ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Münih Güvenlik Konferansı'nda (MSC) merakla beklenen konuşmasını Cumartesi günü yaptı. ABD Başkanı Donald Trump'ın Münih'teki önemli konferansa gönderdiği Rubio, bir yandan Avrupa'ya iş birliği için el uzatırken, diğer yandan müttefiklerinin içinde bulunduğu mevcut duruma dair karanlık bir tablo çizdi.

Rubio, salonda hazır bulunan çok sayıda devlet ve hükümet başkanına seslenerek, "Kaderimiz sizinkine ayrılmaz bir şekilde bağlı ve öyle kalacak. Manşetlerin, transatlantik döneminin sonunu ilan ettiği şu dönemde, bunun ne ABD'nin hedefi ne de arzusu olduğunun herkes tarafından bilinmesi gerekir" dedi.

Bir yıl önce Münih Güvenlik Konferansı'nda Avrupa'yı ve müttefiklerini sert bir dille azarlayan ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'e kıyasla daha uzlaşmacı bir dil seçtiği görülen Rubio, "Biz Amerikalılar için vatanımız batı yarımkürede olabilir ama biz her zaman Avrupa'nın çocukları olarak kalacağız" diye konuştu.

Amerika Birleşik Devletleri'nin ortak geleceğe büyük önem verdiğini de vurgulayan Rubio, "Bazen farklı görüşlerde olsak da bu görüş ayrılığı, sadece ekonomik ve askeri olarak değil, aynı zamanda ruhsal ve kültürel olarak da bağlı olduğumuz bir Avrupa'ya duyduğumuz derin endişeden kaynaklanmaktadır" diyerek son bir yıldır Washington'dan yöneltilen sert eleştiri ve tehditlerin endişe kaynaklı olduğunu savundu.

İklim ve göç konusunda sert eleştiriler

Bakan Rubio, transatlantik ilişkilerde on yıllardır yapıldığını öne sürdüğü "büyük hataları" da dile getirdi. ABD Dışişleri Bakanı, Avrupa'yı yanlış bir enerji politikasına yol açan bir "iklim kültü"ne sahip olmakla suçladı. Ayrıca, Batı'nın kapılarını eşi benzeri görülmemiş bir kitlesel göç dalgasına açtığını da ileri süren Rubio, "Bu hataları birlikte yaptık" dedi.

ABD'nin bu değişikliklerin üstesinden tek başına gelmeye hazır olmasına rağmen, tercihlerinin ve umutlarının bunu Avrupalılarla, yani "dostlarıyla" birlikte yapmak olduğunu da kaydeden Marco Rubio, "Biz birbirimize aitiz" ifadesini kullandı. Ülkesinin Trump yönetimi altında "yeni bir refah yüzyılına" giden yolu açtığını savunan Dışişleri Bakanı,  ABD'nin, "mirası ve tarihiyle gurur duyan bir Avrupa'yı" yanında görmek istediğini vurguladı.

Merz ile görüşme

Cuma günü Münih Güvenlik Konferansı'nın açılışında konuşan Almanya Başbakanı Friedrich Merz de Avrupa ile ABD arasında özellikle değerler, müttefiklerle iş birliği ve güçler ayrılığı gibi konulardaki uçurumlara değinmiş, ilişkilerde yeni bir başlangıç yapılması çağrısında bulunmuştu. Öte yandan Merz, "Atlantik'in her iki yakasında da şu sonuca varmalıyız: Birlikte daha güçlüyüz" diyerek ABD Başkanı Trump yönetimine el uzatmıştı.

ABD Dışişleri Bakanı Rubio'nun bugünkü konuşmasında salonda bulunmayan Almanya Başbakanı, Rubio ile Cuma günü bir araya geldi. Alman hükümet çevrelerinden sızan bilgilere göre görüşmede, Ukrayna savaşı ile Avrupa'nın NATO içindeki rolü ele alındı.

Münih'te Rubio'nun konuşması sonrası rahatlama

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in geçen yıl Münih Güvenlik Konferansı'nda yaptığı konuşma; özellikle düşünce özgürlüğü ve demokratik değerler konusunda yönelttiği sert suçlamalarla şok etkisi yaratmış, Washington ile iş birlikleri sorgulanmıştı. Vance, Trump'ın göreve başlamasının üzerinden henüz bir ay bile geçmemişken geldiği Münih'te, çok sayıda devlet ve hükümet başkanının bulunduğu salonda yaptığı konuşmasında Avrupalı müttefiklerini sert şekilde eleştirmiş, onlara atfen sarf ettiği sözlerde "içerideki tehlikeden" söz etmişti. ABD Başkan Yardımcısı'nın o zamanki çıkışı, "transatlantik iş birliğinin kasıtlı olarak bozulması" şeklinde değerlendirilmişti.

Rubio'nun ondan farklı olarak içerikte sert ancak dilde ılımlı ve uzlaşmacı konuşmasının bu nedenle sık sık alkış aldığı görüldü. Gözlemciler ABD Dışişleri Bakanı'nın çok daha sert bir tutum sergilemesinden endişe ediyordu. ABD, geçen sene sonbaharda açıkladığı ulusal güvenlik ve savunma stratejisinde de Avrupa'dan giderek uzaklaşan hedeflerini resmiyete dökmüştü.

 

dpa / ETO,ET