کاهش شدید کمک ایران به شبهنظامیان عراق بر اثر بحران کرونا
۱۳۹۹ تیر ۱۳, جمعه![شبهنظامیان کتائب حزبالله، از گروههای مورد حمایت جمهوری اسلامی در عراق](https://static.dw.com/image/51885027_800.webp)
خبرگزاری رویترز شامگاه دیروز (پنجشنبه ۱۲ تیر/ دوم ژوئیه) به نقل از سه فرمانده گروههای شبهنظامی شیعه عراقی و یک منبع آگاه گزارش داد کمکهای مالی و نظامی جمهوری اسلامی به این گروهها از ابتدای سال جاری میلادی به میزان چشمگیری کاهش یافته است. علت این کاهش، شیوع ویروس کرونا و تشدید تحریمهای آمریکا علیه تهران عنوان شده است.
این منابع آگاه که هویت آنها فاش نشده به رویترز گفتهاند که در ماههای گذشته و با بسته شدن مرزها میان عراق و ایران برای مقابله با گسترش کرونا، ارسال کمکهای مالی و تسلیحاتی برای شبهنظامیان شیعه عراقی دچار وقفه شدید شده است.
بنا بر این گزارش، گروههای شبهنظامی شیعه عراق به طور معمول برای حمله مسلحانه به مخالفان حکومت جمهوری اسلامی و اقدام نظامی علیه اهداف آمریکا در این کشور از سوی تهران حمایت میشوند.
کاهش نزدیک به ۵۰ درصدی کمکهای مالی
یکی از این منابع به رویترز گفته که کمک مالی ایران به هر یک از چهار گروه اصلی شبهنظامیان شیعه عراق از ابتدای سال جاری میلادی از ماهی چهار و نیم تا پنج میلیون دلار به دو تا سه میلیون دلار کاهش یافته و تقریبا نصف شده است.
او میگوید شبهنظامیان شیعه عراقی با توجه به این وضعیت مجبور شدهاند برای تامین نیازهای مالی عملیات مسلحانه خود از مسیرهای دیگری، از جمله فعالیتهای اقتصادی اقدام کنند.
به کانال دویچه وله فارسی در تلگرام بپیوندید
ایران کانون شیوع ویروس کرونا در منطقه محسوب میشود. شمار مبتلایان شناسایی شده به ویروس کرونا در ایران تا نیمروز پنجشنبه - بنا بر آمار رسمی - به مرز ۲۳۳ هزار نفر نزدیک شده و تعداد قربانیان بیماری کووید-۱۹ از ۱۱ هزار نفر فراتر رفته بود.
افزون بر این، جمهوری اسلامی در دو سال گذشته، با تحریمهای رو به تشدید آمریکا، با بحران اقتصادی شدیدی روبرو بوده است. ایالات متحده اردیبهشت ۹۷ از توافق هستهای خارج شد و تحریمهای لغو یا تعلیق شده علیه ایران را دوباره اعمال کرد.
تحریمهای آمریکا که در ماههای گذشته تشدید شده، به طور عمده صادرات نفت و گاز و مبادلات بانکی و مالی جمهوری اسلامی را هدف قرار داده است.
کاهش شدید صادرات نفت ایران و سقوط بهای آن در بازارهای جهانی پس از شیوع کرونا، دولت را با کسری بودجه و رکود اقتصادی کمسابقهای روبرو کرده است. بر همین اساس تهران مجبور شده بودجه نظامی خود و بودجه سپاه پاسداران را به شدت کاهش دهد.
حمایت مالی و تسلیحاتی از گروههای نیابتی در منطقه، از جمله شبهنظامیان در لبنان، باریکه غزه، سوریه، عراق و یمن بخشی از استراتژی جمهوری اسلامی علیه کشورهای غربی، به خصوص ایالات متحده به شمار میرود.
کاهش حمایت از گروههای نیابتی بر اثر "فشار حداکثری"
تشدید تحریمها و شیوع کرونا ادامه این حمایتها به شکل گذشته را ناممکن کرده است. پیش از این نیز گزارشهایی درباره کاهش کمک مالی و نظامی ایران از گروههای شبه نظامی در باریکه غزه و حزبالله لبنان منتشر شده است.
برایان هوک، مسئول امور ایران در وزارت خارجه ایالات متحده تاثیر تحریمهای آمریکا بر کاهش کمک مالی و نظامی ایران از گروههای شبهنظامی نیابتی را تائید کرده و میگوید این نشان میدهد که سیاست "فشار حداکثری" بر جمهوری اسلامی موفقیتآمیز بوده است.
به گزارش رویترز، سه نفر از فرماندهان گروههای شبهنظامی عراق میگویند که کشته شدن قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین نیروی قدس، واحد برون مرزی سپاه پاسداران نیز "ضربه سنگینی" به حمایت جمهوری اسلامی از گروههای شبهنظامی شیعه در این کشور وارد کرده است.
بامداد ۱۳ دی ۹۸ دو خودروی حامل قاسم سلیمانی، چهار پاسدار دیگر سپاه قدس و پنج استقبال کننده آنها نزدیک فرودگاه بغداد هدف حمله پهپادی آمریکا قرار گرفت و همه سرنشینان، از جمله ابومهدی المهندس، معاون شبهنظامیان حشد الشعبی کشته شدند.
نیروهای حشد الشعبی که شامل گروههای مختلف شبهنظامی میشود، در جریان مبارزه با تروریستهای گروه "دولت اسلامی" (داعش) با ارتش عراق همکاری میکردند و پس از آن به طور رسمی در نیروهای مسلح عراق ادغام شدند.
یک مقام ارشد حشد الشعبی که نخواسته نامش فاش شود، گفته که این تشکل بودجه و تسلیحات خود را به طور رسمی از حکومت عراق دریافت میکند هر چند منبع اصلی این کمکها میتواند جمهوری اسلامی باشد.
ایران و تکذیب حمایت مالی از گروههای نیابتی
یک مقام روابط عمومی سپاه پاسداران میگوید سیاست جمهوری اسلامی حمایت از "مردم تحت ستم" در منطقه و فراتر از آن است اما ایران گروههایی که علیه سلطه آمریکا در منطقه مبارزه میکند را تامین مالی نمیکند.
علیرضا میریوسفی، سخنگوی دفتر نمایندگی جمهوری اسلامی در سازمان ملل متحد در پاسخ به سئوال رویترز درباره کاهش کمکهای مالی تهران به شبهنظامیان شیعه عراق آن را شایعهای با هدف ایجاد اختلاف میان دو کشور و محکوم به شکست خواند. او میگوید جمهوری اسلامی همواره از دولت عراق پشتیبانی کرده اما در امور داخلی آن دخالت نمیکند.
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
یک فرمانده ارشد یکی از گروههای شبهنظامی عراق به رویترز گفته که پیش از اعمال مجدد تحریمهای آمریکا در اردیبهشت ۹۷، جمهوری اسلامی ماهانه بین ۱۲ تا ۱۵ میلیون دلار به نیروهای مورد حمایت خود در این کشور کمک میکرد.
سه فرمانده این گروهها نیز گفتهاند که به جز کاهش کمکهای مالی بر اثر تحریمها، پس از بسته شدن مرزها به دلیل شیوع کرونا، ارسال تجهیزات نظامی از ایران و آموزش شبهنظامیان برای اعزام به سوریه نیز دچار اختلال شده است.
به گفته یکی از این فرماندهان، آموزش شبهنظامیان توسط نیروهای ایرانی که از جمله شامل جنگ شهری، استفاده از موشکهای ضد تانک و به کارگیری پهپاد میشد، کاملا متوقف شده است.