1. محتوا ته تګ
  2. اصلي مینو ته تګ
  3. د دویچه ویله نورو پاڼو ته تګ

د فوټبال د نړیوال جام اصلي گټونی څوک دی؟

احمد ولي اڅکزی (دیرک کوفمن)۱۳۹۳ خرداد ۲۳, جمعه

د فوټبال د لوبو د نړیوالې ټولنې «فيفا» په هکله داسي فکر کيږي چي د نړیوالو سياليو اصلي اقتصادي ګټونکې ده. د کوربه هيوادونو په تړاو فکر کيږي چي په اقتصادي توګه په دغو لوبو کي تاوان ويني. ايا خبره په رښتيا هم داسي ده؟

Fußball WM 2014 Brasilien Stadien Rio Maracana Stadion
انځور: picture-alliance/CITYPRESS24

د فوټبال په سږنيو نړیوالو سياليو کي چي په برازيل کي جريان لري د ۳۲ هيوادونو لوبډلې برخه لري. د لوبډلو څخه ښايي يوه د ځان له پاره د لومړي مقام تر لاسه کولو زياتي او ښايي بله لوبډله کمي هيلي ولري. خو په دغو لوبو کي ښکېل د يو اړخ په هکله چي د فوټبال نړیواله ټولنه یا فيفا ده، فکر کيږي چي د لوبو اصلي ګټونکې به وي. دغه ګټه به د ډيرو په فکر اقتصادي ګټه وي. دا په داسي حال کي ده چي د فوټبال د نړیوال جام لوبي د سپورټي اړخ تر څنګ اوس يوه تجارتي بڼه هم خپله کړې چي د ملياردونو ډالرو ارزښت لري.

د آلمان په هامبورګ کي د نړیوال اقتصاد کارپوه هېننګ فيوپل، يو د هغو کسانو څخه دی چي دې ته يې محاسبه کړې ده چي فيفا به د برازيل په سياليو کي څومره پيسې په لاس راوړي. هغه وايي: «داسي اټکل کيږي چي د تلويزيوني خپرونو پر سر د معاوضو او د نورو تجارتي فعاليتونو له لاري تقريبا ۳،۵ میليارده يورو ګټه لاس ته راځي.»

فيوپل وايي چي د محاسبو له مخي د فيفا ټولنې د نړیوال جام د په لاره اچولو له پاره تقريبا لس میليارده يورو مصارف کړي دي، خو د دغو لوبو په مرسته لاس ته راغلې ګټه تر دې لا هم ډېره جګه ده.

د بريتانيې د دورهېم په نوم پوهنتون تاريخپوه کې شيلر، د فوټبال د نړیوالو لوبو پر موضوع څېړنه کړې او په دې هکله يې يو کتاب ليکلي دی. د نوموړي د کتاب نوم «د ۱۹۷۴م کال نړیوال جام او د فوټبال عصري کېدنه» ده. دغه ليکوال د دې خبري پخلی کوي چي فيفا د نړیوال جام د لوبو د په لاره اچولو پر وخت د خپل جيب څخه مصرف نه کوي او په اقتصادي توګه نه تاواني کيږي، بلکې برعکس ګټه کوي. خو هغه وايي چي په لاس راغلې ټوله اقتصادي ګټه يوازي د فيفا سره نه پاته کيږي: «فيفا صرف د ګټي ۱۰٪ پخپله اخلي او نوري ۹۰٪ پيسې د دغې اتحادې غړو ته ورکوي.»

د شيلر په وينا دا چي د لوبو د په لاره اچولو له لاري په لاس راغلي پيسې څنګه ويشل کيږي، د دې له پاره خپل اصول موجوده دي. دا چي په روانو سياليو کي د ۳،۵ میلياردو ډالرو ګټي اټکل کيږي، نو په دغو کي به ۳۵۰ میليونه ډالره د فيفا سره پاته کيږي او نوري پيسې به د دغې اتحادې پر هغو غړو ويشل کيږي چي د هيوادونو پر سطحه فعاليت لري.

په هامبورګ کي د نړیوال اقتصاد کارپوه هېننګ فيوپل، وايي، که څه چي فيفا په لوبو کي زياته ګټه کوي، خو پخپله د لوبو د کوربه هيوادونو له پاره هم بعضي اړخونه د ګټي معنی لري. د برازيل په تړاو نوموړی وايي چي ښايي د نړیوال جام په مرسته د دغه هيواد لا مشهوره کېدل د دې سبب سي چي په دغه هيواد کي نړیوال پانګوال پانگونې ته زړه ښه کړي.

د په دې اړه نور مطالب له برخې تیريدل

په دې اړه نور مطالب

د د دویچه ویله د ورځي موضوع له برخې تیريدل

د دویچه ویله د ورځي موضوع

د د دویچه ویله نور مطالب له برخې تیريدل

د دویچه ویله نور مطالب