AB, Hindistan’ı yeniden keşfediyor
26 Ocak 2008![Sarkozy, Fransa ziyareti sırasında, nükleer işbirliği ve savunma sanayi alanında işbirliği anlaşmalarına imza koydu.](https://static.dw.com/image/3090448_800.webp)
Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy, Hindistan’ın Cumhuriyet Günü kutlamalarının “onur konuğu” olarak bu ülkeyi ziyaret etti.
Sarkozy’nin iki günlük ziyareti sırasında, önemli ikili anlaşmalar imzalandı. Fransa, nükleer enerji alanında işbirliği sözü verirken, Hindistan; 1,5 milyar euroluk Mirage savaş uçaklarının modernizasyonu projesine, Fransız şirketler birliğini davet etmeyi kararlaştırdı.
Gözlemciler, savunma sanayisine gelecek 5 yıl için yaklaşık 30 milyar dolar ayıran Hindistan’ın; yalnızca Fransız değil, Amerikan, Rus ve İsrailli savunma şirketlerinin de ilgi odağı olduğunu kaydediyorlar.
Batılı şirketlerin gözü nükleer ihalelerde
Atmosferi en çok kirleten ülkelerden biri olan Hindistan’ın kurmayı planladığı yeni nükleer santraller de, Batılı şirketlerin ilgisini çekiyor. Fransız nükleer enerji grubu Areva, Hindistan’ın gelecek yıllarda en az 25 yeni nükleer santrale ihtiyacı olduğunu kaydediyor.
Hindistan, birçok Avrupalı şirketin yatırımları için de “harikalar diyarı” olarak görülüyor. Ülkede büyümekte olan orta sınıf, nitelikli ve genç iş gücü; aralarında otomotiv devi BMW, süpermarketler zinciri Metro ve
telekomünikasyon devi Vodafone’un da bulunduğu şirketleri, bu ülkeye yöneltiyor.
Hindistan, öncü rol üstlenebilir
Hindistan, siyasi açıdan da Avrupa için büyük önem taşıyor. Ülke; Pakistan, Myanmar, Nepal gibi krizlerle anılan bir bölgede, 60 yıllık istikrarlı bir demokrasi olarak önem kazanıyor.
Berlin’deki Bilim ve Politika Vakfı uzmanlarından Christian Wagner, Hindistan’ın uluslar arası siyasette öncü rol oynamaya başladığı görüşünde.
“Unutmamak gerekir ki, Birleşmiş Milletler barış güçlerine en fazla katkıyı yapan ve en fazla kayıp veren ülke Hindistan’dır” diyen Wagner, nükleer güç olan ancak nükleer silahların yayılmaması için özen gösteren Hindistan’ın politikasının, büyük güçler tarafından da takdir topladığını kaydediyor.
Sudan ve İran’la anlaşmalar eleştiri nedeni
Hindistan’ın dış politikadaki bazı adımları ise eleştiri konusu. Bunlardan biri, Hindistan’ın artan enerji ihtiyacını karşılamak için, insan hakları ihlalleriyle anılan Sudan’la yaptığı petrol anlaşması. Yeni Delhi yönetiminin, İran’dan doğalgaz almayı öngören bir diğer anlaşması da, Tahran rejimini yalnızlaştırmayı amaçlayan Amerika Birleşik Devletleri’nin tepkisini çekiyor.
Hindistan’ın enerji alanında attığı bu adımlar, komşusu Çin ile artan ekonomik rekabeti yansıtıyor. Alman uzman Wagner, Asya’nın iki büyük ekonomisi Çin ve Hindistan’ı karşılarken, ekonomik performansın yanı sıra, meslek eğitimi gibi sosyal göstergelerde, Çin’in üstünlük sahibi olduğunu düşünüyor. “Ancak Avrupa’nın büyük güçleri açısından baktığımızda, Hindistan yine de büyük bir rol oynayabilir” diyen Wagner, Avrupalı liderlerin Hindistan’a yaptıkları son ziyaretlerin, siyasi ve ekonomik ilişkilerin güçlenmekte olduğunun bir göstergesi olduğunu vurguluyor.
Hintli siyasi elit, Avrupa’ya mesafeli
Ancak Hindistan’daki siyasi elitler, Avrupa ve Avrupa Birliği ile “stratejik ortaklık” düşüncesine çok da sıcak bakmıyor. Uzmanlara göre bunun gerisinde, geçmişteki koloni yönetimi deneyimi kadar, Avrupa Birliği ülkelerinin birçok siyasi konuda ortak politika oluşturamaması var.
Eski Başbakan Narasimha Rao’nun 90’lı yıllarda “Doğuya Bak Politikası’nı” ortaya atmasından bu yana Hindistan için; Çin’le ve ASEAN ülkeleriyle ilişkileri geliştirmek, daha büyük bir öncelik oluşturuyor. Gözlemciler Avrupa Birliği’nin; Rusya ile iyi ilişkiler içerisinde olan ve son 10 yılda Amerika Birleşik Devletleri ile de yakınlık kuran Hindistan’ı kazanabilmesi için, çok daha fazla çaba göstermesi görüşünde birleşiyor.