Irak Savaşı'na ait gizli belgeler yayımlandı
23 Ekim 2010![](https://static.dw.com/image/5437264_800.webp)
“Irak Savaşı Günceleri” adını taşıyan yaklaşık 400 bin askerî belgede, Amerika'nın Irak'ta uygulanan işkence, kötü muamele ve yargısız infazlara göz yumduğunu ortaya koyuyor. Wikileaks sitesi editörleri, yayımladıkları gizli belgelerde 2004 -2009 yılları arasında Irak'taki hemen hemen her askerî adımın yer aldığını belirtiyor.
Sitede yayımlanan belgelere göre Irak Savaşı boyunca 15 binden fazla sivil “tam olarak belli olmayan nedenlerden ötürü” hayatını kaybetti. ABD ve İngiliz makamları Irak’ta hayatını kaybeden sivillerin sayısı ile ilgili şimdiye kadar somut bir açıklama yapmadı.
“Yanlış raporlar yazıldı”
İngiliz Guardian gazetesi ayrıca Wikileaks’in yayımladığı belgelerde Amerikan birliklerinin Iraklı polis ve askerlerin adının karıştığı çok sayıda işkence ve cinayetin üzerine gitmediğinin yer aldığını yazdı. Amerikan birliklerinin sistematik olarak Irak'ta uygulanan işkence, kötü muamele ve yargısız infazlara göz yumduğu iddia edildi. Gizli belgelere dayandırılan haberde örneğin iki ayrı vakada hayatını kaybeden tutuklular üzerinde yapılan otopsi incelemesinde işkence bulgularına rastlandığı belirtilirken, olayın polis raporlarına “intihar” ve “böbrek yetmezliği” olarak geçtiği kaydedildi.
Belgelerde yer alan başka bir vakadaysa Amerikan birliklerinin Irak’ta orantısız güç kullandığı ve adam öldürmeye gönüllü bir tutum izlediği ortaya kondu. Buna göre Şubat 2007’de teslim olmaya çalışan iki şüpheli bir Apache helikopterinde bulunan Amerikan askerlerince ateş açılarak öldürüldü. Belgede, askerlerin bu kişileri teslim alma konusunda Amerikan üssündeki bir avukata danıştıkları, avukatın da kendilerine bunu yapamayacaklarını ve “hiç kimsenin bir helikoptere teslim olamayacağını” söylediği yer alıyor.
Wikileaks sitesi Temmuz ayında da Amerikan ordusunun Afganistan'daki faaliyet raporlarından oluşan 70 bin gizli belge yayınlamış ve Washington hükümetinin tepkisine yol açmıştı. Wikileaks, Irak Savaşı’na ait gizli bilgilerin de, Afganistan Savaşı ile ilgili raporlara ulaştıkları kaynak aracılığıyla sızdırıldığını duyurdu.
Pentagon'un tepkisi
Amerikan Savunma Bakanlığı, Wikileaks’in Afganistan Savaşı ile ilgili askerî dokümanları yayınlamasını sert bir dille eleştirmişti. Yapılan açıklamada, “Wikileaks’in bu türden hassas raporları yayınlamasının, Afganistan’da görev yapmaya devam eden Amerikan askerlerinin hayatını tehlikeye atmak anlamına geleceği” belirtilmişti.
Wikileaks kurucusu Julian Assange, Irak Savaşı'na dair gizli belgelerle ilgili olarak Amerikan CNN televizyonuna yaptığı açıklamada, “Hem Irak hükümeti hem de ittifak güçleri tarafından savaş suçu işlendiğine dair kayıtları ortaya koyduklarını” vurguladı. “Afganistan Savaşı'nın gizli belgelerini açıklamamızın kimseye zararı olmadı, Irak Savaşı belgelerini de açıklanmasıyla asker ve siviller zarar görmeyecektir” diye konuştu.
2003 yılında ABD ve İngiltere ile ittifak güçlerinin Irak'ı işgal etmesiyle başlayan savaş ABD Başkanı Barack Obama'nın emriyle 31 Ağustos 2010'da resmî olarak sona erdi.
© Deutsche Welle Türkçe
MK/GA (dpa/afp)