Германија и Франција беа и се мотор на развојот во Европа. Но Ангела Меркел би можела да има проблеми да го следи темпото на Емануел Макрон, смета Јенс Турау.
Фотографија: Getty Images/AFP/J. McDougall
Реклама
Вообичаениот взаемен бакнеж во образот овојпат се случи на градилиште: Хумболт- форумот во срцето на Берлин. Колку соодветно! Во моментов се гради многу, како во Германија така и во Франција. Во Франција, меѓутоа со побрзо темпо.
Двајца различни партнери: од една страна, Ангела Меркел, која можеби сѐ уште го нема завршено нејзиното политичко животно дело, но по 12 години на власт сепак се наоѓа непосредно пред целта. Повеќе или помалку. Од друга страна, Емануел Макрон, кој штотуку започна, е полн со елан и сака во Европа, пред сѐ, една работа: поголема солидарност на богатата Германија со помалку добростоечките држави во еврозоната. Исто така и со Франција.
Меркел сака и натаму да го одредува тактот
Ангела Меркел од 2005 година ја водеше својата партија низ политичкиот центар, затвори нуклеарни централи, ја укина воената обврска. Со својата либерална политика за бегалците, таа речиси предизвика раскол во Европа и наметна цврста програма за штедење на земјите во реформи. Секогаш одново, таа укажуваше дека градилиштето Европа е главната причина за да продолжи на канцеларската функција уште четири години. Таа не би сакала да го остави зад себе континентот толку поделен. И таа сака да ги одредува тонот и тактот. Како што впрочем беше навикната подолго време.
Проблемот е во тоа што Макрон има конкретна идеја за поинаква Европа, а Меркел нема. И таа тешко можеше да се пробие. Грубо кажано - Макрон сака еден вид на државно финансиско изедначување за земјите од еврозоната, како и да биде организирано. Против неговите планови има отворен отпор во партијата на Меркел - Христијанско-демократската унија (ЦДУ), па дури и од страна на германскиот министер за финансии од редовите на Социјалдемократската партија (СПД), кој сака да го брани наследството на својот претходник - комесарот за штедење Волфганг Шојбле.
Јенс Турау, автор на коментарот
А канцеларката ги познава своите луѓе: Европа во последно време постојано беше тешка тема во ЦДУ и сестринската Христијанско-социјална унија (ЦСУ). Ангела Меркел секогаш беше поподготвена за тешките теми во Европа од нејзината партија. Во 2015 година, при гласањето во Бундестагот за пакетот помош за Грција, 63 демохристијани откажаа верност. Денес, еден таков резултат на парламентарното гласење, би значел крај за владината коалиција. Искусната канцеларка не би сакала уште еднаш да се најде во една таква ситуација. И во опозицијата, постојат две партии критички настроени кон ЕУ. Либералите (ФДП) и Алтернатива за Германија (АФД), исто така вршат притисок врз Меркел.
Новиот лидер се вика Макрон
Така акцентот се помести: Меркел, имено, мора да сфати дека нејзината моќ се намалува, кога станува збор за соработката со Франција за Европа. Мнозинство за навистина прогресивната, нова европска политика „а ла Макрон“ не може да се најде ниту во Бундестагот ниту во германското општество, кое е сѐ поскептично во однос на ЕУ. Макрон врши притисок и веќе долго чека - помалку или повеќе трпеливо, на реакција од Берлин за своите идеи за Европа. Но, Меркел долго време беше зафатена со мачното формирање на владата.
Што и да се случи во блиска иднина во ЕУ, може да се создаде впечаток дека Макрон е новиот лидер и Меркел го следи или мора да го следи или пак да одбие го стори тоа. Иднината на Европа ѝ лежи на срцето на Меркел, и таа мора да е огорчена што сега е дефинитивно помалку способна да дејствува од кога било досега. Но, можеби, се одмаздува и тоа што канцеларката не успеа еднаш и засекогаш да ги објасни своите планови за Европа - впрочем како и за сите други теми. Можеби сега е предоцна.
Ангела Меркел, незаменливата
По 16 години поминати како претседател на политичката партија ЦДУ и единаесет години на чело на германската влада, се чини дека ерата на Меркел може да има уште едно продолжение.
Фотографија: Reuters/M. Rehle
Првата заклетва
„Сакам да и служам на Германија“ беше ветувањето на Меркел за време на кампањата за канцелар на земјата. По тесната победа, на 22 ноември 2005 година Меркел даде заклетва и стана првата жена канцелар, но и првиот шеф на влада кој доаѓа од Источна Германија. Таа застана на чело на широка коалиција составена од ЦДУ и СПД.
Фотографија: picture-alliance/dpa/G. Bergmann
Кој се плаши од кутрето на Путин?
На дипломатскиот фронт, Меркел мораше да се соочи со моќен противник. Таа е позната поради својата сталоженост и смиреност. Но, Владимир Путин очигледно сакаше да го стави на тест нејзиното трпение за време на приемот во 2007 година. Тој набрзо ја најде нејзината слабост: Меркел се плаши од кучиња.
