگرانی در گفتوگو با خبرگزاری رویترز گفته است که ساخت این فیلم برای او "بیشتر شبیه درمان" بوده تا فیلمسازی؛ تلاشی برای روایت همزمان خاطرات شخصی و تاریخ معاصر ایران.
این مستند محصول مشترک جمهوری چک و اسپانیا است و شرکتهای "مدیانست" (Medianest) و "فستن فیلمز" (Fasten Films) تهیهکنندگی آن را بر عهده داشتهاند.
توزیع این اثر در فرانسه از طریق شرکت "ژور ۲فت" (Jour2Fête Distribution) انجام میشود، در حالی که شرکت The Party Film Sales فروش بینالمللی آن را انجام میدهد.
پس از موفقیت فیلم در جشنواره کن، شرکت "سونی پیکچرز کلاسیک" (Sony Pictures Classics) امتیاز پخش آن را خریداری کرده است.
پگاه آهنگرانی که پیشتر اغلب بهعنوان بازیگر سینما و تلویزیون شناخته میشد در سالهای گذشته بارها به دلیل فعالیتهای مدنی و فرهنگیاش با محدودیت و فشار از سوی نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی روبهرو شده است.
جایزه "چشم طلایی" از مهمترین جوایز مستند در جشنواره کن به شمار میرود. جایزه مستند به فیلمی تعلق میگیرد که در بخش انتخاب رسمی جشنواره ارائه شده باشد، از جمله مسابقه، نوعی نگاه، خارج از مسابقه، نمایشهای نیمهشب، نمایشهای ویژه و کلاسیکهای کن.
هیات داوران امسال این جایزه به ریاست مستیسلاو چرنف، کارگردان اوکراینی، برگزار شد. مبلغ این جایزه ۵۰۰۰ یورو اعلام شده است.
از نخستین نخل طلای ایران برای "طعم گیلاس" کیارستمی تا موفقیت "فروشنده"، "قهرمان" و "یک تصادف ساده"، سینمای ایران سالها از چهرههای مهم فستیوال کن بوده؛ این گالری مروری است بر برخی از آثاری که نام ایران را ماندگار کردند.
عکس: JACOVIDES-MOREAU/BESTIMAGE/IMAGO
عباس کیارستمی، فیلمسازی که سینمای ایران را به کن رساند
عباس کیارستمی از مهمترین فیلمسازان سینمای ایران و جهان بود که با آثاری چون "طعم گیلاس"، "خانه دوست کجاست؟" و "کلوزآپ" در جشنوارههای جهانی شناخته شد. سبک مینیمال و نگاه شاعرانه او نقش مهمی در معرفی سینمای ایران داشت. او در ۱۹۹۷ با "طعم گیلاس" نخل طلای کن را گرفت. کیارستمی در سال ۱۹۹۳ عضو هیأت داوران بخش رقابتی جشنواره کن بود.
عکس: picture alliance/picturedesk.com/R. Newald
"طعم گیلاس"؛ فیلمی از عباس کیارستمی
این فیلم درباره مردی میانسال در اطراف تهران بهدنبال کسی است تا پس از مرگ، او را دفن کند. "طعم گیلاس" با روایتی آرام و مینیمال، به تنهایی، مرگ و معنای زندگی میپردازد و مخاطب را به سفری درونی میبرد. این فیلم ساخته عباس کیارستمی، با نگاهی انسانی و متفاوت، در سال ۱۹۹۷ نخستین نخل طلای کن را برای سینمای ایران به ارمغان آورد.
دختربچهای برای خرید ماهی عید پولش را گم میکند و در خیابانهای تهران به دنبال آن میگردد. داستان ساده است اما تصویری زنده و واقعی از زندگی روزمره در ایران ارائه میدهد. "بادکنک سفید" نخستین اثر بلند جعفر پناهی بود و در سال ۱۹۹۵ جایزه دوربین طلایی جشنواره کن را برای بهترین فیلم اول دریافت کرد.
عکس: United Archives/IFTN/United Archives/picture alliance
"گبه"؛ فیلمی از محسن مخملباف
فیلم "گبه" داستانی عاشقانه و قدیمی را در دل زندگی عشایری روایت میکند؛ روایتی شاعرانه که میان خیال و واقعیت در حرکت است. این اثر بیش از آنکه روایتی خطی داشته باشد، تصویری رنگین از فرهنگ، موسیقی و سنتهای عشایر ایران ارائه میدهد. مخملباف با استفاده از رنگ و نماد، فضایی منحصربهفرد خلق کرده و فیلم نیز در جشنواره کن ۱۹۹۶ نمایش داده شد.
عکس: TBM/United Archives/picture alliance
"سیب"؛ فیلمی از سمیرا مخملباف
فیلم "سیب" بر اساس داستانی واقعی، روایت دو دختر دوقلوست که سالها در خانه حبس بودهاند و نخستینبار با دنیای بیرون روبرو میشوند. سمیرا مخملباف این اثر را در ۱۷سالگی با نگاهی واقعگرا ساخت. فیلم در کن ۱۹۹۸ نمایش داده شد و توجه جهانی را برانگیخت.
