Dünyaca ünlü yönetmen David Lynch 78 yaşında hayatını kaybetti. Oscar ödülüne aday gösterilen "Mulholland Çıkmazı", "Mavi Kadife", "Fil Adam" filmleri ve "İkiz Tepeler" dizisi gibi kült yapımlarla tanınan Lynch'in ailesi, ABD'li yönetmenin ölümünün ardından "Artık aramızda olmadığı için dünyada büyük bir boşluk var" açıklamasında bulundu.

Lynch'in ölüm nedeni ve yeri açıklanmadı. Los Angeles'ta yaşayan ve çocukluğundan beri sigara içtiği bilinen Lynch'e geçen yaz ciddi bir solunum hastalığı olan amfizem teşhisi konmuştu.

David Lynch, ABD Tarım Bakanlığı için araştırmalar yürüten bilim insanı bir baba ve İngilizce dersleri veren bir annenin oğlu olarak 1946 yılında ABD'nin Montana eyaletindeki küçük bir kasabada dünyaya geldi.

Los Angeles'taki Amerikan Film Enstitüsü'ne girip ilk filmi üzerine çalışmaya başlamadan önce Boston ve Philadelphia'da güzel sanatlar fakültesinde okudu.

Lynch'in sinema dünyasına yönetmen kimliğiyle girdiği film, 1977 yapımı "Eraserhead" oldu. Ardından çektiği 1980 yapımı "Fil Adam", sekiz dalda Oscar adayı oldu ancak hiçbirini kazanamadı.

1984 yılında yönettiği "Dune", 1986'da çektiği "Mavi Kadife" ve 1990 yapımı "Vahşi Duygular" da birer dalda Oscar'a aday gösterildi. Lynch'in yönettiği "Vahşi Duygular" ayrıca 1990 Cannes Film Festivali'nde Palme d'Or (Altın Palmiye) ödülünü kazandı.

Dünya genelinde daha geniş kitlelerce tanınmasını sağlayan yapım ise 1990'lı yıllarda çektiği ve Türkiye dâhil birçok ülkede ilgiyle izlenen "İkiz Tepeler" dizisi oldu. Bu yapım ABD'de birçok prestijli televizyon dizisinin de önünü açtı.

2001'de yönettiği "Mulholland Drive" (Mullholland Çıkmazı) ise "Fil Adam" ve "Mavi Kadife" filmlerinden sonra Lynch'e üçüncü kez en iyi yönetmen dalında Oscar adaylığı getirdi. Film eleştirmeni David Thomson, hayranlarının anlamını hâlâ tartıştığı imgesel anlatımlarla dolu bir senaryo ve kurguya sahip bu yapım için "Hollywood'un neden olduğu kültürel yıkıma dair yapılmış en iyi filmlerden biri" tanımını kullanıyor.

Aldığı tek Oscar'ın 2019'daki onur ödülü olması birçoklarınca şaşırtıcı bulunan ya da eleştirilen Lynch'in son uzun metrajlı filmi "Inland Empire" oldu. 2017'de ise kablolu yayın ağı Showtime için "İkiz Tepeler" dizisinin yeni sezonunu çekti.

Ancak hiçbir zaman tamamen emekli olmadı. Hollywood'un hemen dışında bulunan ve 2001'de çektiği meşhur filmine adını da veren Mullholland Drive'daki evinde ve stüdyosunda kısa filmler çekip müzik ve resim yapmaya devam etti, kendini adadığı günlük transandantal meditasyonunu yapmayı sürdürdü.

Cep telefonu kamerasıyla kaydedip YouTube'a düzenli olarak yüklediği sıra dışı hava durumu videoları, karamsar filmleriyle tanınan Lynch'in eğlenceli ve iyimser yüzünü yansıttı.

Ölümü sonrası artık dünyada "büyük bir boşluk" oluştuğunu belirten ailesinin bu açıklamaya ilave ettiği "Ama onun da diyeceği gibi, 'Gözünüz donut'ta olsun, boşlukta değil'" ifadesi de Lynch'in pek bilinmeyen iyimser yanını destekler nitelikteydi.

DW,AFP,Reuters/CÖ,EC

DW Türkçe'ye engelsiz nasıl erişebilirim?