Фотографија: picture-alliance/dpa/D. Astakhov
Фонд за црни денови
Меркел вообичаено е смирена што и помогна за време на кризите. Колабирањето на финансиските пазари во 2008 година предизвика проблеми за германската економија. Поради тоа, Меркел презеде акција. Таа беше инволвирана во планирањето на фондовите за спас на еврозоната. На крајот, германската економија се извлече речиси без последици, но мерките за штедење најмногу ги почувствуваа Грците и Шпанците.
Фотографија: picture-alliance/epa/H. Villalobos
Втор мандат
Иако резултатот на ЦДУ/ЦСУ на парламентарните избори во 2009 година беше вториот најслаб резултат за партијата во повоениот период, тоа сепак беше победа за Меркел. По широката коалиција со социјалдемократите во претходниот мандат, овој пат Меркел можеше да состави влада со посакуваниот партнер - про бизнис либералите од ФПД.
Фотографија: Getty Images/A. Rentz
Брзо исклучување
Иако по професија е физичар, инцидентот во Фукушима во 2011 година ја претвори Меркел од поддржувач - во силен противник на нуклеарната енергија. Веќе одобрените планови за продолжување на работниот век на германските нуклеарни централи беа откажани и спротивно на нејзините предизборни заложби, Германија наскоро го сопре производството на нуклеарна енергија.
Фотографија: Getty Images/G. Bergmann
„Првиот маж“ на Германија
Дали некој го препознава? Го чул неговиот глас? За време на десетгодишното владеење на Меркел, нејзиниот сопруг Јоахим Зауер, остана незабележан. Професорот по хемија на универзитот Хумболдт во Берлин стапи во брак со Меркел во 1998 година. Тој секогаш останува во позадината кога неговата сопруга е во официјални посети, но во нивниот приватен живот се чини дека е обратно.
Фотографија: picture alliance/Infophoto
Пријателство ставено на тест
Објавувањето на информациите дека блискиот сојузник САД ги пресретнува телефонските разговори на врвните германски политичари отвори голема афера пред меѓународната јавност. Ниту мобилниот телефон на Меркел не бил безбеден од тајните служби на САД. Аферата предизвика проблеми во домашната и меѓународната политика на Меркел.
Фотографија: Reuters/F. Bensch
Грчкиот пациент
Меркел има обожаватели низ целиот свет, но во Грција нивниот број е значително помал. На ниту едно друго место во светот Меркел не била толку демонизирана како што беше во Грција за време на должничката криза во еврозоната. Старите анимозитети беа повторно нагласени по барањата на канцеларката за штедење, економски реформи и кратење на трошењата од властите во Атина.
Фотографија: picture-alliance/epa/S. Pantzartzi
Емотивна, барем еднаш
Иако е воздржана и позната по минималните гестови и изрази на лицето, Меркел не можеше да се воздржи за време на финалето на Светското првенство во фудбал во Рио кога заедно со германскиот претседател го бодреа националниот тим. Во тој период Меркел беше на врвот на својата популарност, исто како и германската репрезентација, со која заедно влијаеа на градењето на меѓународниот имиџ на Германија.
Фотографија: imago/Action Pictures
Ние можеме да го направиме тоа, зарем не?
Кога стотици илјади бегалци пристигнаа во Германија канцеларката изјави дека законот за азил нема лимит. „Ние можеме да го направиме тоа!“ беше мотото на Меркел за време на бегалската криза. Таа тврдеше дека има план. Но, во меѓувреме многумина Германци се прашуваат дали навистина „можеме да го направиме тоа?“
Фотографија: picture-alliance/dpa/S. Hoppe
Што е следно?
По терористичките напади во Париз на 13 ноември минатата година Франција објави вонредна состојба. Ангела Меркел на соседите им понуди „целосна поддршка“. Сепак, стравот од тероризам беше сеприсутен. Без сомнеж, Меркел беше соочена со најголемиот предизвик во нејзиното владеење токму на десетгодишнината од нејзиното стапување на функцијата...
Фотографија: picture-alliance/dpa/B. von Jutrczenka
Критични сојузници
На партискиот конгрес на ЦСУ во ноември 2015 година канцеларката беше критикувана од баварските сојузници. Хорст Зехофер ја обвини Меркел дека загубила контрола над границите со нејзината политика кон бегалците. Тоа беше понижување кое мораше да го истрпи стоејќи без можност да возврати на обвинувањата.
Фотографија: picture-alliance/AP Photo/S. Hoppe
Зарем не може да остане подолго?
Меркел би сакала трет мандат за Барак Обама, иако скандалот со прислушувањето од страна на НСА беше причина за резервираност од нејзина страна. Сепак, Обама ја напушта политичката сцена и му го отстапува местото на Доналд Трамп. Весникот „Њујорк Тајмс“ ја нарече Меркел „последниот чувар на либералниот Запад“.