عکس: Dave Bedrosian/Geisler-Fotopress/picture alliance
"به امید دیدار"؛ فیلمی از محمد رسولاف
زنی در تلاش برای ترک ایران، میان ترس، امید و ناامیدی گرفتار شده است. فضای فیلم پر از اضطراب و سکوت است. این فیلم در جشنواره کن ۲۰۱۱ به نمایش درآمد و یکی از مهمترین آثار محمد رسولاف بود که در عرصه جهانی اکران شد.
عکس: Christian Charisius/dpa/picture alliance
"گذشته"؛ فیلمی از اصغر فرهادی
مردی ایرانی پس از سالها برای نهاییکردن طلاقش به پاریس بازمیگردد، اما حضور او گذشتهای پرتنش را دوباره زنده میکند. "گذشته" با تمرکز بر روابط پیچیده انسانی، رازها و سوءتفاهمها را تدریجی آشکار میکند. فیلم در کن ۲۰۱۳ درخشید و برنیس بژو جایزه بهترین بازیگر زن را برد.
عکس: Dave Bedrosian/Geisler-Fotopress/picture alliance
"فروشنده"؛ فیلمی از اصغر فرهادی
زندگی یک زوج بازیگر پس از حادثهای ناگهانی دچار بحران میشود. فیلم درباره خشونت، قضاوت و فروپاشی رابطه انسانی است. "فروشنده" در جشنواره کن ۲۰۱۶ دو جایزه مهم گرفت؛ بهترین فیلمنامه برای اصغر فرهادی و بهترین بازیگر مرد برای شهاب حسینی.
عکس: Jin Yu/Xinhua/Photoshot/picture alliance
شهاب حسینی؛ نخستین بازیگر مرد ایرانی برنده جایزه کن
شهاب حسینی برای بازی در فیلم "فروشنده" جایزه بهترین بازیگر مرد جشنواره کن در سال ۲۰۱۶ را دریافت کرد. بازی او در نقش مردی که میان خشم، تحقیر و انتقام گرفتار شده، یکی از مهمترین نقشآفرینیهای سینمای ایران در کن محسوب میشود.
ترانه علیدوستی؛ ستاره فیلم "فروشنده" در جشنواره کن
ترانه علیدوستی نیز در همان فیلم با بازی در نقش "رعنا" توجه گسترده منتقدان بینالمللی را جلب کرد. هرچند او برنده جایزه بهترین بازیگر زن نشد، اما بازیاش از نقاط قوت اصلی "فروشنده" بود و نامش در پوشش رسانهای جشنواره کن بسیار مطرح شد.
عکس: Genin-Hahn-Marechal/ABACAPRESS/IMAGO
"لرد"؛ فیلمی از محمد رسولاف
فیلم داستان مردی است که در برابر فساد سیستماتیک مقاومت میکند و حاضر نیست تسلیم فشارها شود. "لرد" تصویری تلخ از قدرت و فساد ارائه میدهد و در سال ۲۰۱۷ جایزه بهترین فیلم بخش نوعی نگاه جشنواره کن را دریافت کرد.
عکس: Photoshot/picture alliance
"سه رخ"؛ فیلمی از جعفر پناهی
ویدیوی یک دختر جوان که از محدودیتهای زندگیاش میگوید، دو بازیگر را راهی سفری به روستایی دورافتاده میکند. "سه رخ"، اثر جعفر پدرباره فشار اجتماعی و تقابل سنت و مدرنیته است. "سه رخ" در جشنواره کن ۲۰۱۸ مورد تحسین گسترده منتقدان قرار گرفت.
عکس: AFP/Getty Images/L. Emmanuel
"قهرمان"؛ فیلمی از اصغر فرهادی
این فیلم درباره شخصیت رحیم، زندانی بدهکار است که تلاش میکند در مرخصی کوتاهش زندگیاش را دوباره بسازد اما وارد بحرانی پیچیده میشود. فرهادی در این فیلم بار دیگر سراغ مرز حقیقت و دروغ رفت. "قهرمان" در کن ۲۰۲۱ جایزه بزرگ هیئت داوران را دریافت کرد.
فیلم در فضایی ملتهب، تاثیر بحران سیاسی بر روابط خانوادگی را روایت میکند. ترس و بیاعتمادی آرامآرام وارد زندگی شخصیتها میشود. "دانه انجیر مقدس" یکی از مهمترین فیلمهای ایرانی حاضر در کن ۲۰۲۴ بود و بازتاب جهانی گستردهای داشت.
عکس: Films Boutique/Alamode Film/German Films/dpa//picture alliance
"یک تصادف ساده"؛ فیلمی از جعفر پناهی
"یک تصادف ساده" شخصیتها را وارد بحرانی پیچیده و انسانی میکند. فیلم با فضای واقعگرایانه و پرتنش روایت میشود. این فیلم در سال ۲۰۲۵ دومین نخل طلای تاریخ سینمای ایران را برای جعفر پناهی به همراه داشت و به یکی از مهمترین موفقیتهای سالهای اخیر سینمای ایران تبدیل شد.