کمال خرازی، رئیس شورای راهبردی روابط خارجی پیش از ظهر یکشنبه دوم تیر (۲۳ ژوئن) پس از دیدار با اندرو موریسون، وزیر مشاور در امور خاورمیانه بریتانیا با خبرنگاران گفت‌وگو کرد. شورای راهبردی یک نهاد مشاور علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی در امور خارجی است.

خرازی می‌گوید حرف‌های موریسون تکراری بوده و گفته است به زودی سازوکار "اینستکس" راه‌اندازی خواهد شد.

خرازی به خبرنگاران گفته است در آغاز گفت‌وگوها به موریسون توضیح داده که "یک سابقه بسیار منفی از انگلیس در ذهن مردم وجود دارد". او سپس نقش تاریخی بریتانیا از زمان جنگ جهانی اول بدین سو را به طرف بریتانیایی شرح داده است. او می‌گوید: «لذا برای وی توضیح دادم که ذهنیت تاریخی ایرانی‌ها نسبت به انگلیس منفی است.»

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

خرازی که گفته می‌شود یکی از مشاوران علی خامنه‌ای در امور سیاست خارجی است، اظهار داشت: «وزیر مشاور در امور خاورمیانه انگلیس هم صحبت‌های دائمی خودشان را که به زودی اینستکس اجرایی می‌شود و ما همواره از برجام حمایت کردیم را مطرح کرد و گفت ما هم مشکلات خودمان را با آمریکا داریم. شرکت‌های اروپایی در کار با ایران مشکل دارند و از اینگونه صحبت‌هایی که همیشه تکراری بوده را مطرح کرد.»

خرازی گفت موریسون با مقامات دیگری نیز دیدار و گفت‌وگو خواهد داشت. به نظر می‌آید در این دیدار مهم، نمایندگان وزارت امور خارجه ایران حضور نداشته‌اند.

کمال خرازی در حالی اظهارات معاون وزیر خارجه بریتانیا را تکراری توصیف می‌کند که پیش از سفر موریسون به تهران، وزارت خارجه بریتانیا با انتشار اطلاعیه‌ای در رابطه با این سفر گفته بود: «در وضعیتی که منطقه دچار تنش‌های فزاینده شده و در یک برهه تعیین‌کننده برای آینده توافق هسته‌ای، این سفر فرصتی است برای یک حرکت باز، شفاف و سازنده با دولت ایران.»

از نظر صاحب‌نظران، بدون شک مسائل دیگری در رابطه با نقش ایران در منطقه و فعالیت‌های موشکی ایران نیز مطرح بوده است، اما کمال خرازی در گفت‌وگو با خبرنگاران از بیان آنها سر باز زده است. از سوی دیگر به نظر نمی‌آید که سفر اندرو موریسون محدود به کمک‌های بشردوستانه و سازوکار اینستکس بوده باشد.

بیانیه وزارت خارجه بریتانیا که یک روز پیش از سفر منتشر شد می‌افزاید که اندرو موریسون به تأکید خواستار تنش‌زدایی در منطقه خواهد شد و با مقامات جمهوری اسلامی گفت‌وگوهایی در رابطه با رفتار ایران در منطقه خواهد داشت و اینکه ایران دست از تهدیدهای خود در مورد نقض برجام بردارد؛ و این در حالی است که دولت بریتانیا هنوز خود را متعهد به مفاد برجام می‌داند.

کارشناسان احتمال می‌دهند که اندرو موریسون حامل پیامی برای علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی بوده باشد و به همین دلیل با مشاور امور خارجه نهاد رهبری ایران گفت‌وگو صورت گرفته است.

به کانال دویچه وله فارسی در تلگرام بپیوندید

با این حال کمال خرازی، رئیس شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به پایان مهلت ۶۰ روزه ایران به سه کشور اروپایی به خبرنگاران می‌گوید: ‌‌«در برجام سه کشور اروپایی اقدام جدی انجام ندادند، بنابراین ایران هم براساس متن برجام برخی از تعهدات خود را کاهش می‌دهد.» او افزود که مسئولان ایرانی در تصمیم خود جدی هستند.

مهلت ۶۰ روزه جمهوری اسلامی به سه کشور اروپایی آلمان، فرانسه و بریتانیا تا دو هفته دیگر به پایان می‌رسد. سه کشور اروپایی پایبند به برجام این ضرب‌الاجل ایران را رد کرده‌اند.

خرازی به تأکید گفت: «باید دید در دو هفته آینده اروپا چه اقداماتی انجام می‌دهد. آنها باید منابعی را در اینستکس قرار دهند که امکان داد و ستد بین ایران و اروپا ایجاد شود.» او در پایان خاطرنشان کرد: «باید دید آیا اروپا صرفاً وعده می‌دهد یا گام‌های عملی خود را طی دو هفته باقی مانده تا مهلت تعیین شده برمی‌دارد.»

سر ریچارد دالتون، سفیر پیشین بریتانیا در ایران در یک گفت‌وگوی رادیویی با شبکه ال‌بی‌سی لندن در رابطه با تنش‌های اخیر میان ایران و آمریکا گفته است که ایران یک "تهدید جزئی" علیه منافع آمریکا به حساب می‌آید.

دالتون همچنین در رابطه با سفر مهم وزیر مشاور امور خاورمیانه بریتانیا به تهران می‌گوید از دستور کار اندرو موریسون اطلاع دقیق ندارد، اما می‌تواند این باشد که "خونسردی خود را حفظ کنید، زیرا یک تحول جدی در سازوکار ویژه مالی در شرف اتفاق است تا از این طریق به تجارت با ایران در زمینه مسائل بشردوستانه کمک شود".