İran'dan ateşlenen ve Türkiye'ye yönelen balistik füzenin NATO savunma unsurları tarafından imha edilmesi ve ABD'nin Tahran rejimine karşı Irak'taki İranlı Kürt grupları desteklemek istediği yönündeki haberler Almanca basındaki analizlerde de yer buldu.

Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ) füzenin etkisiz hale getirilmesi sonrasında Türkiye'den gelen "ihtiyatlı" açıklamaların "durumu yatıştırma girişimi" olabileceğini belirterek Türkiye'nin "komşu İran ile bir savaşın içine çekilmek istemediğine" dikkat çekiyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Körfez ülkelerinin liderleri ile birlikte ABD Başkanı Donald Trump'ı savaş planlarından vazgeçirmek için çaba gösterdiğini hatırlatan FAZ, "İran rejiminin zayıflaması ve özellikle de İran'ın nükleer programının son bulması, temelde Türkiye'nin çıkarına uygun. Ancak Ankara savaşın bütün bölgeyi istikrarsızlaştırmasından kaygı duyuyor" görüşünü dile getiriyor.

FAZ analizinde, Amerikan istihbaratı CIA ile İsrail istihbaratı Mossad'ın İran rejimine karşı savaşan İranlı Kürt grupları destekleyebileceği yönündeki haberlerin de Ankara'da endişe ile karşılandığını belirtiyor. "Türkiye'de bunun Kürdistan İşçi Partisi'ne (PKK) yeni bir ivme kazandırmasından korkuluyor" diyen gazete, Kürtler ile ABD arasındaki olası bir iş birliğinin "Türkiye ile ABD arasındaki ilişkileri bir kez daha zorlu bir sınava tabi tutacağı" değerlendirmesini yapıyor.

"Türkiye Azerilerin sığınma isteğini reddedemez"

FAZ, Türkiye açısından kaygı verici bir diğer unsurun ise İran'daki Azerilerin durumu olduğuna dikkat çekiyor. ABD ve İsrail'in hava saldırıları ve Kürt milislerin seferber edilme ihtimali nedeniyle Azerilerin kendilerini tehdit altında hissettiklerini belirten gazete, bölgede gerginliğin tırmanması halinde Türkiye sınırına doğru kaçabileceklerini vurguluyor ve "Ankara, Türkçe konuşan azınlığa mensup insanların sığınma isteğini reddedemez" diyor.

"Zayıf bir İran Türkiye'nin işine geliyor"

Rheinische Post'taki haber-analizde de İran savaşı nedeniyle Türkiye'de kaygı yaratan konulara dikkat çekiliyor.

Gazete, "Türkiye İran savaşının kaybedeni olmaktan kaygı duyuyor. İran füzesinin Türkiye'nin güneyinde düşürülmesi, ülkenin komşusundaki çatışmaya ne kadar hızlı bir şekilde sürüklenebileceğini gösteriyor. ABD'nin, Kürtleri Tahran'a karşı savaşa göndermeyi planladığı yönündeki haberler de Ankara'da rahatsızlığı artırıyor. Ancak özellikle Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, bölgesel rakibi İsrail'in savaş sayesinde bölgesel hakimiyetini daha da genişletmesinden kaygı duyuyor" değerlendirmesini yapıyor.

Türkiye ve İran'ın savaş öncesinde de "dost" ülkeler olmadığını hatırlatan gazete, Ankara'nın "Gazze savaşının başlamasından bu yana İran'ın zayıflamasından faydalandığını, çünkü böylelikle bölgede ve özellikle de Suriye'de hareket alanını genişlettiğini" ifade ediyor. Aynı zamanda İran'ın Türkiye için önemli bir ticaret ortağı olduğunu belirten gazete, "Zayıf bir İran Türkiye'nin işine geliyor, ancak rejimin çökmesini istemiyor" diyor. 

"Türkiye açısından İsrail'in daha da güç kazanması çok daha tehlikeli" görüşünü dile getiren Rheinische Post, İran'ın, İsrail ile Türkiye arasındaki gerginliğin yeni bir zeminine dönüşebileceği" değerlendirmesini yapıyor.

"Türkiye denge siyaseti izliyor"

Neue Zürcher Zeitung'daki haber-analizde de Türkiye'ye yönelen füzenin imha edilmesi sonrasında Ankara'dan gelen "temkinli" açıklamalar, Türkiye'nin gerilimi azaltmak için gösterdiği çabanın bir işareti olarak değerlendiriliyor. Türkiye'nin İran'a yönelik saldırılarda hava sahasının kullanılmasına izin vermediğini hatırlatan gazete, "Bu tutum Türkiye'nin, ABD, İsrail ve İran arasındaki çatışmada resmi olarak benimsediği tarafsızlığa işaret ediyor. Ülke bir denge siyaseti izliyor: Erdoğan, İran'a yönelik saldırıları kınayarak Hamaney'in ölümü nedeniyle İran halkına taziyelerini sunarken, Dışişleri Bakanı İran'ın Körfez ülkelerine yönelik saldırılarını eleştiriyor. Türkiye, çıkarlarına zarar verecek bir savaşa sürüklenmek istemiyor. Aynı zamanda da ABD ile olan iyi ilişkilerini korumak istiyor" analizini yapıyor.

DW/JD, BK