ABD arabuluculuğundaki Ukrayna-Rusya barış görüşmelerinin üçüncü turuna Cenevre ev sahipliği yapıyor.

Bugün başlayacak ve iki gün sürmesi öngörülen görüşmelerde taraflar Ukrayna savaşını sona erdirmek için atılacak adımları masaya yatıracak.

Savaş, 24 Şubat 2022'de, Rusya'nın Ukrayna'ya saldırmasıyla başlamıştı. Her iki tarafta on binlerce kişinin ölümüne, milyonlarca Ukraynalının da yerinden edilmesine yol açan savaşın dördüncü yılını doldurmasına sayılı günler kaldı.

Trump'tan Ukrayna'ya baskı

ABD Başkanı Donald Trump, Ukrayna savaşını sona erdirme vaadini gerçekleştirmek için özellikle Kiev'e yönelik baskısını sürdürüyor.

Bu tutumu nedeniyle Avrupalı müttefikleri tarafından Rusya'ya taviz vermek ve Rus tezlerini desteklemekle eleştiren Trump, Cenevre müzakereleri öncesinde yine Ukrayna liderliği üzerindeki baskıyı artıran bir açıklama yaptı.

Başkanlık uçağı Air Force One'da gazetecilerin "Müzakerelerden ne bekliyorsunuz?" sorusunu yanıtlayan Trump, "Büyük görüşmelerimiz var. Çok kolay olacak. Yani, bakın, Ukrayna hızlı bir şekilde masaya oturmalı. Size söyleyeceğim tek şey bu" dedi.

Cenevre mekik diplomasisine sahne olacak

Trump'ın ağırlığını koyması üzerine ABD, Ukrayna ve Rusya'nın katılımıyla baylayan üçlü müzakerelerin ilki Ocak'ta, ikincisi de Şubat ayında Abu Dabi'de yapılmıştı. 

Bugün yapılacak üçüncü tur görüşmeler için Rus ve Ukrayna müzakere heyetlerinin Cenevre'ye ulaştığı bildiriliyor.

Ukrayna müzakere heyetine eski savunma Bakanı Rustem Umerov başkanlık edecek.

Kremlin ise Cenevre görüşmelerinden önce milliyetçi ve şahin bir aktör olarak tanınan eski kültür bakanı Vladimir Medinsky'i Rus heyetinin baş müzakereci olarak atadı.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in danışmanı Medinsky, geçen sene yürütülen müzakerelerde Rus heyetine başkanlık etmiş ancak Abu Dabi'de başlayan üçlü müzakerelerde yer almamıştı.

ABD heyetinde ise yine Başkan Donald Trump'ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile Trump'ın damadı Jared Kushner'in yer alması bekleniyor.

Amerikan heyetini bugün yoğun bir diplomasi trafiği bekliyor. Zira Cenevre bugün sadece Ukrayna barış görüşmelerine değil aynı zamanda İran-ABD müzakerelerine de ev sahipliği yapıyor. Ve ABD Başkanı Donald Trump'ın Özel Temsilcisi Witkoff'un her iki müzakere süreçleri arasında mekik dokuması bekleniyor.

Kremlin, Cenevre'de ayrıca ABD-Rusya ikili ekonomi görüşmelerinin de yapılacağını duyurdu.

Müzakereler öncesinde çatışmalar yoğunlaştı

Bu arada taraflar Cenevre'de müzakere masasına oturmadan önce, Ukrayna ile Rus orduları arasındaki çatışmaların yoğunlaştığı bildirildi.

Ukrayna Hava Kuvvetleri, Rusya'nın dün gece Ukrayna'yı 396 insansız hava aracı (İHA) ve ile 29 füze ile hedef aldığını duyururken, Rus ordusunun Odesa'yı hedef alan saldırısında elektrik ve su tedariki altyapısının ağır zarar gördüğü açıklandı.

Rusya ise Ukrayna'yı gece boyunca İHA saldırıları düzenlemekle suçladı, 151 Ukrayna İHA'sının vurularak düşürüldüğünü duyurdu. Ukrayna saldırıları sırasında Krasnador bölgesinde bir rafineride yangın çıktığı bildirildi.

Zelenskiy: Rusya savaşmaya devam etmek istiyor

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Cenevre görüşmeleri öncesinde ülkesine saldırılarını yoğunlaştıran Rusya'ya tepki gösterdi.

Rusya'nın kapsamlı toprak ve siyasi taleplerinden taviz vermek istemediğini söyleyen Zelenskiy, Kremlin'in savaşmaya devam etmek istediğini kaydetti.

Cenevre'deki üçlü görüşmelerin arifesinde bile Rus ordusuna Ukrayna'ya saldırma emri verildiğini aktaran Zelenskiy, "Bu Rusya'nın ortaklarının diplomatik çabalarına nasıl baktığını açıkça gösteriyor" dedi.

Ukrayna devlet başkanı "Ancak Rusya'ya yeterli baskı uygulanması ve Ukrayna'ya açık güvenlik garantileri verilmesi halinde bu savaş gerçekçi bir şekilde sona erdirilebilir" diye konuştu.

Rusya, Kırım ve doğu Donbas bölgesinin bazı kısımları da dahil olmak üzere Ukrayna topraklarının yaklaşık yüzde 20'sini işgal ediyor.

Cenevre görüşmelerinde, müzakerelerin en zorlu başlığını oluşturan toprak meselesine odaklanılması bekleniyor. Ukrayna, toprak bütünlüğünden taviz vermeyeceğini savunurken Rusya Donbas'ın tamamının kontrolünün kendisine verilmesinde ısrar ediyor.

Reuters, dpa, AFP/ DA, BÖ