Народот на Северна Кореја живее под најстрогата репресија во светот, а според нов, остар извештај на Канцеларијата за Човекови Права на Обединетите Нации (ОХЦХР), дури и споделување странски содржини – вклучувајќи популарни јужнокорејски телевизиски драми – може да резултира со смртна казна.

Во документот од 14 страници се опишува како животот на обичните луѓе во Северна Кореја значително се влошил во последната деценија.

Извештајот се темели на интервјуа со околу 300 луѓе кои успеале да избегаат од Северна Кореја, бидејќи владата во Пјонгјанг не им дозволила на истражителите од ОН пристап во земјата. Севернокорејските власти ги отфрлија наодите од извештајот.

Во него се наведува дека владата „продолжува да има целосна контрола врз населението и строго ги ограничува основните права и слободи, оставајќи ги луѓето без можност да донесуваат сопствени политички, социјални или економски одлуки“.

Драконски закони за надворешни информации

Извештајот идентификува три закони кои „го криминализираат пристапот до неовластени странски информации и ја забрануваат потрошувачката или ширењето на такви информации (преку, на пример, публикации, музика и филмови) од ‘непријателски’ земји, како и употреба на изрази кои не се во склад со пропишаната социјалистичка идеологија и култура.“

„Овие закони сериозно ги загрозуваат правата на слобода на мислење и изразување,“ се наведува. „Тие исто така предвидуваат тешки казни, вклучувајќи смртна казна, дури и за говор кој е заштитен со меѓународното право.“

Според извештајот, примената на смртна казна за гледање странски филмови или слушање музика од Јужна Кореја е построга дури и од казната за убиство, и „противречи на правото на живот“.

Џејмс Хинан, шеф на Канцеларијата за Човекови Права на ОН за Северна Кореја, изјави дека неименуван број луѓе веќе биле егзекутирани поради дистрибуција на странски ТВ-серии, вклучувајќи популарни K-драми од нивниот јужен сосед.

Задолжителни сесии за „самокритика“ 

Во извештајот се вели дека изборите се претежно симболични, дека граѓаните се обврзани да учествуваат во редовни сесии на „самокритика“ и постојано се подложени на индоктринација. Слободата на движење е сè повеќе ограничена, а дезертерите сведочат за тортура и малтретирање во притворските центри.

„Многумина пријавиле дека биле сведоци на смртни случаи во притвор, главно како резултат на тортура и малтретирање, прекумерна работа, неухранетост и самоубиства,“ се наведува во извештајот, додавајќи дека во притворските установи постои сериозен недостаток на храна и медицинска нега.

Ким Еуџин побегнала од Северна Кореја со мајка ѝ во 1990-тите и сега работи со организации за дезертери во Сеул. Од разговорите со новопристигнатите, чиј број се намалил во последните години поради зголемениот надзор на севернокорејската влада кон оние што сакаат да избегаат, таа се согласува дека веќе тешката состојба на Северот се влошува. 

„Владата ја контролира секоја област од животот на луѓето и токму така ги држи под контрола,“ изјави таа за ДВ.

„Владата неодамна го промени законот така што обичните луѓе имаат забрана да го продаваат својот ориз, пченка или други основни прехранбени производи на пазарот,“ рече таа. „Сега единствениот начин да се дојде до тие основни потреби е преку државните продавници, каде што цените се повисоки.“

Контрола на храна – контрола врз народот

„И народот и владата знаат дека ако режимот ја контролира храната, тогаш може да им го направи животот уште потежок на сите што не ги почитуваат нивните правила,“ рече таа.

Најдраконските промени, според Ким, се случиле токму во однос на странското влијание врз секојдневниот живот на луѓето.

„Луѓето можат да бидат убиени за гледање содржина од странство или за нејзино споделување со други,“ рече таа. „Постојат толку многу закони со кои може да се казнат луѓето – тоа е целосна контрола.“

Освен целосната забрана за странски филмови, телевизиски емисии и музика, репресијата се проширила и на фризури кои не се на листата на државно одобрени стилови, облека што изгледа странска или се носи на начин што се смета за „недозволен“, како и употреба на зборови и изрази кои се користат во Јужна Кореја.

„Законите сега се многу построги, но мислам дека тоа само значи дека претходните не функционирале – а воведувањето нови закони покажува дека Ким Јонг-ун се плаши што би можело да се случи ако сè повеќе луѓе видат како изгледа животот надвор од Северна Кореја,“ изјави Ким Еуџин.

И други организации кои се борат за човекови права во Северна Кореја се согласуваат со извештајот на ОН, иако Сонг Јонг-Чае, јужнокорејски академик и активист од Светската Коалиција за Запирање на Геноцидот во Северна Кореја, вели дека само зборови не можат да ја доловат тежината на страдањето на граѓаните во најзатворената држава во светот.

„Состојбата со човековите права на Северот дефинитивно се влоши и навистина не ми е пријатно ни да размислувам како живеат луѓето таму,“ изјави тој. „Од друга страна, овие репресии врз тоа што луѓето гледаат или слушаат, како и ограничениот пристап до храна, може да се гледаат како знак на слабост на режимот.“

„Ако раководството чувствуваше дека има целосна контрола врз народот и општеството, тогаш немаше да има потреба да го зголемува притисокот врз обичните луѓе.“

Тој признава дека решението за проблемите со човековите права во Северна Кореја е тешко, но некои предлагаат дека поголема помош однадвор би можела да го подобри животниот стандард на луѓето и да го „направи режимот побезбеден, ако народот е позадоволен.“

Поблиски односи со Русија и Кина

Тој се согласува дека сè подлабоките трговски и безбедносни односи со Русија и Кина покажуваат дека Пјонгјанг веќе не се потпира на помош од другите земји, и ќе продолжи по патот на авторитаризам.

Ким Еуџин исто така е раздвоена меѓу желбата да соработува со Пјонгјанг за да им помогне на луѓето од својата татковина и потребата да се одржи притисокот врз режимот.

„Многу сум разочарана од политиките на новата влада во Јужна Кореја, која ги прекина сите радио емисии насочени кон Северот,“ рече таа. „Тие емисии беа еден од ретките начини преку кои луѓето таму можеа да дознаат што се случува во надворешниот свет.“

„Се плашам дека оваа влада ќе се обиде да ги решава проблемите со Северна Кореја само со ‘љубезност’,“ рече таа. „Но тоа е љубезност кон режимот, не кон народот.“

Извештајот исто така нотира и неколку ограничени подобрувања, како што е намалената употреба на насилство од страна на чуварите во притворските установи, како и нови закони кои, изгледа, ги зајакнуваат гаранциите за фер судење.