„FAZ”: w niemieckich podręcznikach nie ma Hołodomoru
23 listopada 2025
Niemiecki parlament uznał w listopadzie 2022 r. Hołodomor za zbrodnię przeciwko ludzkości i zadeklarował, że historia Ukrainy, a w szczególności „wielki głód” powinien zostać uwzględniony w szkolnych programach historii. Dzięki temu można będzie zdaniem Bundestagu skuteczniej zwalczać rosyjską propagandę negującą odrębność Ukrainy jako państwa i kultury – pisze „Frankfurter Allgemeine Zeitung” („FAZ”) w sobotę, 22 listopada.
„Od tamtej pory niczego nie zrobiono” – twierdzi pisarz Gottfried Boehme z Lipska, który przeanalizował programy nauczania historii we wszystkich 16 landach Niemiec. W Niemczech szkolnictwo znajduje się w gestii władz krajów związkowych (landów), a nie rządu centralnego.
Rok temu stalinowskie zbrodnie na Ukraińcach uwzględniły tylko władze szkolne w Brandenburgii, ale tylko jako temat fakultatywny, traktowany jako jeden z przykładów zbrodni przeciwko ludzkości.
Na braku wiedzy korzysta propaganda Kremla
W tym roku temat Hołodomoru pojawił się w programie szkół w Meklemburgii-Pomorzu Przednim, natomiast zniknął z programu w Brandenburgii – powiedział redakcji „FAZ” Boehme. Jeżeli nauczyciel nie omówi tego tematu na własną rękę na lekcji historii, uczniowie nie dowiedzą się o tej zbrodni.
Brak rzetelnej wiedzy jest wodą na młyn dla propagandystów fałszujących historię – twierdzi Boehme. Pisarz zainicjował list do niemieckiej ministry oświaty Karin Prien, którego sygnatariusze zaprotestowali przeciwko pomijaniu Hołodomoru w programach szkolnych. Wielki głód był ich zdaniem „największą masową zbrodnią popełnioną na narodzie w Europie”. „Bez tej historycznej wiedzy nasza młodzież nie będzie w stanie zrozumieć niezwykłej gotowości ukraińskiego narodu do walki z wojskowym supermocarstwem” – czytamy w liście, który podpisał m.in. legendarny niemiecki bard Wolf Biermann.
Wiedza o najnowszej historii Europy Wschodniej jest warunkiem zrozumienia, dlaczego Europa nie może pozostawić Ukrainy po raz drugi na pastwę losu i dlaczego Ukraińcy reagują oburzeniem na stawianie w Rosji pomników Stalina – mordercy ich przodków – czytamy w liście.
Bitwa o historię ważna jak walka z dronami
Sygnatariusze listu zwrócili uwagę na fakt, że niektóre niemieckie partie polityczne, w tym AfD, BSW i część Lewicy relatywizują zbrodnie z lat 30. w Ukrainie. Jest to możliwe, ponieważ historyczna wiedza w Niemczech o Wschodzie Europy jest niewystarczająca.
Autorzy pisma zaapelowali do ministra oświaty o podjęcie kroków w celu wprowadzenia tematu Hołodomoru na stałe do programów szkolnych, aby móc przeciwstawić propagandzie Putina „solidne fakty”. Walka o narrację historyczną jest ich zdaniem tak samo ważna, jak walka z rosyjskimi dronami.
Forsowana przez Stalina polityka przymusowej kolektywizacji rolnictwa na początku lat 30. ubiegłego stulecia doprowadziła do klęski głodu w Ukrainie, która spowodowała śmierć co najmniej czterech milionów osób. Od 2004 roku w każdą czwartą sobotę listopada na pamiątkę tego wydarzenia obchodzony jest w Ukrainie Dzień Pamięci Ofiar Wielkiego Głodu i Represji Politycznych.
Chcesz mieć stały dostęp do naszych treści? Dołącz do nas na Facebooku!