Shugaba Merz, wanda shi ne shugaban jam'iyyar CDU, ya ce dole ne jam’iyyar ta gaggauta aiwatar da sauye-sauyen da ta yi alkawari, yana mai cewa zai ci gaba da jagorantar jam’iyyar da gwamnatin tarayya domin ciyar da Jamus gaba.

Furucin na Merz ya zo ne bayan da sakamakon farko na zabukan suka nuna cewa CDU ta samu kusan kashi 5.5 cikin 100 na kuri’un Mecklenburg-Western Pomerania. Wannan shi ne mafi karancin sakamako da jam'iyyar CDU ta samu a zaben majalisar jiha tun bayan kafuwar Jamhuriyar Tarayyar Jamus a 1949. 

A cewar sakamakon farko na tashar ARD, jam’iyyar AfD ce ta samu mafi yawan kuri’u da kusan kashi 37, yayin da jam’iyyar SPD, wadda ke mulkin jihar, ta samu kusan kashi 35.5. CDU kuwa ta samu kashi 5.5, da dan tazarar da ya wuce kashi biyar da ake bukata domin samun kujeru a majalisar jihar.

Duk da kasancewarta kan gaba a wannan sakamakon farko, AfD ba ta da wata tabbatacciyar hanya ta kafa gwamnati ita kadai, saboda manyan jam’iyyun siyasa sun bayyana cewa ba za su shiga hadaka da ita ba. 

Me sakamakon ke nufi ga Friedrich Merz?

Zaben Mecklenburg-Western Pomerania na zuwa ne a lokacin da ake kara matsa wa Merz lamba a cikin jam'iyyar CDU, musamman bayan da AfD ta samu babban sakamako a zaben jihar Saxony-Anhalt makonni biyu da suka gabata.

A halin yanzu, sakamakon zaben jihohin biyu na ranar Lahadi  Mecklenburg-Western Pomerania da Berlin ya zama wani muhimmin gwaji ga gwamnatin tarayyar da CDU da SPD ke jagoranta. 

Kafin zaben, shugabannin gwamnatocin jihohi takwas na CDU sun fito da sanarwar hadin gwiwa domin nuna goyon bayansu ga Merz, yayin da ake ta muhawara kan makomar jagorancinsa.

Merz dai ya sha nanata cewa yana son ya kammala wa’adinsa na gwamnati, yayin da ya yi alkawarin saurin aiwatar da sauye-sauyen tattalin arziki da na cikin gida.

AfD ta sake zama kan gaba

Sakamakon Mecklenburg-Western Pomerania ya kara nuna yadda jam'iyyar AfD ke samun karfi a zabukan jihohin Jamus. A wannan karon, AfD ta samu kashi 37 cikin 100 a sakamakon farko, sama da jam'iyyar SPD da kusan maki 1.5. Amma wannan jagoranci ba ya nufin cewa jam’iyyar za ta kafa gwamnati, saboda sauran manyan jam’iyyun sun yi watsi da hadaka da ita.

Wannan shi ne karo na biyu cikin dan gajeren lokaci da AfD ta zo kan gaba a zaben jiha, bayan tasirin da ta samu a jihar Saxony-Anhalt.

Berlin ma na ƙara matsa wa CDU

A Berlin ma, CDU ta fuskanci matsala, duk da cewa sakamakonta ya fi na Mecklenburg-Western Pomerania. A cewar sakamakon farko na sakamakon da suka bayyana, jam'iyyar Die Linke ce ke kan gaba da kusan kashi 24.5, CDU na da kusan kashi 20, yayin da AfD ta samu kusan kashi 16.

Wannan na nufin cewa CDU na fuskantar yiwuwar rasa matsayinta na jagorancin gwamnatin birnin, yayin da ake sa ran tattaunawar kafa sabuwar gwamnati za ta kasance mai wahala saboda babu wata jam’iyya guda da ta samu rinjaye.

Merz ya ce lokaci ya yi na aiwatar da sauye-sauye

Bayan bayyana sakamakon farko, Merz ya mayar da hankali kan bukatar aiwatar da manufofin gwamnatin tarayya cikin gaggawa. Ya ce sakamakon ya zama gargadi ga CDU, kuma a matsayinsa na shugaban jam’iyyar da kuma shugaban gwamnatin kasar, zai yi aiki domin hanzarta sauye-sauyen da aka shirya, tare da kokarin dawo da amincewar jama’a.

A baya-bayan nan gwamnatin Merz ta fuskanci suka kan tattalin arziki, tsadar rayuwa da kuma saurin aiwatar da wasu daga cikin alkawuran da ta yi.

Me nene zai faru nan gaba?

A yanzu, hankali ya koma kan cikakken sakamakon zaben da kuma yadda jam’iyyun za su fara tattaunawar kafa gwamnatoci. Ga Merz, sakamakon ya kara matsa lamba kan jagorancinsa na CDU, amma sakamakon zaben jiha shi kadai ba ya sauke shugaban gwamnati daga mukaminsa na gwamnatin tarayya.

A tsarin Jamus, shugaban gwamnati na ci gaba da kasancewa a kan mukaminsa matukar yana da goyon bayan da ake bubata a majalisar dokoki ta Bundestag. Don haka, babban abin da za a sa ido a kai yanzu shi ne yadda CDU za ta mayar da martani ga sakamakon, da kuma yadda ko hakan zai haifar da sabon rikici ko sauyi a cikin jam’iyyar.

A halin yanzu dai, Merz ya bayyana cewa zai ci gaba da jagorantar CDU da gwamnatin tarayya, tare da mayar da hankali kan saurin aiwatar da sauye-sauyen da ya ce za su taimaka wajen ciyar da Jamus gaba.