5 Haziran Cuma günü resmi ziyaret için Almanya Federal Cumhuriyeti’ne gelecek olan Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Dimitri Medvedev, Rus ekonomisinin gösterdiği gelişmeden son derece memnun olduğunu söylüyor.

Rusya’nın ekonomik büyüme hızı bu yıl muhtemelen %8’in üzerinde olacak. Ancak ekonomik politikalar açısından devlet başkanını zor sınavlar bekliyor.

Uluslararası Para Fonu (IMF) kısa süre önce, hızlı ekonomik kalkınmanın konjonktürün ısınmasına yol açabileceği uyarısında bulunmuştu. Hızlı gelişmenin etkileri şimdiden kendini göstermeye başladı. Büyük kentlerde işgücü sıkıntısı çekilirken, enflasyon %13’ü aştı.

Moskova’nın sanayi bölgesindeki Revival Express adlı Alman nakliyatçılık şirketinin işi başından aşkın. Şirket yetkilileri bazı siparişleri geri çevirmek zorunda kaldıklarını ve öncelikle yeni müşteriler arasındaki otomobil imalatçılarının iş hacmini %40 oranında genişlettiklerini söylüyor. Yüzde 8‘in üzerindeki tahmini büyüme hızı nakliyatçılık branşına da yarıyor. Ancak Rusya pazarında genişlemek giderek zorlaşıyor. Özel şirketlerin %93’ü personel sayısını arttırmayı planlıyor.

Büyük kentlerde ise şimdiden tam istihdamın sağlandığı söylenebilir. Rusya’daki şirketlerin üçte ikisi uygun eleman bulmakta zorlanıyor. Alman nakliyatçılık şirketinin işletme müdürü Olaf Metzger kısa zaman önce tamamlanan ek depolarında çalıştıracak eleman bulamadıklarını söylüyor:

“Eleman sıkıntısı bizi düşündürüyor. 35 bin metrekarelik depo kapasitemizi yüzde yüz oranında kullanabilecek sayıda müşterimiz var. Ama uygun işçi bulamamak Rusya’da gelişip büyümemize mani oluyor.”

İşgücü açığı ekonomiye yük

Lojistikçiler gibi perakendeci ve diğer branşlar da işgücü sıkıntısı çekiyor. Bankacılık ve imalat sanayisinde de durum farklı değil. Maliye Bakan Yardımcısı Dimitri Pankin çığ gibi büyüyen işgücü açığının ekonomiye yük olmaya başladığını söylüyor. Alman işadamı Olaf Metzger de şirkette çalışanları her gün otobüslerle 100 km. uzaktan getirdiklerini anlatıyor:

“Buna değiyor. Çoğu Moskovalı iki ya da üç işte birden çalıştığından istihdam oranı yüzde yüzün üzerinde. Taşrada ise göreceli işsizlik var. Bu yüzden ücretler de düşük.”

İşgücü açığı ücretlinin yüksek zam almasını kolaylaştırıyor. Ortalama aylık bir yılda üçte bir oranında artmış. Enflasyon payı düşüldüğünde yıllık ücret zammı yüzde 12’yi buluyor. Batılı ülkelerde işsiz kalma korkusu yüzünden kimse iş değiştirmeyi düşünmezken Moskova’daki genç akademisyenler dolgun ücretle daha iyi iş bulmakta zorlanmıyor. Tıpkı aylığını ikiye katlayarak şirket değiştiren ve parasını lüks butiklerde harcayan bilgisayar uzmanı Maşa Romanovskaya gibi. Rus bilgisayar uzmanı, “Aynı işte kalırsan kimse maaşını arttırmaz. Amma başka şirkete gittiğinde pazarlık yaparsın ve işveren seni mutlaka istiyorsa taleplerini de kabul eder” diyor.

Tüketim harcamalarında büyük artış

Bu bakımdan Rusya’daki tüketim harcamalarının bir yılda %16,5 oranında artması sürpriz sayılmamalı. Orta sınıf, lüks giyecek, otomobil ve tatil düşkünü. Maşa Romanovskaya da yarını düşünmek yerine gününü gün etmek isteyen tipik bir Rus tüketici.

“Ekonomik durum pek istikrarlı olmadığından para biriktirmenin anlamı yok. İktidar yeni değişti. Yarın ne olacağını kestirmek mümkün mü?”

Enflasyon Rusya’da en büyük problem. Hayat pahallılığı artış hızı yüzde 13’ü aştı. Başbakan Putin’in pahalılığa savaş ilan etmesine rağmen iktisatçılar hükümetin tutarlı bir programı olmadığını ve Merkez Bankası’nın bile hasretle tüketimin azalmasını beklediğini belirtiyorlar.