İran AB ile müzakereleri durdurdu
5 Mart 2008
BM Güvenlik Konseyi’nde alınan İran’a karşı yaptırımların sertleştirilmesi kararının ardından İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad’ın hedefi AB oldu. İran Cumhurbaşkanı, meclis oturumu sonrasında yaptığı açıklamada, nükleer programla ilgili BM’ye bağlı Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı dışında hiçbir görüşme olmayacağını açıkladı.
BM Güvenlik Konseyi’nde alınan sertleştirilmiş yaptırım kararının teknik ya da hukuki anlamı olmadığını söyleyen Ahmedinejad, “Bu nedenle bu tür kararlar bizim nükleer programımızdaki gelişme sürecini etkileyemez” diye konuştu.
İran ile AB temsilcileri arasında geçtiğimiz yıllarda İran’ın nükleer programı ile ilgili görüşmeler yürütülmüş, bu görüşmeler, başını ABD’nin çektiği şahinler cephesi ile İran arasında arabuluculuk girişimi olarak değerlendirilmişti.
BM'nin İran kararı
BM Güvenlik Konseyi’nin Pazartesi gecesi aldığı 1803 sayılı karar, İran’ın nükleer programında çalışan bilim adamlarına seyahat kısıtlamaları, bazı İranlı şirketlerin yurtdışındaki mal varlıklarının dondurulması, hem askeri hem sivil amaçlı kullanılabilecek mallara ticaret kısıtlamaları gibi önlemler getiriyor.
Tahran hükümetine 15 aydır uygulanan ekonomik ve ticari yaptırımların daha da sertleştirilmesini öngören karar tasarısı üç ay sonra yürürlüğe girecek. Bu üç ay içinde İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini durdurması isteniyor.
İran yaptırımlardan nasıl etkileniyor
Ancak yürürlüğe girmesi durumunda yaptırımların İran’a zarar vereceği şüpheli. Tahran’ın uzun süredir ticaretinin büyük bir kısmını Dubai ve Körfez’deki diğer noktalar üzerinden yaptığı biliniyor.
Nitekim İran Ekonomi Bakanı Davud Daneş-Caferi, 2006 yılı sonundan bu yana uygulanan yaptırımların etkisini göstermeye başladığı yönündeki iddialara karşı çıkarak, ülkesinde şirketlerin kredi konusunda herhangi bir sıkıntısı bulunmadığını ve yatırımların arttığını vurguladı.
Son BM kararının ardından bazı uluslararası bankaların ilişkileri kesmek isteyebileceklerini belirten Caferi, ancak İran ile ilişkileri geliştirmek isteyen çok sayıda başka banka olduğunu söyledi.