ABD, Ukrayna savaşını sonlandırmaya yönelik yeni bir girişimde bulundu. ABD Başkanı Donald Trump'ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff'un hazırladığı öne sürülen 28 maddelik plan, Ukrayna ordusunun küçültülmesi ve bazı toprakların Rusya'ya bırakılmasını içeriyor. Kiev ise planı, Moskova'nın maksimalist taleplerinin dayatılması olarak görüyor.

Anadolu Ajansı, planın hazırlık sürecine Türkiye ve Katar'ın da katkı verdiğini yazdı. Ajans, söz konusu planla ilgili doğrudan bilgi sahibi iki kaynağa dayandırdığı haberinde, "Katar ve Türkiye'nin, Trump'ın yeni planının hazırlanmasında ve ABD'nin arabuluculuk çabalarının desteklenmesinde rol oynadığını" aktardı.

İddiaya göre hazırlık sürecinde plan, Ukrayna Ulusal Güvenlik ve Savunma Konseyi Sekreteri Rüstem Umerov ile de paylaşıldı. Umerov daha önce Ukrayna Savunma Bakanı olarak görev yapıyordu. Türkiye ile yakın ilişkileri bulunan ve Türkçe de bilen Umerov, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile geçen hafta Ankara'da bir araya gelmişti.

Plana ilişkin detaylar, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin Ankara ziyareti sırasında basına sızdı. Zelenskiy'nin dünkü Ankara temasları kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın yanı sıra Steve Witkoff ile de görüşmesi bekleniyordu. Ancak Zelenskiy-Witkoff görüşmesi gerçekleşmedi.

Rus haber ajansı Interfax, Ukrayna liderinin yeni planı reddettiği için bu görüşmenin gerçekleşmediğini öne sürdü. Interfax'a göre Zelenskiy, Avrupalı ülkelerin katkısıyla hazırlanan alternatif bir plandan yana. Ajans ayrıca, Umerov'un ABD'nin planından haberdar olduğunu ancak teklif edilen metni onaylamadığını da yazdı. Üst düzey bir Ukraynalı yetkili de Reuters'a yaptığı açıklamada, Kiev'in yeni planın hazırlanmasında bir rol oynamadığını söyledi.

Plan, Ukrayna ordusunun Rusya karşısında daha fazla toprak kaybettiği ve Kiev'de Zelenskiy'nin yolsuzluk skandalıyla uğraştığı bir döneme rastlıyor.

Ukrayna parlamentosu yolsuzluk tartışmaları kapsamında son olarak enerji ve adalet bakanlarını görevden aldı. Savaşın başından bu yana çok sayıda ordu yetkilisi ve bakanın adı yolsuzlukla anılmış, onlarca kişi istifaya zorlanmış veya görevden alınmıştı.

Ukraynalı yetkili: Rusya'nın eli güçlendi

Ukrayna merkezli İngilizce yayın yapan haber sitesi Kyiv Independent'e konuşan Zelenskiy'nin ofisinden isimsiz bir yetkili, yeni barış planının Witkoff tarafından Rusya'nın kaygıları gözetilerek hazırlandığını söyledi. Medya kuruluşuna demeç veren bir başka kaynak ise, cephedeki durum ve başkentteki yolsuzluk tartışmalarının Rusya'nın elini güçlendirdiğini aktardı.

ABD merkezli haber sitesi Axios, konuyla ilgili doğrudan bilgi sahibi bir ABD yetkilisine dayandırdığı haberinde, planın, Donbas bölgesinde Rusya'nın hak iddia ettiği ancak halihazırda Ukrayna ordusunun elindeki toprakların da Rusya'ya teslim edilmesini içerdiğini aktardı. Ukrayna'nın topraklarından vazgeçmesi karşılığında ABD ise, gelecekteki olası Rus saldırganlıklarına karşı güvenlik garantisi sunmayı vadediyor.

Haber platformu Politico ise Avrupa başkentlerinin ABD planından habersiz olduğunu yazdı. Yayının ilgili haberinde görüşleri aktarılan Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, plana dair bilgilendirilmediklerini söyledi.

Zelenskiy Ankara'da, Erdoğan ile görüşmesinin ardından ABD'nin planına dair herhangi bir açıklama yapmadı. Yalnızca, savaşı bitirmek için ABD liderliğine ihtiyaç duyulduğunu söylemekle yetindi.

Erdoğan ise dünkü görüşmede Ukraynalı konuğuna, İstanbul sürecini canlandırmayı teklif etti. Türkiye, savaşın başladığı 2022 yılında ve bu yıl içinde Ukrayna ve Rusya heyetleri arasında görüşmelere ev sahipliği yapmıştı.

DW,Reuters / MUK,TY