1 maja 1951 roku Pavel Tigrid, dyrektor programowy Radia Wolna Europa, powiedział: "Chcemy zgodnie z prawdą informować o tym, co dzieje się w wolnym świecie zachodnim. Dowiedzą się Państwo w jaki sposób wolny świat przeciwstawia się Sowietom. Jak jednoczy się pod względem politycznym i wojskowym i o tym, że myśl o wspólnej Europie nabiera coraz większego znaczenia".

Jego słowa, nadane z Monachium na żywo za pośrednictwem fal krótkich, zaadresowane były do rodaków w ówczesnej Czechosłowacji.

Radio Wolna Europa głosem Zachodu dla Wschodu

Sześć lat po II wojnie światowej było jasne, że państwa bloku wschodniego, do których należała też Polska, pozostaną przez bliżej nieokreślony czas pod panowaniem Związku Sowieckiego; że nie będzie tam ani wolności poglądów, ani też wolności prasy. Niezależne i krytyczne gazety i rozgłośnie zostały już dawno zakazane. USA zainicjowały i sfinansowały w końcu rozgłośnię radiową w pobliżu granicy; rozgłośnię, która miała emitować program do państw bloku wschodniego. Radio Wolna Europa stało się głosem Zachodu dla mieszkańców na Wschodzie.

Ronald Reagan orędownikiem wolności

W jednym ze spotów reklamowych wystąpił na rzecz Radia Wolna Europa były aktor hollywoodzki Ronald Reagan. Mówił, że "dary pieniężne od 16 milionów Amerykanów umożliwiły wyprawę krzyżową ku wolności" i że "ta rozgłośnia codziennie dziurawi żelazną kurtynę przy pomocy prawdy, niosąc nadzieję milionom, zamkniętym za tą kurtyną".

Radio Wolna Europa solą w oku Sowietów

Oprócz audycji w wielu językach obcych, rozgłośnia nadawała również muzykę zachodnią: rock'n'rolla, czy swinga. Zagłuszając rozgłośnię, Moskwa próbowała zmusić ją do milczenia. "Ta melodia pochodzi z nielegalnej rozgłośni radiowej, będącej narzędziem w rękach szpiegów CIA" - podkreślali prezenterzy sowieckich stacji twierdząc, że "nadawanie muzyki zachodniej jest skierowane przeciwko socjalistycznemu społeczeństwu".

Wczoraj i dziś

Do początku lat siedemdziesiątych Wolną Europę głównie finansowało CIA - dopiero później rozgłośnia przeszła w gestię Kongresu Stanów Zjednoczonych.

Po upadku muru Radio Free Europe zaczęło poszukiwać nowych form działalności. W 1995 roku przeniosło się z Monachium do Pragi. W Niemczech pozostały tylko dwa nadajniki krótkofalowe do emisji programu na cały świat.

Stefan Heinlein, Praga / Iwona D. Metzner

Red. odp.: Małgorzata Matzke