Almanya Dışişleri bakanı Frank-Walter Steinmeier yedinci Ortadoğu turuna bugün başlıyor. Steinmeier’n ilk durağı uluslararası Irak konferansının düzenlendiği Mısır’ın Şarm El Şeyh kenti. Daha sonra Filistin bölgeleri ve İsrail’de temaslarda bulunacak olan Almanya Dışişleri Bakanı altı gün sürecek olan turunun sonunda Suudi Arabistan’da yapılacak olan Körfez ülkeleri ile Avrupa Birliği arasındaki konferransa katılacak.

Almanya Dışişleri Bakanı’nın güzergahı kriz ve sorunlarla dolu. Ama uğrayacağı kriz bölgelerinin hiçbirinden çözüm sinyalleri gelmiyor. Altı günlük ziyaretler turunun ilk durağı olan Şarm El Şeyh’te iç savaşa sürüklenmekte olan Irak’ın geleceği görüşülecek.

Yetkililer Irak konusunda ümitsiz

Toplantıya katılacak olan dışişleri bakanlarının tümü barış olmadan en iyi yeniden imar planlarının bile yarar sağlayamayacağının bilincinde. Alman Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Armin Jaeger’in de dile getirdiği gibi kimse Irak’ı barışa kavuşturacak sihirli formüle sahip değil.

“Bu buluşmaya büyük beklentiler bağlamanın doğru olmayacağını” vurgulayan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Irak’ın istikrara kavuşturulmasının komşu ülkelerle uluslararası toplumun aktif desteğine bağlı olduğunu dile getirdi.

Ama Irak üzerinden kendi çıkarlarını kollayan bir çok ülke var. ABD gibi komşuları Suriye ve İran da Irak’ın geleceği üzerinde söz sahibi olmak istiyor. Berlin Bilim ve Siyaset Vakfı’nın Ortadoğu uzmanı Volker Perthes, Şarm El Şeyh konferansının ilk kez yararlı bir buluşma platformu oluşturabileceği görüşünde.

Diyalog için ilk adım

ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice’ın İran ve Suriyeli meslektaşlarıyla dolaylı da olsa ilk kez görüşebileceğini belirten Perthes uluslararası konferansın diyalog arayışına aracı olabileceğini ve buluşma aralarında ayaküstü fikir teatisinde bulunma şansının değerlendirilebileceğini söylüyor.

Ortadoğu Dörtlüsü de bu çerçevede bir diğer kriz bölgesindeki gelişmeleri değerlendirebilecek. ABD, AB, Rusya ve BM temsilcileri arasındaki görüşmeler AB Konseyi Dönem Başkanı Almanya’nın dışişleri bakanı Frank-Walter Steinmeier’in Filistin bölgelerindeki temaslarına ışık tutacak.

Almanya Dışişleri Bakanı, Filistin Özerk Yönetim Konseyi’nin ılımlı başkanı Mahmud Abbas ile bir araya gelecek ama İsrail devletinin varolma hakkını tanımayan Hamas hükümetiyle görüşmeyecek.

Filistin ve İsrail

Ortadoğu uzmanı Perthes “Filistin hükümetinin Ortadoğu Dörtllüsü’nün ilkelerine uyacağını sözlü olarak bildirmiş değil. Asıl önemli olan bunu fiilen yapıp yapmayacağı, yani İsrail’in tanınmasından yana olan Abbas’ın Hamas’ı kuvvet kullanmaktan vazgeçirip geçirtemeyeceği” diyor.

Steinmeier’in İsrail’de yapacağı temaslar da İsrail Başbakan Olmert’in siyasi baskı altında olması bakımından talihsiz bir zamana rast geldi. Lübnan savaşı nedeniyle soruşturma komisyonu tarafından suçlanan Olmert’in istifasını isteyenlerin başında, gözünü başbakanlığa dikmiş olan İsrail Dışişleri Bakanı Zipi Livni geliyor.

Olmert ve Livni’nin kriz ortamında Almanya Dışişleri Bakanı Steinmeier ile bir araya gelip gelmeyecekleri ise bilinmiyor.