1. پرش به گزارش
  2. پرش به منوی اصلی
  3. پرش به دیگر صفحات دویچه وله

جاسوس والاتبار و رزمنده فداكار

۱۳۹۷ دی ۱۱, سه‌شنبه

۱ ژانويه ۱۹۱۴: ۱۰۵ سال پيش در چنين روزی نور النسا عنايت‌خان در مسكو زاده شد.

Britische Spionin Noor Inayat Khan
عکس: Imago/United Archives

مادرش آمريكايی و پدرش از واعظان مسلمان مسلك صوفيه هند بود و تبارش به يكی از شاهان محلی جنوب آن سرزمين می‌رسيد، اما نور شيفته فرهنگ فرانسه بود و در دانشگاه نام‌آشنای سوربن، روان‌شناسی كودک خواند.

به کانال دویچه وله فارسی در تلگرام بپیوندید

در عين شيفتگی به فرهنگ فرانسه، به روش صوفيان مسلمان هند می‌زيست، چنگ و وینای هندی را خوب می‌نواخت و برای كودكان داستان‌های كوتاه می‌نوشت و بر آن بود كه هنر و نويسندگی پيشه كند.

"بيست افسانه جاتاكايی" او در فرانسه و آمريكا با استقبال بسيار روبه‌رو شد.

۲۶ ساله بود كه نازی‌ها پاريس را اشغال كردند و او يک‌شبه از آنجا به لندن گريخت و ديری نپاييد كه برای كمک به جنبش پايداری عليه نازی‌ها خود را به نيروی هوايی بریتانیا معرفی كرد و به عنوان بيسيم‌چی دوره ديد و مشغول خدمت نظام شد.

با چهره زيبا و چشمان سياه و كمرويی او هيچ‌كس نمی‌توانست به صرافت بيفتد كه او پذيرای يكی از خطرناک‌ترين شغل‌های نظامی در آن زمان باشد.

۲۸ ساله بود كه زير دست وِرا اتكينس و همكارانش طی دوره‌ای توان‌فرسا برای سفر به پاريس آماده شد و با چمدانی حاوی بيسيم، لباس مبدل و داروهای خواب‌آور، داروهای ضدخواب و يك قرص سيانور، ماموريتش را آغاز كرد.

در آنجا چهار ماه بی‌هيچ درنگ و استراحتی با نام مستعار مادلِن تحت خطرناک‌ترين شرايط، پيام‌های مهمی از بریتانیا به جنبش مقاومت و از پاريس به بریتانیا مخابره كرد كه در پيشرفت كار بریتانیا عليه نازی‌ها بسيار موثر افتادند.

مجسمه یادبودی از نورالنسا عنایت‌خان در لندنعکس: Getty Images/AFP/L. Neal

نور نخستين پيام‌رسان زن در كام دشمن به شمار می‌رفت.

پيام‌رسان‌های بریتانیایی بيش از سه ماه در سرزمين‌های اشغالی كار نمي‌كردند اما چون گروه جاسوسی بریتانیایی لو رفته و نور تنها مهره پيام‌رسان بريتانيا در پاريس مانده بود، در ادامه كار خود پافشاری كرد و از آنجا كه به خاطر مرام صلح‌جويانه‌اش سلاح همراه نداشت به آسانی به چنگ نازی‌ها افتاد.

پس از يک ماه بازجويی و شكنجه بینتيجه، نازیها نور را به زندانی در آلمان و سپس به اردوگاه مرگ داخائو در نزديكی مونيخ انتقال دادند، اما نازی‌ها توانستند بریتانیایی‌ها را بفريبند و وانمود كنند كه نور هنوز از پاريس پيام مخابره می‌كند و به اين ترتيب پيام‌های نادرست مخابره می‌كردند.

نور عنايت‌خان در ۳۰ سالگی در جنوب آلمان به دست نازی‌ها كشته و سوزانده شد.

پرش از قسمت گزارش روز

گزارش روز

پرش از قسمت تازه‌ترین گزارش‌های دویچه وله

تازه‌ترین گزارش‌های دویچه وله