Германија со години е позната по либералниот пристап кон проституцијата, но дали тоа ја претвори во „бордел на Европа“? Сè повеќе се зголемува присилната проституција и трговијата со луѓе, а експертите бараат решенија.

Едно од нив е нордискиот модел – забрана за купување секс, но не и за продажба. Дали ова е вистинскиот пат?

Сè повеќе присилна проституција и трговија со луѓе

Претседателката на германскиот Бундестаг, Јулија Клекнер (ЦДУ), повторно ја отвори дебатата за проституцијата, нарекувајќи ја Германија „бордел на Европа“. Таа остро ги критикуваше сегашните закони, тврдејќи дека проститутките не се доволно заштитени.

„Мора конечно да ја забраниме проституцијата и купувањето секс во нашата земја“, изјави Клекнер.

Нејзиниот став го поддржа и министерката за здравство Нина Варкен, која бара кривичен закон што ќе го забрани купувањето секс, но ќе обезбеди програми за излез од проституцијата.

Легална проституција во Германија: закони и реалност

Проституцијата во Германија е легална од 2002 година. Законот за заштита на проститутките (2017) бара регистрација на сексуалните работнички и лиценцирање на борделите.

Целта беше подобрување на правниот и социјалниот статус на работничките. Но, легализацијата не го намали криминалот – напротив, трговијата со луѓе и присилната проституција растат.

Статистика што загрижува

Според податоците на Сојузниот завод за статистика , во Германија се регистрирани 32.300 сексуални работнички, од кои само 5.600 се германски државјани (на крајот на 2024 година). Секоја трета проститутка доаѓа од Романија (11.500), а 3.400 од нив доаѓаат од Бугарија. 

Експертите проценуваат дека реалниот број е многу поголем - помеѓу 200.000 и 400.000, додека некои извори наведуваат до еден милион жени. 

Повеќето се странки со ограничено познавање на германскиот јазик, без пристап до здравствена и социјална помош. Многу од нив се жртви на принуда или сиромаштија.

Што е „нордиски модел“ и како функционира?

Јулија Клекнер и Нина Варкен се залагаат за воведување на таканаречениот „нордиски модел“. Дебатата за ова во Германија се води со години.

Нордискиот модел првпат беше воведен во Шведска (1999), а потоа во Норвешка, Франција, Ирска, Канада и Израел.

Клучни карактеристики на овој модел: се забранува купување сексуални услуги и нивно посредување, но не и продажба - затоа, клиентите и макроата се казнуваат, додека проститутките остануваат неказнети. Во исто време, државата обезбедува поддршка и програми за излегување од проституцијата.

Клиентите се соочуваат со парични казни, а во Шведска дури и затворска казна до една година. Норвешка, од друга страна, ги казнува своите граѓани кои купуваат секс во странство.

Аргументи за и против

Противниците на „нордискиот модел“ сметаат дека доброволната проституција е „нормална работа“ и дека жените треба да имаат право сами да одлучуваат за својата работа. Според нив, присилната проституција треба да се сузбива со зајакнување на правата во индустријата, а не со нови забрани. Тие предупредуваат и дека криминализацијата на купувањето секс може да ја турне проституцијата подлабоко во илегала, особено на интернет.

Заговорниците на моделот, пак, тврдат дека најголемиот дел од проституцијата и онака се одвива во тајност и дека проститутките не треба да се казнуваат бидејќи често се жртви на принуда. Напротив, декриминализацијата им овозможува полесно да се обратат до полицијата и судовите, бидејќи имаат законско право на заштита и помош. Тие сметаат и дека казнувањето на муштериите го намалува вкупниот обем на проституцијата.

Во земјите кои го усвоија нордискиот модел, бројот на проститутки и клиенти навистина значително се намалил. Неодамнешно истражување на Универзитетот Тибинген покажува дека воведувањето на тој модел „долгорочно придонесува за намалување на бројот на жртви на трговија со луѓе“.

Дали законот е доволен?

Заговорниците на решението предупредуваат дека самиот закон не е доволен за подобрување на положбата на жените кои се присилени на проституција.

Потребно е да се обезбедат средства за сеопфатна помош – од домување и психолошка поддршка, до образование и преквалификација.

Германскиот сојуз за поддршка на нордискиот модел ја истакнува важноста на превенцијата и едукацијата, како и доследното процесирање на сводниците и трговците со луѓе, за да се намали вкупниот пазар на проституција.